Phần lãnh thổ phía Bắc của Sudan thuộcVương quốc Nubia cổ xưa. Trong thiên niên kỉ ITCN, ngườiAi Cập đến thành lập các vùng định cư ở Sudan, dần dần phát triển thànhvương quốc Kush. Trong những thế kỉ sau đó, khiAi Cập suy tàn, vương quốc Kush bảo tồn nền văn hóa Ai Cập. Vương quốc này bịngười Aksum thuộc phía Bắc củaEthiopia tiêu diệt vào khoảng giữathế kỷ IV.
Vàothế kỷ VI, các nhà truyền giáo đến thành lập các nhà nước cùng chung sống vớingười Ả RậpAi CậpHồi giáo trong hơn 600 năm. Những người không thuộc cộng đồngẢ Rập nắm quyền kiểm soát Ai Cập đã khuyến khích các bộ lạc du mục Arập di chuyển đến vùngThượng Ai Cập và tiến hành các cuộc cướp phá dọc theo biên giới Sudan. Cuốithế kỷ XIII,người Ả Rập xâm chiếm vương quốc Nubia phần lớn là người Cơ đốc giáo và định cư tại Sudan.Vương quốc Alwa ở miền trung Sudan bị một dân tộc không rõ nguồn gốc từ phía Nam đến chinh phục.
Năm 1820, phó vươngAi Cập làMuhammad Ali Pasha đánh chiếm lấy miền bắc Sudan rồi lại phái con làIbrahim Pasha đánh tràn xuống phía nam. Cháu của Muhammad Ali sau khi lên ngôi làIsmail I tiếp tục củng cố chủ quyền của Ai Cập trên đất nước Sudan.
Năm 1879, cáccường quốcchâu Âu can thiệp vào nội bộ Ai Cập, bắt Ismail phải thoái vị và lập hoàng tửTewfik lên làm vua. Tewfik lại nhu nhược, nạn tham quan hoành hành nên ở Ai Cập có loạnOrabi. Vua Tewfik phải cầu viện nướcAnh để dẹp loạn. Trong khi đó ở Sudan thìMuhammad ibn Abdalla dấy binh, tự xưng là "Mahdi" (thủ lĩnh) quyết càn quét đất nước khỏi bọn ngoại xâm và phục hưngđạo Hồi. Dân theo về rất đông. Mahdi kéo binh về vây đánh thủ phủKhartoum. Thành ấy vỡ; tướngCharles George Gordonngười Anh, được vua Ai Cập bổ nhiệm làm thống đốc Khartoum cũng tử trận theo thành. Quân đội Ai Cập phải rút khỏi Sudan.
Muhammad ibn Abdalla dưới danh hiệuMahdi thành lập một quốc giathần trị, áp đặt luật pháp Hồi giáo rất khắt khe. Các sách vở cũ liên quan đến hình luật và tín ngưỡng cựu triều đều bị đốt hết để thanh lọc xã hội.
Được sáu tháng thì Mahdi mất vì bệnhthương hàn. Phó tướng Abdallahi ibn Muhammad lên thay, tự xưng là Khalifa (thống lĩnh) nước Sudan.
Lãnh thổ Sudan thời Mahdi (1881-98) so sánh với biên giới nước Sudan hiện hữu.
Abdallahi ibn Muhammad mở chiến dịch bành trướng, đánh sangEthiopia năm 1887. Hai năm sau quân Sudan xâm lăng Ai Cập nhưng bị quân Ai Cập dưới sự chỉ huy của sĩ quanAnh đánh bại ở Tushkah. Các cuộc hành quân xuống miền nam Sudan thì bị quânBỉ chặn đứng. ỞEritrea quân Sudan cũng bị quânÝ đánh bại. Chuỗi bại trận liên tiếp phá tan giấc mộng bá chủ bách thắng của quân Sudan.
