Mata đã bắt đầu sự nghiệp của mình tại học viện đào tạo cầu thủ củaReal Madrid và bắt đầu thi đấu cho Valencia từ mùa bóng 2007-08 trước khi chuyển đến Chelsea vào tháng 8 năm 2011. Tháng 1 năm 2014, anh chính thức trở thành cầu thủ củaManchester United với mức phí chuyển nhượng từng là kỷ lục của câu lạc bộ 37,1 triệubảng Anh.
Trong màu áo đội tuyển quốc gia, Mata là nhân tố chủ lực giúp U-21 Tây Ban Nha vô địch châu Âu năm 2011 và có mặt trong danh sách các cầu thủ Tây Ban Nha giành được hai danh hiệu vô địch liên tiếpWorld Cup 2010 vàEuro 2012.
Tại giải bóng đá Ngoại hạng Anh hiện nay, Mata được đánh giá là một trong những cầu thủ tấn công xuất sắc nhất khi sở hữu kỹ thuật tốt, nhãn quan chiến thuật nhạy bén và khả năng ghi bàn đa dạng.
Mata sinh tạiBurgos,[3]Castile và León (nơi cha anh thi đấu vào thời điểm đó), nhưng lớn lên tạiOviedo,Asturias. Ba năm sau, gia đình Mata trở lại Asturias, và Mata bắt đầu chơi bóng trong các đội trẻ của La Fresneda và Juventud Estadio cho tới năm 12 tuổi, khiReal Oviedo tuyển anh vào đội trẻ của họ. Mata ở đây ba năm trước khi đếnReal Madrid vào năm 15 tuổi. Anh lần lượt thi đấu cho các đội trẻ của Real như Cadete A, Juvenil C rồi sau cùng là Juvenil A. Ở mùa giải 2005-06, anh là trụ cột trong đội hình đội Juvenil A vô địch Liga và Copa de Campeones[4] và ghi được 18 bàn thắng.
Mùa giải sau đó, anh đã được đẩy thẳng lênReal Madrid Castilla, hay là Real Madrid B, mà không cần phải thử sức với Real Madrid C.[4] Trong mùa giải này, Mata là chân sút xuất sắc thứ hai của Real Madrid Castilla với 9 bàn, chỉ kém mỗi thành tích của tiền đạoAlvaro Negredo.
Mata chuyển sangValencia vào tháng 3 năm 2007, và bắt đầu thi đấu từ mùa giải2007–08.[5]
Mata có trận đầu đầu tiên cho Valencia trong trận gặpAlmería. Mùa giải đầu tiên, nhờ chấn thương củaVicente, anh được huấn luyện viênRonald Koeman đưa vào đội hình thi đấu chính thức và có 24 lần được ra sân. Ngày20 tháng 3 năm 2008, anh lập cú đúp trong trận bán kếtCopa del Rey vớiFC Barcelona, đưa Valencia vào chung kết gặpGetafe.[6] Trong trận chung kết ngày16 tháng 4, anh đã mở tỉ số trong chiến thắng 3-1.[7] Cuối mùa giải, Mata đã được các cổ động viên và cầu thủ Valencia bầu chọn là "Cầu thủ trẻ xuất sắc nhất mùa giải".[8]
ỞSiêu cúp Tây Ban Nha 2008, Mata ghi bàn vào lưới câu lạc bộ cũReal Madrid, nhưng sau hai lượt trận, Valencia để thua 3-6. Anh khởi đầu mùa giải2008-2009 rất tốt, ghi bàn ở trận đầu tiên vớiR.C.D. Mallorca giúp Valencia thắng 3-0. Anh cũng là người ghi bàn thắng duy nhất trong trận đấu vớiCA Osasuna.
Mùa bóng 2008-09, Mata có 14 bàn thắng cho Valencia. Mùa bóng 2009-10, Mata cùng vớiDavid Silva vàDavid Villa đã đưa Valencia trở lại với top 3. Mata có tổng cộng 17 pha lập công trên mọi mặt trận trong mùa bóng này.[4] Tổng cộng sau bốn mùa giải khoác áo Valencia, Mata đã ra sân 174 trận trên mọi giải đấu, ghi 46 bàn và kiến tạo 45 đường chuyền thành bàn.
