Paul Jozef Crutzen (3 Aralık 1933,Amsterdam - 28 Ocak 2021,Mainz) 1995 yılındaMario J. Molina veF. Sherwood Rowland ile birlikteNobel Kimya Ödülü kazanan Hollandalıatmosferik kimyager.
Crutzen,ozon incelmesi konusundaki çalışmaları ile tanınır. Başlıca araştırma alanlarını "stratosferik vetroposferik kimya ve onların biyojeokimyasal döngüler ve iklim üzerine etkileri" olarak tanımlamıştır.[1] Günümüzde;Mainz,Almanya'dakiMax Planck Kimya Enstitüsü'nde Atmosferik Kimya Bölümü,[2]Kaliforniya Üniversitesi'ndekiScripps Oşinografi Enstitüsü (Scripps Institution of Oceanography) ve Güney Kore'dekiSeoul Ulusal Üniversitesi'nde (Seoul National University)[3] çalışmaktadır.Stockholm Üniversitesi'nde Meteoroloji bölümünde araştırma profesörü veGeorgia Teknoloji Enstitüsü'nde misafir profesör olarak da çalışmıştır.[4]
Paul Crutzen 28 Ocak 2021'deAlmanya'nınMainz şehrinde 87 yaşında öldü.[5]
Kazandığı ödüllerin bazıları:[6]
- Ramanathan, V.; Crutzen, P.J.; Kiehl, J.T.; Rosenfeld, D. (2001)."Aerosols, Climate, and the Hydrological Cycle".Science.294 (5549). ss. 2119-2124.doi:10.1126/science.1064034.
- Ramanathan, V.; Crutzen, P.J.; Lelieveld, J.; Mitra, A.P.; Althausen, D.; ve diğerleri. (2001)."Indian Ocean Experiment: An integrated analysis of the climate forcing and effects of the great Indo-Asian haze"(PDF).Journal of Geophysical Research.106 (D22). ss. 28,371-28,398. 9 Ağustos 2017 tarihinde kaynağındanarşivlendi(PDF)10 Ocak 2010. KB1 bakım: Diğerlerinin yanlış kullanımı (link)
- Barrie, L.A.; Bottenheim, J.W.; Schnell, R.C.; Crutzen, P.J.; Rasmussen, R.A. (1998). "Ozone destruction and photochemical reactions at polar sunrise in the lower Arctic atmosphere".Nature. Cilt 334. ss. 138-141.doi:10.1038/334138a0.
- Andreae, M.O.; Crutzen, P.J. (1997)."Atmospheric Aerosols: Biogeochemical Sources and Role in Atmospheric Chemistry".Science.276 (5315). ss. 1052-1058.doi:10.1126/science.276.5315.1052.
- Dentener, F.J.; Carmichael, G.R.; Zhang, Y.; Lelieveld, J.; Crutzen, P.J. (1996). "Role of mineral aerosol as a reactive surface in the global troposphere".Journal of Geophysical Research.101 (D17). ss. 22,869-22,889.
- Crutzen, P.J.; Andreae, M.O. (1990)."Biomass Burning in the Tropics: Impact on Atmospheric Chemistry and Biogeochemical Cycles".Science.250 (4988). ss. 1669-1678.doi:10.1126/science.250.4988.1669.
- Crutzen, P.J.; Birks, J.W. (1982)."The atmosphere after a nuclear war: Twilight at noon".Ambio. Cilt 11. ss. 114-125.
|
|---|
| 1901-1925 | |
|---|
| 1926-1950 | |
|---|
| 1951-1975 | |
|---|
| 1976-2000 | |
|---|
| 2001-günümüz | |
|---|