İstefanaki Karatodori | |
|---|---|
.jpg) | |
| Doğum | Stéfanos Karatheodhorí 17 Mart 1789 Bosnohori,Osmanlı imparatorluğu |
| Ölüm | 1867 İstanbul,Osmanlı imparatorluğu |
| Defin yeri | Yeniköy Panayia Rum Ortodoks Kilisesi |
| Milliyet | Osmanlı Rumu |
| Etnik köken | Rum |
| Eğitim | Pisa Üniversitesi |
| Din | Ortodoksluk |
| Evlilikler | Lukia Murusis |
| Çocuk(lar) | Kostaki Karatodori Bey;Sisam beyliği;Aleksandro Karatodori Paşa |
| Akraba(lar) | Kostantinos |
| Kariyeri | |
| Dalı | Tıp |
| Etkilendikleri | Alessandro Volta |
II. Mahmud’un doktoru | |
İstefanaki Karatodori (Yunanca: Στέφανος ΚαραθεοδωρήStéfanos Karatheodhorí; 1789,Bosnaköy,Edirne - 1867,İstanbul)Osmanlı Rumu bilgin, doktor ve devlet adamı.II. Mahmud'un saray hekimidir.
17 Mart 1789'daEdirne Vilayeti'ndekiBosnohori (Vyssa) köyünde dünyaya geldi. İlkokuluEdirne’deki Rum okulunda tamamlamıştır. Ardından Rum tüccarların katkılarıyla, yeni nesil arasında Yunan milliyetçiliğinin geliştirilmesi amacıyla kurulanAyvalık Rum Okulu’na devam etmiştir. 1805’te kaydolduğu okuldan 1809 yılında mezun olmuştur. Okul müdürü Benjamin Lesvios, İstefanaki’nin yurtdışında eğitim görmesi için Rum gençlere burs verenPisa’daki Rum tüccarlarla görüşmüştür. Lesvios’un tavsiye sonucunda yüksek tahsil için bu dönemin tıp alanında gözde ülkelerinden biri olanİtalya’nınPisa Üniversitesi’ne giden İstefanaki fizik, matematik, felsefe, tıp ve filoloji alanlarında eğitim görmüştür. Buradaki eğitimi esnasında İtalyan fizikçiAlessandro Volta’nın derslerine de iştirak etmiştir. 1819’da tıp diploması alarak okulundan mezun olmuştur.[1]
İstefanaki’nin kariyeri 1820’de Edirne Rum Okulu Müdürlüğü görevi ile başlamıştır. Okuldaki görevinin yanı sıra 1821’de serbest hekimliğe de başlayan İstefanaki, öte yandan kilisenin sözcülük görevini de yürütmüştür. 1821’deYunan İsyanı patlak verdiğinde, Karatodori ailesinin önde gelen şahsı, genç İstefanaki, Yeniçerilerce ‘gâvurluk’ ve casuslukla suçlanmış, o dönem Edirne Mahkemesi Birinci Kâtibi olan Mehmed Kabuli Efendi bu suçlamalara karşı, ona sahip çıkmıştır. Hekim İstefanaki'nin, Kabuli Efendi'nin eşini tedavi edip hayatî tehlikeyi atlatmasının bunda etkili olduğu anlaşılmaktadır. Muhtemelen, bu gelişmeyle beraber, Kabuli Efendi ile Hekim İstefanaki arasında bir yakınlık oluşmuştur. 1824'te İstanbul'a gelmiştir. Böylece meslekî kariyerinin önemli adımlarından birini atmıştır. İstanbul'da ilk önce serbest hekim olarak çalışan Hekim İstefanaki'nin hastaları genelde Fenerli Rum soylular vedevlet çalışanlarıydı.[1]
1827 yılındaII. Mahmud'un doktoru olmuştur. Bu dönemde kurulan tıp okulunun (Tıphâne-i Âmire ve Cerrahhâne-i Âmire) tesisine katkı yapmış ve yeğeniKostantinos (1802-1879) ile beraber yıllarca buralarda ders vermiştir. Tıphâne-i Âmire ve Cerrahhâne-i Âmire tıp okulları 1839'daMekteb-i Tıbbiye-i Şahane adı altında birleştirildikten sonra burada ders vermeye devam etmiştir. Çalışma ve gayretinden ötürü 1858'de kendisine dördüncü rütbeden birMecidiye Nişanı verilmiştir. Yeğeni Konstantin deAbdülaziz'in ölümüne değin saray hekimliği yapmıştır.[1]
1851'de kurulan Encümen-i Dâniş'in fahri üyesidir ve kurucuları arasında bulunduğuEllinikos Filologikos Sillogos (Dersaadet Helen Cemiyet-i Edebiyesi) ilk başkanıdır. 41 yaşındaykenBâb-ı Âli tercümanı Aleksandros Mavrokordatos ve Eflak-Boğdan BeyiAleksandros Murusis'in kızı Smaragda Murusis'in 18 yaşındaki kızları Lukia ile evlenir. Bu evlilikten 7 çocukları olmuştur. Çocuklarından biriSisam beyiAleksandro Karatodori Paşa'dır.[2] Diğer çocuğuKostaki Karatodori Bey deSisam beyliği yapmıştır.
Mezarı eşiyle beraber kurucu ve hamisi olduğuYeniköy Panayia Rum Ortodoks Kilisesi'nin bahçesindedir.[3]