Ngày 21 tháng 8 năm 2011, Valencia đã đồng ý bán Mata choChelsea với mức phí chuyển nhượng 23,5 triệu£.[9] Ngày24 tháng 8, Mata đã ký hợp đồng có thời hạn 5 năm với Chelsea.[10] Tại Chelsea, Mata tiếp tục khoác áo số 10 như tại Valencia.[11]Ngày 27 tháng 8 năm 2011, Mata có trận đấu ra mắt trong màu áo Chelsea. Anh được vào sân từ băng ghế dự bị và đã ghi bàn thắng nâng tỉ số lên 3-1 trướcNorwich City.[12] Ngày14 tháng 9, anh có trận đấu đầu tiên cho Chelsea tạiUEFA Champions League gặpBayer Leverkusen và cũng chính anh là người đã ấn định tỉ số 2-0 ở phút bù giờ.[13] Ngày29 tháng 10, Mata đã có pha dứt điểm cực mạnh từ xa đưa bóng vào góc cao, gỡ hòa 3-3 trong trận đấu vớiArsenal nhưng Chelsea đã để thua chung cuộc 3-5.[14] Ngày26 tháng 11, Mata đã có hai đường chuyền thành bàn choJohn Terry vàDaniel Sturridge trước khi tự mình ấn định chiến thắng 3-1 trướcWolverhampton Wanderers.[15] Anh trở thành Cầu thủ xuất sắc nhất trận đấu trong chiến thắng 3-0 trên sânSt James' Park củaNewcastle United ngày3 tháng 12.[16]
Ngày 6 tháng 12, trong trận đấu quyết định tấm vé vào vòng sau của Chelsea ở vòng bảng Champions League, Mata đã kiến thiết choDidier Drogba ghi hai bàn thắng vào lưới đội bóng cũ Valencia, giúp Chelsea giành chiến thắng chung cuộc 3-0.[17] TrongNgày tặng quà, Mata ghi bàn thắng duy nhất cho Chelsea trong trận hòa 1-1 vớiFulham.[18] Anh có bàn thắng đầu tiên tạiCúp FA 2011-12 trong chiến thắng 4-0 trướcPortsmouth.[19] Trong trận đấu vòng 4 cúp FA sau đó vớiQPR tạiLoftus Road ngày28 tháng 1 năm 2012, Mata ghi bàn thắng duy nhất của trận đấu từ chấm phạt đền.[20] Ngày5 tháng 2, trong trận đấu vớiManchester United, Mata có cú vô-lê từ cự li gần nâng tỉ số lên 2-0 sau đường chuyền của tiền đạoFernando Torres và chuyền choDavid Luiz đánh đầu thành bàn nâng tỉ số lên 3-0. Trận đấu sau đó kết thúc với tỉ số 3-3.[21] Ngày7 tháng 3, trong trận đá lại vòng 5 cúp FA thắng Birmingham 2-0, anh đã ghi bàn mở tỉ số trận đấu nhưng thực hiện không thành công một quả phạt đền.[22]
Ngày 15 tháng 4 năm 2012, trong chiến thắng 5-1 của Chelsea trên sân khách trướcTottenham Hotspur ở bán kết cúp FA tại sân Wembley, Mata đã ghi một bàn thắng gây tranh cãi khi pha quay chậm cho thấy bóng chưa qua vạch vôi nhưng trọng tài vẫn công nhận bàn thắng. Sau đó, Mata còn có hai đường chuyền thành bàn choRamires vàFlorent Malouda.[23] Ngày29 tháng 4, anh có hai đường chuyền thành bàn cho Torres trong chiến thắng 6-1 trướcQueens Park Rangers, nâng tổng số đường chuyền thành bàn của anh tại Premier League 2011-12 lên con số 13.[24] Trongtrận chung kết cúp FA vớiLiverpool, Mata chuyền bóng cho Ramires bứt tốc ghi bàn mở tỉ số cho Chelsea.[25] Chung cuộc Chelsea đánh bại Liverpool 2-1 và Mata giành luôn danh hiệu Cầu thủ xuất sắc nhất trận đấu.[26]
Ngày10 tháng 5 năm 2012, anh giành được danh hiệu Cầu thủ xuất sắc nhấtChelsea mùa giải 2011-12 ngay trong mùa giải đầu tiên cùng đội bóng, giống như thành tích của các huyền thoại Chelsea nhưDennis Wise vàGianfranco Zola.[27]
