qol-diq
QOLDIQ 'nimaningdir ortib, saqlanib qolgan qismi'. Dushman qoldiqlari qarshilik koʻrsa— tishni davom ettira berdi (Nazir Safarov). Bu soʻz eski oʻzbek tilida 'oʻz joyida tur-' maʼnosini ang — latuvchi qal- feʼlining -dï qoʻshimchasi bilan hosil qilingan sifatdosh shaklidan —q qoʻshimchasi bilan yasalgan (ССТТН, II, 23); keyinchalik a unlisi â unlisiga almashgan, ï unlisining qattiqlik belgisi yoʻqolgan: (qal- + dï = qaldï) + q = qaldïq > qâldiq.
Oʻzbek tilining etimologik lugʻati (I-jild) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q.Adabiyotlar roʻyxati.
1 Narsalarning ortib yoki saqlanib qolgan qismi. ◆ Buzilgan shaharqoldiqlari. Papiros qoldigʻi. shsh Dushmanqoldiqlari qarshilik koʻrsatishni davom ettira berdilar.N. Safarov, „Komissar Qoraboyev“.
2 Chiqit, chiqindi. ◆ Neftqoldiqlari. Qoldiqlardan tikilgan koʻylakcha. yat Chu-valchang, asosan, oʻsimlikqoldiqlari bshtn oziqlanadi."Fan va turmush".
3 Yoʻqolib ketgan yoki oʻtgan, oʻlib bo-rayotgan voqea-hodisa va shu kabilardan qolgan nishona, asorat.Boʻgʻma shgonda teri ostida salgina boʻrtib turadigan orqa oyoq qol-diqlari boʻladi. "Zoologiya".
4koʻchma Eskidan qolgan dunyoqarash, rasm-rusm, urf-odat va sh.k.; sarqit. ◆ Feodalizmqoldiqlari. nYillar davomida u [Yusufjon] bugungi avlodning yashashiga toʻsqinlik qilayotgan oʻtmish qoldigʻrgarini kulgi bilan fosh etadi. T. Obidov, Yusufjon qiziq.
5mat. Boʻluv amalida ortib qolgan son, miqdor. 5 ◆ gaqoldiqsiz boʻlinadigan son.
6 Buxgalteriya hisobida muayyan davr uchun pul tushumlari va xarajatlar oʻrtasidagi ayirma.Korxona kassasidagi naqd pullar qoldigʻi.
ҚОЛДИҚ.Oʻzbek tilining izohli lugʻati (2022) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q.Adabiyotlar roʻyxati.