Nhân danh triều đình Ai Cập,quân đội Anh dưới sự chỉ huy của tướngHoratio Kitchener mở cuộc hành quân tái chiếm Sudan vào cuốithế kỷ XIX. Trong ba năm từ năm 1896 đến 1898 quân Anh đánh tan lực lượng Mahdi. Trận quyết liệt nhất là trận Omdurman (Umm Durman) ngày 2 Tháng Chín khi hơn năm vạn quân Mahdi giao chiến thì quá nửa bị thương vong. Sau đó hai nước Anh và Ai Cập lập cơ chếđồng trị xứ Sudan tuy trên thực tế chính phủ Anh là chủ lực cai trị Sudan như mộtthuộc địa.
Ai Cập đã nhiều lần muốn hợp nhất Sudan vào Ai Cập nhưngLuân Đôn không ưng thuận. Chính phủ Anh còn chia Sudan ra hai phần, miền Bắc đa số theoHồi giáo và miền Nam theođạo Thiên Chúa.
Khi Anh chấm dứt cuộc chiếm đóng Ai Cập năm 1936 thì chính giới Ai Cập càng thúc giục việc hợp nhất với Sudan. Năm 1952, phe quân đội Ai Cậpđảo chánh, lật đổ vương triều cũ và lập nềncộng hòa. Chính phủ mới cũng tuyên bố hủy bỏ chính thể đồng trị ở Sudan. Vì Anh xưa kia đã nhân danh quốc vương Ai Cập mà đem quân vào Sudan, nay Ai Cập rút lui thì Anh cũng không còn lý do pháp lý nào để tiếp tục cai trị Sudan. Năm 1954, Anh và Ai Cập đồng thuận trao trả độc lập cho Sudan. Hai năm sau, ngày 1 Tháng Giêng 1956 nước Sudan độc lập ra đời.
Ngay từ trước khi Sudan độc lập hai miền Nam Bắc Sudan đã có nhiều xung đột. Miền Nam mang đậm nét văn hóa bản địa với số đông dân chúng thờthần linh thiên nhiên hay theođạo Thiên Chúa. Miền Bắc thì có nhiều liên hệ với khốiẢ RậpTrung Đông và thế giớiHồi giáo. Khác biệt này được ngườiAnh đẩy mạnh với một số luật cấm người phía bắcvĩ tuyến 10 không được di chuyển về phương nam, và ngược lại người phía nam vĩ tuyến 8 không được ra bắc. Trên lý thuyết luật này được ban hành để ngăn chặn bệnhsốt rét không lan lên miền Bắc nhưng cũng có hậu quả ngăn cản đạo Hồi không bành trướng về phương nam. Tác dụng thứ hai là đạo Thiên Chúa được tự do truyền bá ở miền Nam không bị đạo Hồi kiềm chế. Đây là mầm mống xung khắc giữa hai miền.
Cuộc nội chiến, còn gọi là "Loạn Anyanya" bùng nổ khi chính phủ miền Bắc hủy bỏ kế hoạch lập một thể chếliên bang để cai trị hai miền vốn có nhiều bất đồng. Chiến tranh lúc khởi đầu làchiến tranh du kích ở tỉnh Al-Istiwa'iyah/Equatoria rồi lan sang hai tỉnh A'aly an-Nyl (Thượng Nin) và Bahr el Ghazal. Quân phiến loạn bị chia rẽ vì lý do chủng tộc nhưng phe chính phủ cũng bị phe phái tranh nhau làm suy yếu. Năm 1958 ở thủ đôKhartoum tướng Ibrahim Abboud lãnh đạo cuộc đảo chính nhưng cũng không ổn định được tình hình. Nhiều chính phủ khác liên tiếp lên nắm quyền cũng không giải quyết được cuộc chiến Bắc Nam. Năm 1969 Gaafar Nimeiry cướp chính quyền và ngăn cấm mọi đảng phái chính trị nhưng rồi bị truất. Đảng Cộng sản Sudan cùng các nhóm Mác-xít đứng ra chấp chính nhưng liền bị Nimeiry đánh bại.
