Nintendo Co., Ltd. (Japonca: 任天堂株式会社Nintendō kabushikigaisha),Japonya merkezli birçok ulusluvideo oyunu veelektronikşirketidir. Şirket, 23 Eylül 1889'dahanafuda oyun kartları üreticisi olarak kurulmuş olup daha sonraoyuncak ve video oyunu sektörüne girdi. Nintendo günümüzde dünyanın en büyük video oyunu şirketlerinden biridir veMario,The Legend of Zelda,Animal Crossing vePokémon gibi tüm zamanların en iyi bilinen ve en çok satan video oyun serilerinden bazılarına sahiptir. Şirketin merkeziKyoto'da yer almaktadır.
30 Eylül 2013 itibarı ile Nintendo 660 milyondan fazla konsol ve 4.15 milyardan fazla oyun satmıştır. 2013 verilerine göre Japonya'nın en büyük 10. oyun şirketi ve Japonya'daki en büyük 1647. şirkettir.[4]
Nintendo, 23 Eylül 1889 tarihindeFusajirō Yamauchi tarafından Nintendō Karuta (任天堂骨牌) adıyla[5]hanafuda oyun kartları üreticisi olarak kuruldu.[6] El yapımı kartlar kısa sürede popüler hale geldi ve Yamauchi, talebi karşılamak için kart üretimi için uzmanları işe aldı.[7] Şirket resmi olarak 1933 yılında Yamauchi Nintendo & Co. Ltd. adında sınırsız bir ortaklık olarak kuruldu.[8]
1956 yılında Fusajirō Yamauchi'nin torunu olanHiroshi Yamauchi,ABD merkezli oyun kartları üreticisi United States Playing Card Company'e yaptığı bir ziyaret sonrasında oyun kartı işletmesinin sınırlı potansiyele sahip olduğunun farkında vardı. 1963 yılında şirketin adı Nintendo Playing Card Co. Ltd.'den günümüz adı olan Nintendo Co., Ltd. olarak değiştirildi.[8] Yamauchi, şirketi başka dallara yönelmek amacıyla 1963 ve 1968 yılları arasındataksi,otel, TV, yemek hizmetleri vermeye başladı fakat hiçbiri başarılı olamadı.[9] 1966 yılındaUltra Hand adında biroyuncak kol geliştirdi. Bu oyuncak çok tuttuğu için şirket oyuncak sektörüne kaydı veUltra Machine,Love Tester veKousenjuu hafif silah oyunları da dahil olmak üzere popüler oyuncaklar üretmeye devam etti. Ancak, Nintendo pazardaki hızlı geliştirme ve üretim dönüşümü konusunda sıkıntılar yaşadı veBandai veTomy gibi büyük oyuncak şirketlerinin gölgesinde kaldı.[7] 1973 yılında şirketKousenjuu oyuncak serilerinde kullanılan aynı hafif silah teknolojisini kullanarak "Laser Clay Shooting System" adında bir aile silah simülasyonu çıkarttı ve bunu oyun salonlarına reklam amacıyla dağıtmıştır. Fakat aşırı maliyetleri nedeniyle bu deneme de sonlandırıldı.
Nintendo'nunvideo oyunu endüstrisine ilk girişimi, 1974'teMagnavox Odyssey video oyun konsolununun Japonya'daki distribütörlüğü idi. Nintendo, 1977'deColor TV-Game ile ilk kendi oyun konsolunu üretmeye başladı ve 1975'te şirket,EVR Race ilearcade oyunu endüstrisine geçti.[10] 1980 yılında Nintendo, Gunpei Yokoi tarafından geliştirilenGame & Watch avuçiçi video oyunu serisini başlattı.[11] Nintendo bu girişimlerde çeşitli başarılar elde etti, ancak 1981'deShigeru Miyamoto tarafından tasarlananDonkey Kong oyununun piyasaya sürülmesi Nintendo'nun gelirini önemli ölçüde değiştirdi. Oyunun başarısı ve birçok lisanslama fırsatı Nintendo'ya karda büyük bir destek sağladı ve buna ek olarak oyun aynı zamanda daha sonradan Japonya'da Jumpman olarak bilinen şirketin maskotuMario'nun erken bir yinelemesini tanıttı.
