Movatterモバイル変換


[0]ホーム

URL:


İçeriğe atla
VikipediÖzgür Ansiklopedi
Ara

Carlisle

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Başlığın diğer anlamları içinCarlisle (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
Carlisle
Carlisle merkezi ve katedrali
Cumbria Kontluğu içinde Carlisle
Cumbria Kontluğu içinde Carlisle
ÜlkeBirleşik KrallıkBirleşik Krallık
Kurucu Ülkeİngiltereİngiltere
BölgeKuzey Batı İngiltere
KontlukCumbria
İkinci seviyeli metropoliten olmayan bolgeCarlisle Şehri
Yüzölçümü
 • Toplam18,92 km²
Nüfus
 (2020)
 • Toplam108.400
Zaman dilimiUTC±00.00 (BAS)
 • Yaz (YSU)UTC+01.00 (BAYS)
Posta kodu
CA

Carlisle,İngiltere'ninkuzey batısında bulunanCumbria Kontluğu'na bağlı,Carlisle Vilayeti'nin ve Cumbria Kontluğu'nun idarî merkezlerinin bulunduğu kenttir.[1][2]

Carlisle,İskoçya sınırına 16 km. uzaklıktadır ve günümüzde kuzey Cumbria'nın ana kültür, ticaret ve sanayi merkezidir.Cumbria Üniversitesi, müzeler ile kuzeybatı İngiltere'nin tarihî ve kültürel merkezidir.

Carlisle,2012 Yaz Olimpiyatları öncesindeolimpiyat meşalesinin güzergâhı üzerinde duraklardan biriydi.

Tarihi

[değiştir |kaynağı değiştir]

Carlisle,Antik Roma'nınBritanya'yı istilası sırasında İskoç'lara karşı kurduklarıHadrian Duvarı'ndaki kalelere destek sağlamak için kurulmuş bir Romalı yerleşkesiydi.

Orta Çağ'da İngiltere'nin bağımsızİskoçya Krallığı hücumlarından savunması için önemli bir savunma mevki oldu.Normanlar İngiltere'yi istila ettikten sonra, 1082'de ikinci Norman KralıWilliam Rufus şehirde taştan iç kaleyi inşâ etti. Bu iç kale, bir zamanlarİskoçya Kraliçesi Mary için bir hapishane olarak kullanıldı.Orta Çağ'dan kalmış olan şehir surlarıTudor Dönemi'nde 1541'deMoravyalı istihkam eksperi ve mimari olan Stefan von Haschenperg tarafından 1541'de yapıldı.

Bu kale günümüze kadar gelmiştir ve bugünDuke of Lancaster Alayı ve Sınır Alayı Askerî Müzesi olarak kullanılmaktadır.

12. yüzyılın başlarında İngiltere KralıI. Henry, Carlisle'de bir manastır kurulması için birferman imzaladı. 1121'de Carlisle bir başpiskoposluk merkezi oldu. Bu başpiskoposluk için Carlisle Katedrali, I. Henry'nin izniyle kurulan manastırın merkeziydi. Carlisle, katedrali bulunduğu için o dönemde bir şehir statüsü aldı.

Coğrafî konum

[değiştir |kaynağı değiştir]

Carlisle kentiEden,Caldew veTetteril nehirlerinin kavuşma noktasında,Romalılar tarafından bir sınır kalesi olarak kurulmuştur.İskoçya ileİngiltere ülkelerinin sınırının 16 km güneyindedir. Cumbria Kontluğu'nda nüfusça en büyük yerleşkedir ve hem "Carlisle Şehri Metropoliten-Olmayan Bölge Yörel İdaresi" hem deCumbria Kontluğu idare merkezleri bu kentte bulunmaktadır.

Carlisle kentinin bir kale, müze, katedral ve önemli kısmı halen ayakta olan şehir surlarını ihtiva eden nispeten küçük bir alan kapsayan tarihsel merkezi bulunmaktadır.

Lockerbie,Dumfries,GlasgowLongtown,Langholm,EdinburghBerwick-upon-Tweed
 
Wigton,BelfastKuzeyBrampton,Hexham,Newcastle
Batı  Carlisle    Doğu
Güney
Keswick,Workington,WhitehavenPenrith,Kendal,LancasterAlston


Kent,Newcastle'in 80 km batısında,Lancaster'in 114 km kuzeyinde;Glasgow'un 140 km güneyinde,Edinburgh'un 150 km güneybatısında konumlanmıştır. Londra'ya uzaklığı 480 km'dir.

Ekonomi

[değiştir |kaynağı değiştir]

Carlisle bir tarım merkezi iken 18. yüzyıl ve 20. yüzyılın başlarında bir sanayi şehri olmaya başladı. Kentin "Caldew Vadisi" semtlerinden Denton Holme, Caldewgate ve Wapping semtlerinde birçok dokuma fabrikası açıldı; mühendislik sanayi gelişti; besin maddeleri sanayi ortaya çıkıp büyüdü. 19. yüzyılın başlarında Caldewgate semtiniİrlanda Denizi üzerindeki liman olan Fort Carlisle'a bağlayan bir dar kanal açıldı ama 19. yüzyılda bu kanal doldurularak bir demiryolu hattına çevrildi. Fakat 20. yy ikinci yarısında şehir fabrikalarını kaybetmeye başlayıp bir buhran içine girdi ve diğer sektörlerin geliştirilmesine başlanıldı.