Trong khi đó ở miền Nam năm 1971, Joseph Lagu thống nhất các nhóm du kích dưới tổ chức SSLM (Southern Sudan Liberation Movement, tức Phong trào Giải phóng Nam Sudan) và đứng ra điều đình với chính phủ Nimeiry. Các tổ chức quốc tế cũng tham gia bảo trợ cuộc đàm phán. Kết quả là Hiệp định Addis Ababa ký năm 1972 kết thúc 17 năm xung đột. Giá Sudan đã phải trả là nửa triệu người tử vong và hàng trăm nghìn dân tỵ nạn bị ly tán. Theo hiệp ước đó thì miền Nam Sudan đượctự trị và hòa bình tái lập nhưng khác biệt cơ bản giữa hai miền vẫn không thay đổi. Hiệp định Addis Ababa cốt chỉ là tạm thời cho đến khi một giải pháp tổng thể được hoạch định.
Trong mười năm đình chiến từ1972 đến1982, chính quyền miền Nam Sudan được rộng quyềntự trị nhưng Tổng thống Nimeiry năm1983 đòi đẩy mạnh chính sách "Hồi hóa" toàn quốc bằng cách ban hành bộ luật mới căn cứ theo luậtShari'a củađạo Hồi. Ở miền Bắc Nimeiry tuyên bốthiết quân luật để được rộng quyền áp dụng Shari'a. Theo luật mới thì kẻ trộm cắp bị hình phạt chặt tay. Ai chứa chấprượu thì bị đánh bằng roi bất kể người đó có theo đạo hay không.
Dân miền Nam Sudan chống lại chính sách mới của chính phủ Khartoum. Cũng năm 1983 tổ chứcSPLA (Sudan People's Liberation Army, "Quân đội Giải phóng Nhân dân Sudan") ra đời doJohn Garang lãnh đạo với yêu sách độc lập cho miền Nam Sudan. Tháng Chín năm1984 Nimeiry tuyên bố sẽ miễn không áp dụng Shari'a cho những ai không theo đạo Hồi nhưng nhóm SPLA vẫn không giải giáp. Dựa trên chủ thuyếtMác-xít lực lượng SPLA được khối Cộng sản gồmLiên Xô vàEthiopia viện trợvũ khí và quân nhu.
Cuộc chiến thêm cam go vìhạn hán vànạn đói hoành hành miền Nam Sudan. Tháng Tư năm1985 trong khi Nimeiry xuất ngoại, tướngAbdul Rahman Suwar ad-Dahhab mở cuộcđảo chánh, hủy bỏ chính sách "Hồi hóa". Tuy nhiên bộ luật Shari'a vẫn để nguyên. Chính phủ kế tiếp là do thủ tướng dân lậpSadiq al-Mahdi ra chấp chính đại diện liên minh ba đảng:
Hizb al-Umma (đảng Umma);
Al Hizb Al-Ittihadi Al-Dimuqrati, thường viết tắt là DUP (Democratic Unionsit Party, "Đảng Thống nhất Dân chủ") và
Al-Jabhah al-Islamiyah al-Qawmiyah, viết tắt là NIF (National Islamic Front, "Mặt trận Hồi giáo Quốc gia").
Sang năm1986 thì Khartoum mở hòa đàm với nhóm SPLA của Garang để vãn hồi hòa bình. Năm1988 đảng DUP cùng SPLA ký chung một thỏa thuận dựa trên hội nghị Koka Dam trước kia tạiEthiopia, trong đó có ba điểm chính:
Ngưng bắn
Ngưng áp dụng luật Shari'a
Chấm dứt thiết quân luật. Sau đó sẽ tổ chức hội nghị lập hiến để vạch một đường đi mới cho cả nước Sudan.
Trong khi đó chiến tranh càng thêm khốc liệt. Tình hình kinh tế càng khó khăn vì vật giá tăng nhanh. Vì không muốn nhượng bộ phe miền Nam, thủ tướng Sadiq al-Mahdi không chịu thông qua hòa ước giữa DUP và SPLA. Kết quả là Tháng Mười Một năm1988 đảng DUP rút khỏi liên minh chính phủ. Đầu năm1989 phe quân đội ratối hậu thư đòi chính phủ phải xúc tiến hòa đàm nếu không sẽ đảo chính. Dưới áp lực đó Sadiq al-Mahdi đành thông qua hòa ước, đợi ngày hội nghị lập hiến Tháng Chín.
