Kas sistemi canlıya hareket yeteneği sağlayan sistemdir. Kas sistemiomurgalılardasinir sisteminin kontrolü altında olmasına rağmen bazı kaslar (örneğinkalp kası) tamamen otonom çalışabilir.
İnsan vücudunda üç çeşit kas bulunmaktadır. Bunlar;çizgili kas (ya da iskelet kası),düz kas vekalp kasıdır.
İskelet kası, liflerden oluşmuş, hücre çekirdekleri hücre zarının hemen altında konumlanmış çok çekirdekli hücrelere sahiptir. Hücrelerinin içindemiyofibril adlı telcikler bulunur. Bu telcikler hücrenin içinde boydan boya uzanır. Her bir kas hücresinin içinde bulunan en küçük kasılma biriminesarkomer denir. Her bir sarkomer kalınmiyozin ve inceaktin protein telciklerini içerir. Aktin filaman, miyozin üzerinde kaydığında kasılma gerçekleşir.
Bir iskelet kası eşik değeri üzerinde bir uyaran ile uyarıldığında her bir sarkomer koordineli olarak kasılmaya başlar. Kasılma için aksiyon potansiyelinin oluşması gerekir.
Kas hücreleri de enerjilerini tıpkı diğer hücreler gibiATP'den elde ederler. Kas Hücreleri çok az ATP depolayabilir. Bu yüzdenADP dönüştürülerek harcanan hermolekül, çabucak ATP'ye geri dönüştürülür. Kaslar aynı zamanda ek enerji desteği sağlayankreatin fosfat adlı bir molekül depolarlar. Kreatin fosfat molekülünün yapısında bulunanfosfat, ADP'nin ATP'ye dönüştürülmesinde kullanılır.
Kas kasılmasında aynı zamandaKalsiyum iyonları da gereklidir. Kalsiyum iyonları, kas hücresi kasılma uyarısı aldığındasarkoplazmik retikulumdan sarkomere salınır. Kalsiyum iyonları aktin proteininin miyozine bağlanarak kayması için gereklidir. Kasılma uyarısı bittiğinde kalsiyum iyonları sarkomerden sarkoplazmik retikuluma geri pompalanır.
İnsan vücudunda yaklaşık 639 iskelet kası bulunmaktadır.
Kalp kası yapı bakımından çizgili kaslara benzese de kas liflerinin konumu itibarı ile bazı farklılıklar gösterir. Ayrıca tıpkı düz kaslar gibi insan kontrolü altında değildir.
Düz kaslarotonom sinir sistemi tarafından kontrol edilir. İstemsiz yapılan hareketlerin gerçekleşmesini sağlar. Bağırsak, mide,atardamar,toplardamar gibi organların yapısında bulunur. Sadece oksijenli solunum yaparlar. Miyoglobin içermezler. Kreatin fosfat metabolizmasını kullanmazlar. Depo şeker olarak glikojen sentezlemezler.
|
|---|
| Başlıklar | |
|---|
| Kas tipleri | |
|---|
| Diğer | |
|---|