19. ve 20. yüzyılların başlarında ortaya çıkan ve sonra kaybolan bir sanayi birimine örnek Denton Holme'da "Ferguson Printers" şirketine ait büyük bir dokuma emprime fabrikasıdır ve 19. yy kurulan büyük fabrika 1990'lı yıllarda kapatılmıştır. Carlisle'da önemli fabrikaları arasında önemlileri (şimdi "United Biscuits" Şirketine bağlı olan) "Carr's" biskuvi ve kek fabrikası; Kangol tekstil vebere fabrikası; (şimdi "Crown Holdings" şirketine bağlı) Metal Box metal konserve kutusu fabrikası; "Cowans Sheldon" ve "Cavaghan ve Gray" besin maddesi sirketi fabrikaları vardı. "Carr's" ve "Metal Box" üretim merkezleri hala Carlisle'da bulunmaktadır. "Cowans Sheldon" 19. yüzyılda kentte kurulup o yüzyılda dünyada önemli demiryolu ve gemicilik yapım şirketlerinden biri olmuştu ve 1987'de Carlisle'daki üretim merkezini kapatmıştır. 2004'e kadar Carlisle en büyük sayıda işçi çalıştıran "Northern Foods" şirketinin bir branşı olan "Cavaghan ve Gray" şirketinin iki fabrikası kentte bulunmakta idi ve bu fabrikalar süpermarketler için dondurulmuş besin maddeleri imal etmekteydiler; 2005'te 600 işçi işsiz bırakılarak bu fabrikalardan biri kapatıldı ve üretim yeni işçi almadan diğerine geçirildi. İngiltere'de isim yapmış inşaat firmalarından olan "John Laihg" ile kamyon nakliyat ve lojistik firması olan "Eddy Stobart"'yta Carlisle'da kurulmuştu.

19. yy. Carlisle büyük bir demiryolu merkezi oldu. Merkezi "Citadel İstasyonu" kurulmadan Carlisle'da birçok değişik yerde değişik demiryolu firmaları hatları için değişik tren garları bulunmaktaydı. "Citadel İstasyonu" kurulduktan sonra 7 değişik demiryolu bu istasyonu kullanır oldu. Carlisle 'da Kinmoor mevkiinde Avrupa'nın en büyük marşandiz trenleri manevra garı bulunmaktaydı. Bu manevra garı halen "Freightliner Heavy Haul", "DB Schenker Rail UK" ve "Direct Rail Services" firmaları tarafından kullanılmaktadır.

Carlisle'da şehir merkezine yakın eski sanayi fabrikalar yerine açılmış ve şehrin varoşlarında kurulmuş sanayi bölgeleri ve işletme merkezleri içinde çalışan çeşitli hafif sanayi şirketi bulunmaktadır.

Resimler

[değiştir |kaynağı değiştir]
Carlisle
  • Carlisle - 1779 yapımı Carlisle Kasaba Konağı
    Carlisle - 1779 yapımı Carlisle Kasaba Konağı
  • Carlisle - Katedral
    Carlisle - Katedral
  • Carlisle - 1407 yapımlı "Guildhall (Lonca Konağı)" günümüzde müze
    Carlisle - 1407 yapımlı "Guildhall (Lonca Konağı)" günümüzde müze
  • Carlisle - 1810 yapımlı iç kale
    Carlisle - 1810 yapımlı iç kale
  • Carlisle - Warwick Road kentin ana yolu
    Carlisle - Warwick Road kentin ana yolu
  • Carlisle Demiryolu Garı
    Carlisle Demiryolu Garı

Kaynakça

[değiştir |kaynağı değiştir]
  1. ^Carlisle ileCarlisle Şehri arasinda bir anlam karışıklık olabilir. "Carlisle" bir coğrafi bir yerleşke adı; ama "Carlisle Şehri" bir yerel idare birimi olduğunun anlaşılması gerekir. Yerel idare birimi olan "Carlisle Şehri" alanı "Carlisle" coğrafi biriminden büyüktür ve "Carlisle" coğrafi birimi dışında bulunan irili ufaklı yerleşkeleri de içine alır.
  2. ^Bir daha karışıklık "şehir" terimi kullanılmasından ortaya çıkar. Birleşik Krallık'ta her kent şehir değildir. "Şehir (city)" niteliği özel bir şeref niteliğidir veya eski tarihî gelişmelerle veya tarihi krallık berati ile verilir. Carlisle ortacağlardan beri geleneksel olarak "Şehir (City)" statüsü taşımaktaydı ve 1835'te kurulan "Carlisle Belediyesi" birimine "Şehir (City)" adı taşıma şerefi tanınmıştı. Bu şeref statüsü 1972 Yerel İdare Reform Kanunu ile 1974'te kurulan Cumbria Kontluğu'na bağlı ikinci seviyede metropoliten olmayan yerel idareye geçmiştir ve yeni kurulan bu yerel idare birimi, merkez kentinin adıyla ve daha önceki yerel idare "Şehir" statüsüne uyarak "Carlisle Şehri" olarak adlandırılmıştır.

Ayrıca bakınız

[değiştir |kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar

[değiştir |kaynağı değiştir]
Wikimedia Commons'taCarlisle ile ilgili ortam dosyaları mevcuttur.
Vikigezgin'deCarlisle] ile ilgili gezi rehberi bulunmaktadır.

(İngilizce)

Cumbria Törensel Kontluğu
Metropoliten-olmayan yerel idare bölgesi
Şehir veya kasaba


Otorite kontrolüBunu Vikiveri'de düzenleyin
"https://tr.wikipedia.org/w/index.php?title=Carlisle&oldid=32745515" sayfasından alınmıştır
Kategori:
Gizli kategoriler:

[8]ページ先頭

©2009-2026 Movatter.jp