Ngày 30 tháng 6 năm 1989, Đại táOmar al-Bashir tiến hànhmột cuộc đảo chính quân sự.[25] Chính phủ quân quản mới đình chỉ hệ thống đa đảng và ban hành bộ luật Hồi giáo trên cả nước.[26] Sau đó, al-Bashir tiến hành thanh trừng, xử tử hàng ngũ cấp cao trong quân đội, cấm các hiệp hội, chính đảng, báo chí độc lập và bỏ tù các chính trị gia, nhà báo tiêu biểu.[27] Ngày 16 tháng 10 năm 1993, al-Bashir tự phong làmtổng thống, giải tán Hội đồng tư lệnh cách mạng và tiếp quản quyền hành pháp, lập pháp của hội đồng.[28]
Ngoài lực lượng quân đội chính quy, chính phủ quân phiệt còn dùng nhóm al-Difaa al-Shaabi, viết tắt là PDF (People's Defense Forces, "Lực lượng Phòng vệ Nhân dân") để càn quét các tỉnh miền Nam. Quân Sudan kiểm soát những thị trấn lớn nhưJuba,Wau, và Malakal nhưng quân SPLA thì vẫn chiếm đóng phần lớn các tỉnh phía Nam. Tình hình thêm rối loạn khi quân SPLA vì bất đồng nội bộ phân hóa thành mấy nhóm: nhóm Nasir, nhóm của Bany và nhóm Bol.
Dù vậy các cuộc hòa đàm dần dần có kết quả và Hiệp ước Hòa bình Tổng thể được ký ởNairobi vào Tháng Giêng năm2005. Hiệp ước đó cho phép quân đội hai miền không phảigiải giới và được giữ nguyên vị trí nhưng miền Nam được sáu năm tự trị. Tiếp theo đó là cuộctrưng cầu dân ý để quyết định chính thể cho miền Nam. Lợi tức tài nguyêndầu lửa sẽ được chia đôi. Để hợp nhất hai chính phủ, Garang được thâu nạp làm một trong haiphó tổng thống Sudan. Tiếc thay Tháng Tám năm2005 trong một phi vụtrực thăng, máy bay rớt và Garang tử thương. Phe SPLA nổi dậy làm loạn đốt phá nhưng tình hình dần lắng dịu.Liên hiệp Quốc cũng giúp sức với các dự áncứu trợ nhân đạo và phổ biếnnhân quyền ở Sudan, làm ổn định xã hội. Vấn đề chưa giải quyết là chủ quyềnhạtAbyei với nhiều mỏdầu thô. Cả hai phe Bắc và Nam đều đòi quyền cai trị khu vực này.
Sau sáu năm tự trị (2005-2011) miềnNam Sudan theo Hiệp ước Hòa bình Tổng thể ký ởNairobi năm 2005 mở cuộctrưng cầu dân ý kéo dài một tuần từ9 Tháng Giêng đến15 Tháng Giêng 2011 để quyết định chính thể cho miền Nam. Dân miền Nam muốn bỏ phiếu phải ghi danh. Phòng phiếu cũng mở ở miền Bắc để dân Nam cư trú ở miền Bắc có thể đi bầu. Ở hải ngoại nhưÚc,Canada,Ai Cập,Ethiopia,Kenya,Uganda,Anh vàHoa Kỳ cũng có phòng phiếu để người Nam Sudan lưu vong tham gia.[35]
Kết quả cuộc trưng cầu dân ý gần 98,83% số phiếu ủng hộ độc lập cho miền Nam. Chính phủ trung ương tuyên bố sẽ chấp nhận quyết định của đại đa số và sẽ xúc tiến bàn giao.[36]
Trong khi cuộc Nội chiến Bắc Nam có nhiều triển vọng giải quyết được, vùngDarfur phía tây bùng cháy dữ dội từ năm 2003 vì tranh chấp bộ tộc. Chính phủ Khartoum cố dùng dân binh để dẹp các bộ tộc nhưng nhóm dân binh "janjawid" do chính phủ tài trợ thay vì tái lập trật tự, lại góp phần cướp phá giết hại nên bị các nước lên án là gây nênnạn diệt chủng tại Darfur. Số dântỵ nạn lên đến hàng triệu người. Số người chết đói, chết vì bệnh tật rất cao.[37] Số dân tràn sangTchad cũng đã gây bất ổn chính trị ở nước này.
