Doktor,hekim veyatabip,tıp alanında çalışanprofesyoneldir.Hastalık,yaralanma ve diğer fiziksel ya dazihinsel bozuklukların incelenmesi,tanısı,prognozu vetedavisi yoluylasağlığın iyileştirilmesini, sürdürülmesi veya eski haline getirilmesi ile ilgilenirler. Doktorlar uygulamalarını belirli hastalık kategorilerine, hasta türlerine ve tedavi yöntemlerine odaklayabilir ve bireylere, ailelere ve topluluklara sürekli ve kapsamlı tıbbi bakım sağlanması sorumluluğunu üstlenirler.
Doktor kelimesi,TürkçeyeAvrupa kökenli dillerden (İngilizce veyaFransızca etkisi ile) girmiştir. Kelime aslı itibarıylaLatince kökenlidir ve aynı şekilde okunandocēre kelimesinden gelmektedir ve anlamıöğretmektir. Tıp alanındauzmanlık veyadoktora çalışmalarını tamamlamış tabiplere (hekimlere) verilen ünvandır. Günümüzde doktor ünvanı kısacaDr. olarak isimlerin önünde de kullanılmaktadır.
Fransa'daki ilküniversitelerden bu yana, bin yılı aşkın bir süredir, akademik birünvan olarak kullanılmıştır.Üniversitedeki kullanılan anlamı, üniversitede öğreten kişidir (hoca).Amerika kıtasındakikolonilerin yayılması ile ve geç dönemAvrupa etkisi ileDr. olarak kısaltılmış hali, kişi isimlerinin önünde ünvan olarak kullanılmaya başlamıştır. ÖzellikleRönesans hareketi ile akademik hayatta, Avrupa ve daha sonraları Amerika kıtalarının hakimiyeti ile, dünya üzerindeki pek çok ülkededoktora derecesi almış kişilere verilen ünvandır.
Doktor ünvanı, akademik bir seviyeyi ve akademideki çalışmaların getirmiş olduğu saygınlığı ifade etmektedir. Latince kökeninde deöğreten kişi anlamının taşıdığı gibi, üniversitelerde uzun süreli çalışmalar sırasında, kişilerin yaptığıeğitim faaliyetlerinin kazandırdığı bir ünvandır.Orta Çağ Avrupası'ndaki anlamıyla, hayatını öğrenmeye, öğretmeye ve hikmeti (knowledge) yaymaya adamış kişi anlamındadır.
Avrupa ve Amerikan ekolünde kullanılan doktor ünvanını günümüzde dePhD (kelimesi kelimesine: ancak okunuşu Doctor of Philosophy yani felsefe'nin doktoru) olarak kısaltılmaktadır ve bu ünvan ilk kez 19. yüzyılda,Berlin'dekiFriedrich-Wilhelms-Universität tarafından verilmiştir. Doktor kelimesininfelsefe üzerine kurgulanmasının sebebi, ilk dönem üniversitelerinin genel yapılanması 3 ana alan üzerinden kurgulanmış olmasıdır. Buna göre üniversitedeki bir kişi,hukuk,din (teoloji) veyailaç alanlarında çalışabilirdi ve bu üç alan da o zamanlar felsefenin çalışma alanları olarak kabul ediliyordu. Günümüzde ise ünvanın taşıdığı anlamlardan birisi de yapılan işin (çalışma alanının) felsefesine hâkim olmaktır.
Türkiye'detıp doktoru ünvanı; 3 yıl preklinik eğitimi, 2 yıl klinik staj eğitimleri ve 1 yıl internlük olmak üzere toplam 6 yıllık tıp fakültesi eğitimini bitirerek başarıyla mezun olanlara verilmektedir.[2] Tıp eğitimi disiplini, yüksek lisans seviyesinde öğrenim veren bir programdır. Türkiye'de verilen tıp doktoru ünvanının bir benzeri Fransız tıp eğitimi sisteminde bulunmaktadır. Aynı şekilde Fransa'da da 6 yıllık eğitim sonunda "docteur en médecine" ünvanı verilmektedir.
Sağlık sektöründeki ünvanların nasıl kullanılacağı ile ilgili olarakDünya Sağlık Örgütü tarafından 2010 yılındaCenova'da alınan karar gereği, bu şekilde uzmanlığı / doktora mezuniyeti bulunmayan kişilere tam olarakgenel pratisyen (general practitioner) ünvanının kullanılması tavsiye edilmiştir.[3]
Stajyer: Tıp fakültesi dördüncü ve beşinci sınıf öğrencilerine denir.
İntern: Tıp fakültesi son sınıf öğrencilerine denir. İntern kelimesi "stajyer" anlamında olmasına rağmen, farklı bir ifade gibi kullanılmaktadır.
Pratisyen hekim: Birinci basamak doktorlarıdır. Pratisyen hekim olmak için tıp fakültesi mezunu olmak gerekir. "Dr." kısaltması ile anılır.
Aile hekimi: Tıp fakültesi mezunu olup, aile sağlığı merkezinde çalışan pratisyen hekimdir.
Uzman aile hekimi: Tıp fakültesi mezunu olup,TUS'ta başarılı olduktan sonra alınan 3 yıllık uzmanlık eğitimi ile olunur.
Uzman doktor: Tıp fakültesi mezunu olup,TUS'ta başarılı olması kaydıyla, seçtiği bölüme göre 4-6 yıllıkdoktora eğitimini tamamladıktan sonra uzman doktor olunur. "Uzm. Dr." kısaltması ile anılır.
Operatör doktor (Cerrah): Cerrahi tıp bilimleri uzmanına denir. Tıp fakültesi mezunu olup,TUS'ta başarılı olması kaydıyla, ilgili bölüme göre eğitimini tamamladıktan (uzmanlığın üzerine) sonra cerrah olunur. "Op. Dr." kısaltması ile anılır.
Psikiyatr: Tıp fakültesi mezunu olup, TUS sınavında başarılı olmak kaydıyla, "Psikiyatri" bölümü seçilerek 4 yıl uzmanlık eğitimi sonunda psikiyatr olunur. "Psikiyatr Dr." kısaltması ile anılır.
Profesör operatör doktor: "Prof. Op. Dr." kısaltması ile anılır.