Karelya (Fince:Karjala,Rusça:Каре́лия -Karélija) Rusya'nın Avrupa topraklarının kuzeybatısında yer alan bir özerk cumhuriyettir.[1] KuzeydeKandalakşa Körfezi, doğudaBeyaz Deniz, güneydeLadoga Gölü, batıdaFinlandiya ile çevrelidir.[2] Başkenti Petrozavodsk'dur. Yüzölçümü 180.520 km²'dir.
Toprakları, kristalin oluşumlu Baltık kalkanının bir bölümü üzerinde yer alır. Yüzeyi, buzul çağlarından büyük ölçüde etkilenmiş, bataklık kaplı geniş ve düz bir ova biçimindedir. Güneyinde, buzul çökellerinin oluşturduğu uzun ve dar yükseltilerin arasında parmak gibi uzanan göllerle bataklık çöküntü alanları vardır. Kuzeyde ise yüzey çökellerinin buzullaşma sonucu aşınmasıyla binlerce küçük göl oluşmuş ve kayalar yüzeye çıkmıştır.
Karelya topraklarının % 85'i ormanlarla kaplıdır. Sık tayga ormanlarında çam ve ladinin yanı sıra podzollü topraklarda yetişen huşağacı da görülür.Kuzey Kutbu'ndan gelen hava kütlesi şiddetli soğuklara yol açar. En soğuk ay olan Şubatta ortalama sıcaklık güneyde -10 °C, kuzeyde -14 °C'dir.Kısa ve serin geçen yaz aylarında don olayları da görülür. En yüksek noktası Nuorunen doruğudur (576 m).
Karelya'nın doğu kesiminin 1323'ten beriRusya'nın bir parçası olmasına karşın, batı kesiminin konumu veFinlandiya ile oluşturduğu sınır 1947'ye değin kesinlik kazanmadı.[3] 1917'den sonra Karelya'nın statüsü birçok kez değişti. 1923'te Karelya Özerk SSC adını aldı.II. Dünya Savaşı'ndaFinlandiya'nın işgaline uğradı. 1940-1956 arasında,Karelo-Fin Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti adı altında Sovyet cumhuriyelerinden biriydi. 1956'da cumhuriyet statüsü kaldırıldı ve özerk cumhuriyet statüsü verildi.[4]
Karelya Cumhuriyeti topraklarının %85'ı ormanlarla kaplı olduğu için kereste ihracatı önemli bir yer tutar.
Nüfusu 716,281 (2002) olan Karelya'da nüfusun % 75'i şehirlerde, % 25'i kırsalda yaşar. Etnik gruplar;Ruslar %75,Karelyalılar % 9,Beyaz Ruslar % 5,Ukraynalılar % 3,Finler % 2, diğer % 5.
- ^Saunders, Robert A. (2019).Historical dictionary of the Russian Federation (2. bas.). Lanham: Rowman & Littlefield Publishers.ISBN 978-1538120477.
- ^Nijman, Jan (2020).Geography: Realms, Regions, and Concepts (20. bas.). Wiley.ISBN 978-1119607410.
- ^Hjelm, Titus (2021).Historical dictionary of Finland (3. bas.). Lanham, Md.: Rowman & Littlefield Publishers.ISBN 978-1538111536.
- ^Wells, Anne (2013).Historical Dictionary of World War II. Scarecrow Press.ISBN 978-0810854574.