Cuối năm 2005,Tchad chotổng động viên khi quân phiến loạnRassemblement pour la Démocratie et la Liberté do Khartoum ủng hộ dùng vùng biên giới đánh phá quân chính phủN'Djamena. Khi thị trấn Adré thuộc Tchad bị uy hiếp, Tchadtuyên chiến với Sudan ngày 23/12/2005. Chính phủ Khartoum bác bỏ lời cáo buộc của N'Djamena và phản bác rằng chính quân lực Tchad đã xâm phạmkhông phận của Sudan. Tình hình bớt căng thẳng khi hai nước ký hiệp ước đình chiến ngày 3 Tháng 5 năm 2007 tạiẢ Rập Xê Út và tuyên bố sẽ nỗ lực duy trì hòa bình dọc dải biên giới 1.000 km.
Trong khi cuộc chiến Bắc Nam Sudan kéo dài thì miền Đông có loạn do các bộ tộc Beja và Rashaida nổi lên chống lại chính phủ Khartoum. Các nhóm này hợp nhất dưới một tổ chức mang tên "Mặt trận Miền Đông" đánh phá ba tỉnh Kassala (Ash Sharqiyah), Al Qadarif và Al Bahr al Ahmar. Chính phủEritrea lúc đầu ủng hộ Mặt trận nhưng đến giữa năm 2005 lại đổi chính sách, hợp tác với chính phủ Khartoum. Với Eritrea làm trung gian, Khartoum và Mặt trận Miền Đông mở cuộc hòa đàm và đến 14 Tháng Mười năm 2006 thì hai bên ký hòa ước ởAsmara. Theo hòa ước này thì ba tiểu bang Kassala (Ash Sharqiyah), Al Qadarif và Al Bahr al Ahmar cả hai phe, chính phủ trung ương và Mặt trận Miền Đông sẽ chia nhau tài nguyên và quyền lực ở cấp liên bang và tiểu bang.
Ngày 13 tháng 1 năm 2017, Tổng thống Hoa KỳBarack Obama dỡ bỏ nhiều lệnh trừng phạt đối với Sudan và tài sản của chính phủ Sudan ở nước ngoài. Ngày 6 tháng 10 năm 2017,Donald Trump dỡ bỏ những lệnh trừng phạt còn lại đối với Sudan.[38]
Ngày 21 tháng 9 năm 2021, chính phủ Sudan tuyên bố bắt giữ 40 sĩ quan quân đội vì tham gia một cuộc đảo chính bất thành.[39][40]
Ngày 25 tháng 10 năm 2021, TướngAbdel Fattah al-Burhan tiến hành một cuộc đảo chính thành công lật đổ chính phủ thường dân và tuyên bố tình trạng khẩn cấp.[41][42][43][44] Burhan trở thành nguyên thủ quốc gia trên thực tế của Sudan và thành lập một chính phủ quân quản mới vào ngày 11 tháng 11 năm 2021.[45]
Ngày 2 tháng 1 năm 2022, Hamdok tuyên bố từ chức thủ tướng sau một trong những vụ đàn áp biểu tình đẫm máu nhất ở Sudan.[46]Osman Hussein kế nhiệm Hamdok làm thủ tướng.[47][48] Tính đến tháng 3 năm 2022, hơn 1.000 người bao gồm 148 trẻ em đã bị bắt giam vì phản đối cuộc đảo chính, 25 người cáo buộc bị hiếp dâm[49] và 87 người đã thiệt mạng[50] bao gồm 11 trẻ em.[49]
Sudan là nước có diện tích lớn thứ bachâu Phi. Toàn bộ vùng cao nguyên (300m đến 1.200m) rộng lớn thoải dần từ Nam đến Bắc và được bao quanh bởi một vài khối núi vùng ngoại vi ở phía Tây (vùng núiDarfour; Djebel Marra, 3.088 m), ở phía Đông Bắc ven biển Đỏ (Djchel Erba, 2.217 m; Djehel Oda, 2.259 m).