1983 yılında Nintendo, Japonya'daFamily Computer (Famicom) ev video oyunu konsolunu tanıttı. Sistemi belirli oyunlarla birlikte bir araya getirme uygulaması,Super Mario Bros. oyununu tarihin en çok satan video oyunlarından biri haline getirmeye yardımcı oldu.[12] Famicom diğer ülkelerde Nintendo Entertainment System (NES) olarak pazarlandı. 1988 yılında Gunpei YokoiGame & Watch serisinin taşınabilirliğinin iki çok başarılı fikrini NES'in kaset değiştirilebilirliği ile birleştirmek amacıylaGame Boy taşınabilir oyun konsolu sistemini tasarladı.
1990'da Famicom yeriniSuper Famicom'a bıraktı. 16-bit işlemciye dayanan Super Famicom, orijinal 8-bit Famicom'a göre grafik, ses ve oyun hızının önemli ölçüde üstün donanım özelliklerine sahipti. Konsol, Japonya dışında Super Nintendo Entertainment System (SNES) olarak satıldı. Ana rakibi,Sega'nınKuzey Amerika'da Genesis olarak bilinen ve 8-bit NES'i zorlatan 16-bitMega Drive idi. Bu sayede 1990'ların başında Sega ve Nintendo arasındaki bir konsol savaşı başladı.[13] 1995 yılında Nintendo, %10'uMario serisinden olmak üzere dünya çapında bir milyar oyun kasedi sattığını açıkladı.[14] Şirket aynı yıl uygun fiyatlı bir sanal gerçeklik konsolu olanVirtual Boy'u piyasaya sürdüyse de düşük satışları nedeniyle üretimi durduruldu ve tasarımcısı Yokoi şirketten ayrıldı.[15] Yine aynı yıl, Nintendo Super Famicom içinSatellaview adlı bir çevresel cihaz piyasaya sundu. Bu cihaz, kullanıcıların belirli bir süre yayın yoluyla video oyunları oynamasına izin vermekteydi.
1996'da şirket,Nintendo 64'ü piyasaya sürdü. Nintendo 64, oyun geliştirmeye ilham vermeyi amaçlayan tasarım yeniliklerinden daha yüksek performans özelliklerine odaklanan Nintendo donanım tasarımı geleneği haline geldi.[16]Sega Saturn'ün düşen pazar payları veSony'nin yeniPlayStation konsolunun yükselişi nedeniyle Nintendo, "Play it Loud" sloganı merkezli 185 milyon dolarlık bir pazarlama kampanyası başlatarak markasını canlandırdı.[17] Aynı yıl boyunca Nintendo, Game Boy'un platform için daha fazla satış sağlayan daha küçük bir versiyonu olan Game Boy Pocket'i Japonya'da piyasaya sürdü. 1997'de Nintendo, Super Nintendo Entertainment System'ın yeniden tasarlanmış daha küçük bir versiyonu olan SNS-101'i piyasaya sürdü. 1998'de Game Boy'un halefiGame Boy Color tanıtıldı. Sistem, sistem için özel olarak yapılmış oyunları ve Game Boy için piyasaya sürülen oyunları eklenmiş olsa da çalıştırabilen teknik özelliklere sahipti. Ekim 1998'de Retro Studios, Nintendo ve eski Iguana Entertainment'ın kurucusu Jeff Spangenberg arasında bir ortaklık olarak kuruldu. Nintendo, yeni stüdyo ile Iguana Entertainment'ın başarılıTurok serisiyle aynı şekilde daha eski bir demografiyi hedefleyen yeni GameCube için oyunlar oluşturma fırsatı buldu.[18]
2001 yılında Nintendo, Game Boy'un gelişmiş ve yeniden tasarlanan modeli olanGame Boy Advance'ı tanıttı. Aynı yıl Nintendo, satışları canlandırmak içinGameCube'ü de piyasaya sürdü. Ancak, GameCube önceki Nintendo 64'ün kaybettiği pazar payını geri kazanamadı. 24 Mayıs 2002 tarihinde şirketin 1949'dan beri başında olanHiroshi Yamauchi emekliye ayrıldı[19] ve yerineSatoru Iwata geçti.[20] 2003'te Nintendo, daha sonra Nintendo'nun DS ve 3DS taşınabilir video oyun sistemlerinde kullanılacak olan kapaklı bir tasarıma sahip olan Game Boy Advance'in yeniden tasarlanmış modeliGame Boy Advance SP'yi piyasaya sürdü.