Trong trậnchung kết UEFA Champions League 2012 vớiBayern München ngày 19 tháng 5, từ tình huống phạt góc đầu tiên mà Chelsea được hưởng, Mata đã có đường chuyền choDidier Drogba đánh đầu ghi bàn gỡ hòa 1-1 cho Chelsea ở phút thứ 88 để trận đấu bước vào 30 phút hiệp phụ.[28] Trong loạt sút luân lưu, Mata thực hiện quả sút đầu tiên cho Chelsea nhưng đã bị thủ mônManuel Neuer cản phá thành công. Tuy nhiên cuối cùng Chelsea vẫn giành thắng lợi 4-3 sau 5 loạt sút và Mata có được cú đúp danh hiệu ngay mùa giải đầu tiên thi đấu cho Chelsea.[29]
Ngày22 tháng 9 năm 2012, Mata đã có pha giật gót thông minh choAshley Cole ghi bàn thắng duy nhất trong trận đấu vớiStoke City, giúpChelsea tiếp tục duy trì vị trí đầu bảng tạiPremier League với quả đá phạt đểTorres ghi bàn[30] và anh cũng được Goal.com bầu chọn là cầu thủ xuất sắc nhất trận.[31] Ba ngày sau, anh có bàn thắng đầu tiên trong mùa giải 2012-13 trong trận đấu ở vòng 3 League Cup vớiWolverhampton, trận đấu mà anh còn có thêm ba đường chuyền thành bàn.[32] Ngày29 tháng 9, Mata giúpChelsea tiếp tục giữ vững ngôi đầu bảng tạiPremier League với quả đá phạt đểTorres băng xuống ghi bàn và tự mình ấn định chiến thắng 2-1 trướcArsenal trênsân Emirates.[33] Tại lượt trận thứ hai vòng bảng củaUEFA Champions League 2012-13 vớiNordsjælland, Mata đã lập một cú đúp trong chiến thắng 4-0.[34]
Ngày20 tháng 10, Mata lại lần nữa trở thành Cầu thủ xuất sắc nhất trận đấu tại Premier League khi ghi một cú đúp và có đường chuyền thành bàn choDaniel Sturridge giúp Chelsea lội ngược dòng thắng lại Tottenham Hotspurs 4-2 trên sân White Hart Lane sau khi đã bị dẫn trước 2-1.[35][36] Vòng đấu tiếp theo, anh có pha sút phạt thành bàn đẹp mắt bằng chân trái trong thất bại 2-3 trước Manchester United.[37]
Mata khép lại tháng 10 đầy thành công bằng danh hiệu Cầu thủ xuất sắc nhất tháng 10 tại Premier League. Đây là lần đầu tiên anh nhận được danh hiệu này kể từ ngày chuyển sang Anh thi đấu và anh cũng là cầu thủ Chelsea tiếp theo nhận được danh hiệu này kể từ tháng 3 năm 2011 sauDavid Luiz.[38]
Ngày 13 tháng 12, trong trận bán kếtGiải vô địch bóng đá thế giới các câu lạc bộ 2012 tạiYokohama với câu lạc bộ MéxicoMonterrey, Mata đã ghi bàn thắng mở tỉ số trận đấu và có đường căng ngang khiến cho hậu vệ Monterrey làDárvin Chávez phản lưới nhà giúp Chelsea thắng 3-1.[39] Trở lại Premier League, trong vòng đấu ngàyBoxing Day với Norwich, Mata ghi bàn thắng duy nhất của trận đấu từ một cú sút xa đẹp mắt.[40] Anh có bàn thắng đầu tiên trong năm 2013 với bàn thắng mở tỉ số trong chiến thắng 2-1 trước Arsenal tại Premier League.[41]
Sau khiJosé Mourinho trở thành huấn luyện viên trưởng của Chelsea, vị trí tiền vệ công trong đội hình chính thức của Mata mất về tayOscar do anh không phù hợp với lối chơi của Mourinho, nhất là việc thiếu khả năng phòng ngự.[42][43] Ngày 28 tháng 9 năm 2013, Mata vào sân từ băng ghế dự bị trong hiệp hai trận đấu vớiTottenham và có pha kiến tạo choJohn Terry ghi bàn gỡ hòa 1-1. Ngày 29 tháng 10 năm 2013, Mata ghi bàn thắng đầu tiên trong mùa giải tại khuôn khổLeague Cup vào lướiArsenal giúp Chelsea thắng 2-0.[44] Tuy nhiên đến tháng 1 năm 2014, từ vai trò là trụ cột của Chelsea mùa giải trước, Mata chỉ còn ra sân 11/22 trận của câu lạc bộ này ở Premier League.[45]