Khí hậu ở Sudan nằm trong vùng khí hậusa mạc khô và nóng. Do phần lớn lãnh thổ làsa mạc Sahara nên Sudan thiếu nguồn nước tự nhiên nghiêm trọng; ô nhiễm nước gây nguy hại cho sức khỏe con người; đất bị xói mòn; sa mạc hóa; nạn săn bắt thái quá đe dọa các loài thú rừng.
Mỹ xếp Sudan vào "danh sách các nhà nước khủng bố"; áp đặt luật cấm vận kinh tế hoàn toàn với Sudan ngày3 tháng 11 năm1997; lệnh bắt Tổng thống Sudan củaTòa án Hình sự Quốc tế ngày4 tháng 3 năm2009 đượcMỹ,Pháp,Anh,Đức ủng hộ. Tuy nhiên, ngày 24/11/2017, Mỹ gỡ bỏ cấm vận đối với Sudan.
Sudan có quan hệ đặc biệt vớiTrung Quốc, là quốc gia đầu tư chính vào công nghiệp dầu khí của Sudan.
Trong lịch sử,Liên Xô đã giữ mối quan hệ mật thiết với Sudan. Nhưng khi Liên Xô tan rã,Tổng thống Nga đầu tiênBoris Nikolayevich Yeltsin đã cáo buộc Sudan "phạm tội ác nhân loại dã man", và ủng hộ trừng phạt Sudan. Đến năm 2000, Tổng thốngVladimir Vladimirovich Putin đã cố thiết lập lại quan hệ, song sự thiếu quan tâm của Nga với Sudan khiến Sudan vẫn nghi kỵ với Nga.
Từ năm 1983, gần hai triệu người Sudan đã thiệt mạng vì nội chiến vànạn đói.[54] Ước tính lên đến 200.000 người bị bắt làm nô lệ trongNội chiến Sudan thứ hai.[55]
Năm 2005,Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc đã chấp thuận nghị quyết số 1593 đề nghị đưa tình hình ở Darfur ra trướcTòa án Hình sự Quốc tế, họp tạiDen Haag, để tìm nguyên nhân và trách nhiệm về những tội ác đã đưa đến cái chết của khoảng 300.000 người và khiến hơn 2 triệu người khác phải thất tán, kể từ năm 2003. Tháng 7 năm 2008, Trưởng ban công tốtòa án Hình sự Quốc tế, còn gọi tắt là ICC, đã trình bày với hội đồng gồm 3 thẩm phán các bằng chứng cáo buộc Tổng thống Bashir về trách nhiệm có liên quan đến 10 cáo trạng về diệt chủng, các tội ác đối với nhân loại và các tội ác chiến tranh, đồng thời yêu cầu tòa công bố trát bắt ông Bashir.[56] Phát ngôn viên Bộ ngoại giaoTrung Quốc Lưu Kiến Siêu nói rằng Bắc Kinh vẫn duy trì quan hệ thân hữu với Sudan và rất lo ngại về các cáo trạng vừa kể và Trung Quốc (là quốc gia đầu tư chính vào công nghiệp dầu khí của Sudan) cũng phủ nhận một bản tin của đài BBC nói rằng Trung Quốc đã vi phạm một lệnh cấm vận vũ khí áp dụng đối với Sudan.[57]
Ngoài các tiểu bang, còn có các cơ quan hành chính khu vực được thành lập theo thỏa thuận hòa bình giữa chính phủ trung ương và các nhóm nổi dậy.
Các khu vực Darfur được thành lập theo Hiệp định hòa bình Darfur để hoạt động như một cơ quan điều phối cho các bang tạo nên các khu vực Darfur.
Hội đồng Điều phối Đông Sudan được thành lập theo Hiệp định hòa bình Đông Sudan giữa Chính phủ Sudan và phiến quân Mặt trận phía Đông để hoạt động như một cơ quan điều phối cho ba tiểu bang phía đông.
Khu vựcAbyei, nằm trên biên giới giữa Nam Sudan và Cộng hòa Sudan, hiện đang có một tình trạng hành chính đặc biệt và được quản lý bởi một cơ quan trong khu vực Abyei. Đó là do cuộc trưng cầu dân ý vào năm 2011 về việc có nên tham gia một Nam Sudan độc lập hoặc vẫn là một phần của nước Cộng hòa Sudan.
