Rosaceae
|
|---|
 |
Biyolojik sınıflandırma |
|---|
|
 |
| Sinonimler[2] |
|---|
- AmygdalaceaeD. Don 1825
- ColeogynaceaeJ. Agardh 1858
- FragariaceaeRichard ex Nestler 1816
- LindleyaceaeJ. Agardh 1858
- MalaceaeSmall ex Britton 1903
- PomaceaeLindl.
- PotentillaceaeSprengel ex Weinmann 1824
- PrunaceaeMartinov
- SpiraeaceaeBertuch 1801
|
Rosaceae (gülgiller[3]),Rosales takımına bağlı bir bitkifamilyasıdır.[4]
İsim,tip cins olanRosa'dan türetilmiştir. En çok tür içeren cinsler arasında;erik,kiraz,şeftali,kayısı vebadem bitkilerini içerenAlchemilla,Sorbus,Crataegus,Cotoneaster,Rubus vePrunus bulunmaktadır.[5]
Rosaceae familyasında otlar, çalılar ve ağaçlar bulunur. Türlerin çoğu yaprak döker ancak bazılarıher dem yeşildir.[6] Dünya çapında bir yayılışa sahiptirler, ancak en çokKuzey yarımküre'de çeşitlilik gösterir. Yaklaşık 100-120 cins ve 3000-4000 tür içeren bir bitki familyasıdır. Bu familya, özellikle ılıman bölgelerde yaygındır.
Gülgillerin çoğu, kışın yapraklarını döken, bazıları ise her dem yeşil bitkilerdir. Bu familya, geniş bir morfolojik çeşitliliğe sahiptir, yani farklı bitki türleri birçok farklı özellik sergiler. Örneğin, bazı türler ağaç veya çalı şeklinde büyürken, bazıları sürünerek veya tırmanarak büyür.
Ekonomik açıdan önemli birçok ürün Rosaceae'den gelmektedir.Elma,armut,ayva,kayısı,erik,kiraz,şeftali,ahududu,yenidünya,çilek vebadem gibi birçok yenilebilir meyveyi içerir. Ayrıcagüller,çayır otu, photinias,ateş dikeni,üvez vealıç gibi popüler süs ağaçları ve çalıları da içerir.[6]
Gülgiller ailesi, tarım ve bahçecilikte önemli bir yere sahiptir. Özellikle elmalar, armutlar, şeftaliler, vişneler ve çilekler gibi birçok türü, ticari tarım için yetiştirilir. Ayrıca, gül gibi birçok türü, süs bitkisi olarak bahçe ve parklarda yetiştirilir.
Rosaceae familyasına bağlı cinsler:
- ^Zhang, Shu-Dong; Jin, Jian-Jun; Chen, Si-Yun; Chase, Mark W.; Soltis, Douglas E.; Li, Hong-Tao; Yang, Jun-Bo; Li, De-Zhu; Yi, Ting-Shuang (2017)."Diversification of Rosaceae since the Late Cretaceous based on plastid phylogenomics".New Phytologist (İngilizce).214 (3): 1355-1367.doi:10.1111/nph.14461.ISSN 1469-8137.
- ^Takhtajan A. (1997).Diversity and Classification of Flowering Plants. New York:Columbia University Press. ss. 1-620.ISBN 978-0231100984.
- ^Bakırcı, Çağrı Mert."Gülgiller (Rosaceae)".Evrim Ağacı. 1 Ekim 2022 tarihindekaynağından arşivlendi. Erişim tarihi:1 Ekim 2022.
- ^"ITIS". 30 Ekim 2013 tarihindekaynağından arşivlendi. Erişim tarihi:15 Nisan 2022.
- ^Bortiri, E.; Oh, S.-H.; Jiang, J.; Baggett, S.; Granger, A.; Weeks, C.; Buckingham, M.; Potter, D.; Parfitt, D.E. (2001). "Phylogeny and Systematics ofPrunus (Rosaceae) as Determined by Sequence Analysis of ITS and the ChloroplasttrnL–trnF Spacer DNA".Systematic Botany.26 (4): 797-807.JSTOR 3093861.
- ^abWatson, L.; Dallwitz, M.J. (1992).The families of flowering plants: Descriptions, illustrations, identification, and information retrieval. Version: 21 March 2010.delta-intkey.com. 14 Mayıs 2011 tarihindekaynağından arşivlendi. Erişim tarihi:10 Ocak 2021.
5. Sennikov, A. (2011): Atlas Florae Europaeae notes 18. Synonymy and distribution of some native and alien species of Cotoneaster(Rosaceae) in eastern Europe and the Caucasus. Ann. Bot. Fenn. 48: 325-336.