Movatterモバイル変換

[0]ホーム
URL:

Bước tới nội dung
WikipediaBách khoa toàn thư mở
Tìm kiếm

Ranjit Singh

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Ranjit Singh
Vua xứPunjab
Chân dung Quốc vương Ranjit Singh với biệt danhSher-e-Punjab (Sư tử Ngũ hà) mặc áo giáp nạm viên kim cươngKoh-i-Noor.
Vua củađế quốc Sikh
Tại vị1801 -1839
Tiền nhiệmKhông có
Kế nhiệmKharak Singh
Thông tin chung
Sinh13 tháng 11 năm1780
Gujranwala,đế quốc Mogul
Mất20 tháng 6 năm1839
Lahore,đế quốc Sikh
Thê thiếpDatar Kaur
Hậu duệKharak Singh
Sher Singh
Maharaja Dalip Singh
Hoàng tộcHọ Singh
Thân phụMaha Singh
Tôn giáoĐạo Sikh

Maharaja Ranjit Singh (ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ) (13 tháng 11 năm1780 ởGujranwala,đế quốc Mogul –20 tháng 6 năm1839 ởLahore,đế quốc Sikh) là vị quốc vương đầu tiên củađế quốc Sikh tại vùngNgũ Hà (Punjab - nay thuộc biên giớiẤn Độ-Pakistan), có biệt danhSher-e-Punjab (Sư tử Ngũ Hà). Ông lãnh đạo dân Punjab đánh bại các cuộc xâm lược của ngườiHồi giáo, đặc biệt là chiến thắng trước ngườiAfghanistan, và ông đã thiết lập mối quan hệ giao hảo với ngườiAnh.[1]

Đối với các định nghĩa khác, xemMaharaja Ranjit Singh.

Thuở thiếu thời

[sửa |sửa mã nguồn]

Ranjit Singh sinh ra ởGujranwala (Pakistan ngày nay), trong một gia đìnhSandhuSikh (Theo một số sử gia có nguồn gốcJatt và một số ngườiSansi có quyền khác[2][3][4][5][6][7][8]),[9][10] nhánh thuộcmislSukerchakia.[10] Ông thuộc một nhánh của ngườiSikh ở Bắc Ấn và Pakistan.[11][12] Khi còn thơ ấu, ông bị bệnhđậu mùa và kết quả là bị mất một mắt. Trong thời gian đó, phần lớn vùng Punjab được cai trị bởiLiên minh Sikh theo cơ cấuSarbat Khalsa, cũng như ngườiAfghan, và vùng đất này bị phân chia giữa những "tộc chiến" được gọi làmisl. Thân phụ Ranjit Singh làMaha Singh giữ chức Tổng chỉ huy của mislSukerchakia và cai quản vùng đất ở phía tâyPunjab, nằm quanh các tổng hành dinh của ông ởGujranwala. Ranjit Singh kế vị cha ở tuổi 12. Sau vài cuộc chiến tranh, các kẻ thù phải công nhận ông là vị thủ lĩnh của họ, và ông thống nhất các bè phái ngườiSikh thành một nhà nước.

Đại Vương xứ Ngũ hà

[sửa |sửa mã nguồn]
Samadhi của Ranjit Singh ởLahore, Pakistan

Ranjit Singh đăng quang ngày12 tháng 4 năm1801 (xảy ra đồng thời vớiBaisakhi). Sahib Singh Bedi, hậu duệ củaGuru Nanak Dev, đã chỉ đạo việc thực hiện lễ đăng quang.[13] Ông đóng đô tạiGujranwala từ năm 1799 đến năm 1902. Năm 1802 ông thiên đô vềLahore. Ranjit Singh vươn tới quyền lực trong một thời gian rất ngắn, từ một thủ lĩnh của một misl Sikh cuối cùng đã lên ngôi Đại vương (Maharaja) của vùng Punjab.