Năm 2010, Sudan là nền kinh tế phát triển nhanh thứ 17 trên thế giới[58] chủ yếu dựa trên lợi nhuận dầu mỏ, bất chấp những lệnh trừng phạt quốc tế.[59] Sau khiNam Sudan ly khai khỏi Sudan,[60] nền kinh tế Sudan rơi vào tình trạngđình lạm, tốc độ tăng trưởng GDP giảm xuống 3,4% vào năm 2014, 3,1% vào năm 2015 và dự kiến giảm xuống 3,7% vào năm 2016, trong khi tỷ lệ lạm phát tăng lên 21.8% tính đến năm 2015[cập nhật].[61] GDP của Sudan giảm từ 123 tỷ đô la Mỹ vào năm 2017 xuống 40,8 tỷ đô la Mỹ vào năm 2018.[62]
Cơ cấu kinh tế của Sudan bị xáo trộn do cuộc nội chiến hoành hành ở miền Nam có đa số ngườiKitô giáo da đen chống lại sự cai trị của ngườiHồi giáo ở miền Bắc. Các nướcPhương Tây và một số nướcẢ Rập ôn hòa đã đình chỉ những khoản trợ giúp, nợ nước ngoài gia tăng chồng chất.
Trong năm 2010, Sudan đã được coi là nền kinh tế đứng hàng thứ 17 trong các nước có nền kinh tế phát triển nhanh nhất trên thế giới và sự phát triển nhanh chóng của đất nước chủ yếu từ lợi nhuận dầu ngay cả khi phải đối mặt với các lệnh trừng phạt quốc tế năm 2006. Vì sự ly khai của Nam Sudan, trong đó có hơn 80% giếng dầu của Sudan, dự báo kinh tế cho Sudan vào năm 2011 và xa hơn nữa là không chắc chắn.[63]
Ngay cả với lợi nhuận dầu trước khi sự ly khai của Nam Sudan, Sudan vẫn còn phải đối mặt với các vấn đề kinh tế lớn và sự phát triển của nó vẫn còn chưa chắc chắn. Trong mọi trường hợp, nền kinh tế ở Sudan đã được phát triển từ hơn mười năm qua, và theo báo cáo củaNgân hàng Thế giới tăng trưởng GDP năm 2010 là 5,2% so với 4,2% năm 2009.[64] Sự tăng trưởng này là duy trì ngay cả trong cuộc khủng hoảng ở Darfur và giai đoạn độc lập tự chủ của Nam Sudan.[65]
Mật độ dân số ước tính của Sudan vào năm 2010, bao gồm lãnh thổ của Nam Sudan
Trong điều tra dân số của Sudan năm 2008, dân số của miền Bắc, Tây và Đông Sudan được ghi nhận là hơn 30 triệu.[66] Điều này khiến các ước tính hiện tại của dân số Sudan sau khi sự ly khai của Nam Sudan ít hơn 30 triệu người. Đây là một sự gia tăng đáng kể trong hai thập kỷ qua như điều tra dân số năm 1983 đưa tổng dân số của Sudan, bao gồm cả Nam Sudan ngày nay, tại thời điểm lúc đó là 21,6 triệu.[67] Dân số của thành phố Khartoum phát triển nhanh chóng và được ghi nhận là 5,2 triệu.
Mặc dù là một quốc gia có nhiều người dân đi tỵ nạn ở nước khác, nhưng Sudan cũng là nước có người tỵ nạn. Theo khảo sát người tị nạn Thế giới 2008, được xuất bản bởi Ủy ban Hoa Kỳ về người tị nạn và nhập cư, 310.500 người tị nạn sống ở Sudan năm 2007. Phần lớn số này đến từEritrea (240.400 người),Chad (45.000),Ethiopia (49.300) vàCộng hòa Trung Phi (2500). Cao ủy Liên Hợp Quốc về người tị nạn trong năm 2007 buộc phải trục xuất ít nhất 1.500 người tị nạn.