2004 yılında, Nintendo dördüncü büyük taşınabilir sistem olanNintendo DS'i piyasaya sürdü. DS, bir ekran kalemine veya bir parmak dokunuşuna yanıt verendokunmatik ekran özelliklerine sahip çift ekranlı bir el bilgisayarı özelliğine sahipti.Nintendogs veMario Kart DS gibi oyunlar sayesinde DS başarılı satışlar elde etti. 2005 yılında Nintendo, Game Boy Advance'ın yeniden tasarımı olanGame Boy Micro'yuKuzey Amerika'da piyasaya sürdü. Game Boy serisindeki son sistem, aynı zamanda en küçük Game Boy ve en az başarılı olanıdır. Aynı yıl şirket,Nintendo Wi-Fi Connection adlı birçevrimiçi çok oyunculu oyun hizmetini sundu.[21] Nintendo, 2006'nın ilk yarısında DS'in daha hafif, daha parlak ekran ve daha iyi pil ömrüne sahip versiyonu olan DS Lite'ı tanıttı. Aynı yılın ortasında Nintendo,Wii adlı yeni konsolunu piyasaya sürdü.Wii Remote adlı bir kumandaya sahip olan Wii, bazıları gündelik ve fitness oyunları olan tamamen yeni pazar segmentlerini hedefleyen birkaç yeni oyun serisine ilham verdi. Dünya çapında satılan 100 milyondan fazla ünite satan Wii, en çok satanyedinci nesil oyun konsoludur ve Nintendo 64 ile GameCube'ün kaybettiği pazar payını yeniden kazandı. 1 Mayıs 2007 tarihinde Nintendo,Bandai Namco'ya ait olanMonolith Soft'u %80'ini satın aldı.[22] 2008 yılında şirket,Nintendo DSi adlı DS'in daha geliştirilmiş bir versiyonunu sundu. 2009'un ortalarında da DSi LX adlı daha büyük bir modeli tanıtıldı.
2011 yılında Nintendo, camsız stereoskopik 3D ekrana dayananNintendo 3DS'i piyasaya sürdü. Şubat 2012'de Nintendo, video sıkıştırma gibi yüksek düzeyde optimize edilmiş yazılım teknolojileri konusunda uzmanlaşmış, Fransa merkezli bir araştırma ve geliştirme şirketiMobiclip'i satın aldı ve Nintendo European Research & Development adını aldı.[23] 2012'nin dördüncü çeyreğinde Nintendo, Wii'nin halefi olanWii U'yu piyasaya sürdü. İlksekizinci nesil konsol olmasına rağmen beklenenden daha yavaş sattı.[24] Bununla birlikte, Eylül 2013'e kadar satışlar toparlandı. 3DS pazarını genişletmek isteyen Nintendo, 2013'te düşük maliyetliNintendo 2DS'i piyasaya sürdü. 25 Eylül 2013'te Nintendo,Panasonic'in PUX Corporation adlı bir yan şirketinin %28'ini satın aldığını açıkladı.