Trong những năm tới ông giao chiến với quânAfghanistan, đuổi họ ra khỏi vùng Punjab. Ông cũng chiếm các lãnh thổ củangười Pashtun trong đó cóPeshawar (nay làTỉnh Biên giới Tây Bắc và các khu vực có bộ lạc sinh sống). Đây là lần đầu tiên người Pashtun Peshwar nằm dưới quyền thống trị củangười Punjab. Ông đã chiếm tỉnhMultan bao quanh các phần đất phía bắc Punjab,Peshawar (1818),Jammu vàKashmir (1819). Thế là Ranjit Singh đã đặt dấu chấm cho hơn ngàn năm thống trị của Hồi giáo. Ông cũng chinh phạt các nhà nước vùng đồi núi ở phía bắcAnandpur Sahib, nước lớn nhất làKangra. Khi Ngoại giao Đại thần của Ranjit Singh làFakir Azizuddin, gặp Toàn quyền Anh ở Ấn Độ,Huân tước Auckland, ởSimla, Auckland đã hỏi Fakir Azizuddin rằng vua Sikh bị chột bên mắt nào. Azizuddin trả lời:Đại Vương của chúng tôi là một vầng mặt trời và mặt trời ấy chỉ có một mắt.

Chú thích

[sửa |sửa mã nguồn]
  1. ^Patwant Singh (2008).Empire of the Sikhs: The Life and Times of Maharaja Ranjit Singh. Peter Owen. tr. 113–124.ISBN 978-0-7206-1323-0.
  2. ^Sir Lepel Griffin, Punjab Chiefs, Vol. 1, p 219"...and from Sansi the Sindhanwalias and the Sansis have a common descent. The Sansis were the theivish and degraded tribe [sic] and the house of Sindhanwalia naturally feeling ashamed of its Sansi name invented a romantic story to account for it. But the relationship between the nobles and the beggars, does not seem the less certain and if history of Maharaja Ranjit Singh is attentively considered it will appear that much his policy and many of his actions had the true Sansi complexion"
  3. ^The Sansis of Punjab; a Gypsy and De-notified Tribe of Rajput Origin, Maharaja Ranjit Singh- The Most Glorious Sansi, pp 13, By Sher Singh, 1926-, Published by, 1965, Original from the University of Michigan
  4. ^Tribalism in India, pp 160, By Kamaladevi Chattopadhyaya, Edition: illustrated, Published by Vikas, 1978, Original from the University of Michigan
  5. ^Sociological Bulletin,pp 97, By Indian Sociological Society, Published by Indian Sociological Society., 1952
  6. ^Indian Librarian edited by Sant Ram Bhatia,pp 220, Published by, 1964Item notes: v.19-21 1964-67, Original from the University of Michigan
  7. ^The Sikhs in History, pp 92, By Sangat Singh, Edition: 2, Published by S. Singh, 1995, Original from the University of Michigan
  8. ^Some Aspects of State and Society Under Ranjit Singh, pp 5 By Fauja Singh, Published by Master Publishers, 1981, Original from the University of Michigan
  9. ^Preminder Singh Sandhawalia (1999). Noblemen and Kinsmen History of a Sikh Family: History of a Sikh Family. Munshiram Manoharlal Publishers.ISBN 8121509149
  10. ^abJean-Marie Lafont, Maharaja Ranjit Singh, Lord of the Five Rivers. (Oxford: Oxford University Press, 2002).
  11. ^Preminder Singh Sandhawalia (1999).Noblemen and Kinsmen History of a Sikh Family: History of a Sikh Family. Munshiram Manoharlal Publishers.ISBN 8121509149.
  12. ^Jean-Marie Lafont,Maharaja Ranjit Singh, Lord of the Five Rivers. (Oxford: Oxford University Press, 2002).
  13. ^"Ranjit Singh, Maharaja", Sikh Cyber Museum

Tham khảo

[sửa |sửa mã nguồn]
  • The Real Ranjit Singh by Fakir Syed Waheeduddin, published by Punjabi University,ISBN 8173807787, 01 Jan 2001, 2nd ed. First ed. published 1965 Pakistan.
  • Maharaja Ranjit Singh, Lord of the Five Rivers, By Jean-Marie Lafont.(Oxford University Press. Date:2002,ISBN 0195661117).
  • Noblemen and Kinsmen History of a Sikh Family: History of a Sikh Family, By Preminder Singh Sandhawalia(Author),(Munshiram Manoharlal Publishers. Date:1999,ISBN 8121509149).

Liên kết ngoài

[sửa |sửa mã nguồn]
Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện vềRanjit Singh.

Tư liệu liên quan tớiSikh Empire tạiWikimedia Commons

Genealogy
Biographies
Cổng thông tin:
Lấy từ “https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Ranjit_Singh&oldid=74494513”
Thể loại:
Thể loại ẩn:
[8]ページ先頭
©2009-2026 Movatter.jp