Sudan hiện có 597bộ lạc nói hơn 400 ngôn ngữ khác nhau và tiếng địa phương.[70] Người Ả Rập đến nay là nhóm dân tộc lớn nhất ở Sudan. Họ gần như hoàn toàn theoHồi giáo, trong khi phần lớn nóitiếng Ả Rập Sudan, một số bộ tộcẢ Rập khác nói tiếng địa phương khác nhau như bộ tộc Awadia, Fadnia và Bani Arak nói tiếng Ả Rập Najdi và các bộ lạc Rufa'a, Bani Hassan, Al-Ashraf, Kinanah và Rashaida tiếng Ả Rập Hejazi. Ngoài ra, các bang miền Tây có các nhóm dân tộc khác, trong khi một vàingười Bedouin của bang phía bắc Rizeigat.
Người Ả Rập sống ở miền Bắc và miền Đông chủ yếu là những người di cư từbán đảo Ả Rập và một số người dân bản địa đã có từ trước của Sudan, đặc biệt là những người Nubian, cùng chia sẻ một lịch sử chung với Ai Cập và Beja. Ngoài ra, một vài bộ tộc Ả Rập tiền Hồi giáo tồn tại ở Sudan từ trước đó di cư vào khu vực từ Tây Arabia, mặc dù hầu hết người Ả Rập ở Sudan ngày nay di cư từ sauthế kỷ XII.[71]
Phần lớn các bộ tộc Ả Rập ở Sudan di cư vào Sudan trong thế kỷ XII, họ kết hôn với người dân Nubian và bản địa châu Phi và giới thiệu Hồi giáo đến các dân tộc này.[72]
Chung với nhiều phần còn lại củathế giới Ả Rập, quá trình Ả Rập hóa ở Sudan từ những cuộc di cư Ả Rập sau thế kỷ XII đã dẫn đến sự thống trị của tiếng Ả Rập và các khía cạnh củavăn hóa Ả Rập, dẫn đến sự thay đổi lớn của Sudan và đã để lại một bản sắc dân tộc Ả Rập ngày hôm nay. Quá trình này được đẩy mạnh bởi cả hai sự lây lan là Hồi giáo và di cư đến Sudan của phả hệ người Ả Rập từ bán đảo Ả Rập, và hôn nhân của họ với người dân bản địa.
Sudan cũng bao gồm rất nhiều các bộ lạc không nói tiếng Ả Rập, chẳng hạn nhưMasalit,Zagawa,Fulani, Bắc Nubia,Nuba, vàBija.
Ngoài ra còn có các cộng đồng Chính Thống giáo Ethiopia và Eritrea ở Khartoum và phía tây Sudan, phần lớn là những người tị nạn và người di cư từ vài thập kỷ qua. NhómKitô giáo khác nhỏ hơn trong nước bao gồm Giáo hội Công giáo Phi châu bản địa, Giáo hội Tông Đồ Armenia, Giáo hội Sudan của Chúa Kitô, Giáo hội Nội vụ Sudan,Nhân chứng Jehovah,Phong trào Ngũ Tuần,Tin Lành phái Presbyterian Church (ở miền Bắc). Tôn giáo đóng một vai trò trong việc chia rẽ chính trị của đất nước. Hồi giáo đã thống trị hệ thống chính trị và kinh tế của đất nước kể từ khi độc lập.
Giáo dục phổ cập bắt buộc và miễn phí 6 năm, tuy nhiên vẫn chưa thực hiện được (do nội chiến và thiếu thốn phương tiện). Ở miền Bắc và miền Trung, chỉ có khoảng 1/2 số trẻ em đến tuổi được đến trường. 3/4 khu vực có trường tiểu học và 1/5 khu vực có trường trung học. Sudan có một trường đại học ở thủ đôKhartoum.
^"Darfur - overview". UNICEF Children’s Rights & Emergency Relief Organization.Bản gốc lưu trữ ngày 11 tháng 4 năm 2019. Truy cập ngày 30 tháng 9 năm 2015.
"Quo Vadis bilad as-Sudan? The Contemporary Framework for a National Interim Constitution".Law in Africa (Köln; 2005). Vol. 8, pp. 63–82.ISSN1435-0963.
.svg)
_highlighted.svg)
.jpg)
.svg)