11 Temmuz 2015 tarihinde şirketin başkanıSatoru Iwata safra yolu kanseri nedeniyle öldü.[20] Genyo Takeda veShigeru Miyamoto, 16 Eylül 2015'te Iwata'nın halefi olarak Tatsumi Kimishima'nın atanmasına kadar şirketi geçici olarak yönetti. Kimishima'nın atanmasına ek olarak, şirketin yönetim organizasyonu da yeniden yapılandırıldı. Miyamoto "yaratıcı ortak" ve Takeda "teknoloji ortağı" olarak atandılar.[25]
17 Mart 2015'te Nintendo, Japon mobil geliştirici DeNA ileakıllı cihazlar için oyunlar üretmek üzere bir ortaklık duyurdu.[26] Yine aynı yıl Nintendo, "NX" kod adında yepyeni bir konsepte sahip yeni bir oyun platformu duyurdu.[26] Bu konsept, 3 Mart 2017 tarihindeNintendo Switch adıyla piyasaya sürüldü.[27] Switch, farklı tuşlara sahip olmasına rağmen iki kişinin aynı anda oynayabilmesini sağlayan kumandaları (Joy-Con) ve Wii U'dan farklı olarak her yerde ve televizyonsuz oynanabilme gibi özellikleriyle dikkat çekmektedir.[28]
Nintendo'nun genel merkeziKyoto'nun Minami semtinde yer almaktadır.[29] Genel merkez, kuruluşun küresel operasyonlarını denetlemektedir ve özellikle Japonya'daki operasyonlarını yönetmektedir. Nintendo'nun dahili araştırma ve geliştirme operasyonları üç ana bölüme ayrılmaktadır. Nintendo'nun ana oyun geliştirme bölümü olanNintendo Entertainment Planning & Development (EPD),video oyunu veyazılım geliştirme üzerine odaklanmıştır. Nintendo Platform Technology Development (PTD), ev vetaşınabilir video oyun konsolu donanımı geliştirilmesinden sorumluyken Nintendo Business Development (NBD) ise iş stratejisini geliştirmeye ve şirketinakıllı cihaz kolunu denetlemekten sorumludur. Ayrıca Nintendo Network Service Database (NSD),internet hizmetlerinden sorumludur.
2018 yılı itibarı ile Shuntaro Furukawa şirketin yönetim kurulu başkanı iken[1]Shigeru Miyamoto ise ortak olarak görev almaktadır. Şirket, Ocak 1962 tarihinden bu yana Osaka ve Kyoto borsalarında işlem görmektedir.[5]
Bunun dışındaAmerika Birleşik Devletleri'ninWashington eyaletine bağlıRedmond kentinde Nintendo of America (NoA)Kuzey Amerika,Almanya'nınGroßostheim kentinde bulunan Nintendo of EuropeAvrupa,[30]Melbourne'da bulunan Nintendo of AustraliaAvustralya,[31]Seul'de bulunan Nintendo of Korea iseGüney Kore[32] operasyonlarını yönetmektedir. Yine ABD'nin Washington eyaletine bağlıRedmond kentinde Nintendo Software Technology (NST) ve Nintendo Technology Development (NTD) veFransa'nın başkentiParis'te Nintendo European Research & Development (NERD) yer almaktadır. Şirket, ayrıcaÇin pazarı için resmi Nintendo konsolları ve oyunları iQue markası altında üretmekte ve dağıtmaktadır.[33]Kuzey Avrupa pazarı için Bergsala[34] ve Çin pazarı içinTencent[35] Nintendo ürünlerinin distribütörlüğünü yapmaktadırlar.
^Kent 2001, s. 431Sonic was an immediate hit, and many consumers who had been loyally waiting for Super NES to arrive now decided to purchase Genesis. ... The fiercest competition in thehistory of video games was about to begin.
^Miller, Cyndee. "Sega Vs. Nintendo: This Fights almost as Rough as their Video Games." Marketing News 28.18 (1994): 1-. ABI/INFORM Global; ProQuest Research Library. Web. 24 May 2012.
^Wade, Kenneth Kyle (17 Aralık 2004)."History of Retro Studios". N-sider. 7 Ağustos 2011 tarihindekaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Aralık 2019.
^"Fushimi Inari Taisha and Fox 22 Haziran 2019 tarihindeWayback Machine sitesindearşivlendi.." Nintendo. 21 Aralık 2019 tarihinde erişilmiştir. "12. Former head office: Before Nintendo's head office moved to Minami Ward, Kyoto City (its current location) in 2000, it was in Higashiyama Ward, Kyoto City. The former head office's location is now occupied by Nintendo Kyoto Research Center."
^"製品技術編(2)".社長が訊く 任天堂で働くということ (Japonca). Nintendo Co., Ltd. 30 Ekim 2011 tarihinde kaynağındanarşivlendi. Erişim tarihi: 21 Aralık 2019.
^"Contact us". Nintendo of Australia. 13 Temmuz 2016 tarihindekaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Aralık 2019.