Ngày 24 tháng 1 năm 2014, trang chủ chính thức của Chelsea vàManchester United đã xác nhận hai câu lạc bộ này đã đạt được thỏa thuận chuyển nhượng Mata.[46][47] Ngày 25 tháng 1, anh chính thức trở thành cầu thủ của Manchester United với giá chuyển nhượng 37,1 triệu bảng Anh, phá vỡ kỷ lục chuyển nhượng của câu lạc bộ này.[48][49] Ba ngày sau đó, anh có trận ra mắt trong màu áo mới và có đường chuyền dẫn đến bàn ấn định tỷ số 2-0 củaAshley Young trướcCardiff City tại vòng 23 Giải ngoại hạng Anh 2013-14.[50] Mata có bàn thắng đầu tiên cho Manchester United trong chiến thắng 4-1 trướcAston Villa ngày 29 tháng 3 năm 2014.[51] Ngày 5 tháng 4, anh tỏa sáng trong chiến thắng 4-0 trước Newcastle với một cú đúp, trong đó có một pha đá phạt trực tiếp đẹp mắt và một pha giật gót kiến tạo choAdnan Januzaj.[52] Anh tiếp tục có một cú đúp khác trong trận thắngNorwich City 4-0, trận đấu đầu tiên củaRyan Giggs trên cương vị huấn luyện viên trưởng tạm quyền của MU.[53] Mata kết thúc mùa giải 2013-14 với bàn thắng thứ 6 cho MU bằng một quả đá phạt trực tiếp, trong trận hòa 1-1 vớiSouthampton.[54]
Mata có bàn thắng đầu tiên trong mùa giải 2014-15 ngay ở vòng đấu thứ hai Giải ngoại hạng trong trận hòa 1-1 vớiSunderland.[55] Đến ngày 14 tháng 9, MU mới có chiến thắng đầu tiên tại một giải đấu chính thức dưới thời huấn luyện viênLouis van Gaal trướcQPR và Mata chinh là người ấn định tỉ số 4-0 của trận đấu.[56]
Anh có pha kiến tạo trong trận thắngAston Villa F.C. tại vòng 2. đồng thời có 2 bàn & 2 kiến tạo trong tháng 9,giúp Man Utd có chiến thắng trước Liverpool, Southampton và Sunderland, giúp anh có danh hiệu cầu thủ xuất sắc tháng do CLB bình chọn. Ngày 2-3-2016, anh có lần đeo băng đội trưởng trong trận thắng Watford, đồng thời ghi bàn quyết định từ pha sút phạt. Vào ngày 6-3, trong trận thua 0-1 trướcWest Bromwich Albion F.C. anh nhận thẻ đỏ trực tiếp sau khi nhận 2 thẻ vàng trong 3 phút, anh cũng kiến tạo choAnthony Martial ghi bàn trong trận thua 2-3 trướcWest Ham United F.C., qua đó đểManchester City F.C. lấy vị trí thứ 4
Vào ngày 21-5-2016, Mata gỡ hòa 1-1 cho đội sau khi đểJason puncheon mở tỷ sổ phút 78, anh được thay ra choJesse Lingard vào phút 90, người sau đó ghi bàn quyết định giúp Man Utd giành FA Cup
Tương lai Juan Mata trở nên khá bấp bênh tại Old Trafford kể từ ngày Mourinho tiếp quản ghế nóng. Chuyện là gần 3 năm trước, Mourinho vốn chẳng ưa lối chơi của Mata nên đã đẩy anh sang Old Trafford, bất chấp sự phản đối của số đông CĐV The Blues.
Trong trận tranh Community Shield của Man United với Leicester City, Juan Mata đã được tung vào sân phút 63. Tuy nhiên, 10 phút sau khi Ibra ghi bàn giúp Man United giành thắng lợi 2-1, cựu tiền vệ Chelsea đã bị thay ra, nhường chỗ cho Henrikh Mkhitaryan.
Quyết định của HLV Mourinho khiến không ít người bất ngờ. Còn giới truyền thông thì đồn đoán rằng Người đặc biệt có mối quan hệ không tốt với Mata.
Sau trận đấu, HLV Mourinho phải lên tiếng: "Theo luật, chúng tôi có 6 quyền thay đổi người. Khi đó, tôi đã thực hiện 5 và tôi muốn dừng trận đấu.Tôi nghĩ Juan Mata đã chơi rất tốt. Cậu ấy đã cho tôi chính xác những gì tôi cần.Nhưng tôi phải để Juan Mata rời sân, bởi cậu ấy là cầu thủ nhỏ con nhất, còn chúng tôi lại chơi bóng dài sau đó.Chúng tôi đều muốn chiến thắng. Mọi người đều cảm thấy hạnh phúc."
Kết thúc mùa giải năm đó, Juan Mata đã có cho mình 10 bàn thắng và 6 kiến tạo sau 42 lần ra sân trên mọi đấu trường.
Mata đã giúp U-19 Tây Ban Nha vô địch Giải U-19 châu Âu 2006, nơi anh có được 4 bàn sau 5 trận, chỉ sau đồng độiAlberto Bueno (5 bàn) trong danh sách vua phá lưới của giải đấu.[57]
Ngày1 tháng 2 năm 2007, Mata được huấn luyện viên trưởng đội tuyển U-21 Tây Ban NhaIñaki Sáez triệu tập để tham gia trận giao hữu với U-21 Anh khi 18 tuổi, 10 tháng. Anh có trận đấu đầu tiên chođội tuyển Tây Ban Nha vào ngày28 tháng 3 năm 2009 tại vòng loại World Cup 2010 gặpThổ Nhĩ Kỳ.[58]
Ngày 9 tháng 9 năm 2009, Mata có bàn thắng đầu tiên cho đội tuyển sau 4 lần ra sân trong chiến thắng 3-0 trướcEstonia, chiến thắng chính thức giúp Tây Ban Nha tham dựWorld Cup 2010 tạiNam Phi.[60] Sau đó ngày 10 tháng 10, anh ghi bàn từ chấm phạt đền ấn định chiến thắng 2-1 trướcArmenia.[61] Mata đã cùng đội tuyển Tây Ban Nha giành danh hiệu vô địch World Cup 2010, giải đấu mà anh chỉ được ra sân duy nhất một lần trong trận đấu vòng bảng vớiHonduras.[58]
Ngày 26 tháng 5 năm 2011, Mata đã được triệu tập vào đội tuyển U-21 Tây Ban Nha tham dựGiải vô địch bóng đá U-21 châu Âu 2011 tạiĐan Mạch.[62] Tại giải đấu này, anh cùng với hai trụ cột quá tuổi khác làAdrián López Álvarez vàDiego Capel đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ làm đầu tàu cho đội U-21 giành chức vô địch giải đấu. Mata đã có hai bàn thắng, hai đường chuyền thành bàn và một lần được bầu làm Cầu thủ hay nhất trận (thắng U-21 Ukraine 3-0 ở lượt cuối vòng bảng).[63] Anh đã được ủy ban kỹ thuật của UEFA bầu vào đội hình tiêu biểu của giải đấu.[64]
Ngày 1 tháng 7, trong trậnchung kết Euro 2012 vớiđội tuyển Ý, Mata lần đầu tiên được vào sân từ giải đấu và đã ghi bàn ấn định tỉ số 4-0 ở phút 88 chỉ sau không quá 90 giây trên sân và có được danh hiệu vô địch Euro đầu tiên trong sự nghiệp.[68]
Ngày 18 tháng 7, Mata tiếp tục được triệu tập vào đội tuyểnU-23 Tây Ban Nha tham dựOlympic Luân Đôn 2012 nhưng U-23 Tây Ban Nha đã bị loại ngay vòng bảng.
Mata có tên trong danh sách 23 cầu thủ Tây Ban Nha tham dựWorld Cup 2014 tạiBrasil.[69] Tại giải đấu này, Tây Ban Nha bị loại ngay sau vòng bảng và Mata chỉ được ra sân duy nhất trong trận đấu vớiÚc nhưng anh cũng có được một bàn thắng tại giải đấu này với pha ghi bàn ấn định chiến thắng 3-0 trước Úc.[70]
^"Juan Manuel Mata's biography" (bằng tiếng Tây Ban Nha). Trang web chính thức của Juan Manuel Mata.Bản gốc lưu trữ ngày 1 tháng 3 năm 2009. Truy cập ngày 7 tháng 2 năm 2008.
