Jad waa wadan oo kuyaalaqaarada afrika, waxaa bari ka xiga suudaan woqooyiLiibiya, galbeed Niger iyo Nigeria, koonfur cameron iyo central africa, waxaa koonfur galbeed ka saaran Harada Jad. Caasimada wadanka waaN'Djamena, 1.284,000 km² (496,000 sq mi), Jad waa waddanka 22aad ee ugu weyn dunida. Wax yar ayey ka yar tahay Peru oo waxoogaa ka badan tanKoonfur Afrika ah Chad wuxuu ku yaallaa waqooyiga dhexe ee Afrika, oo u dhaxeeya waddooyinka u dhaxeeya dhulalka 7 ° iyo 24 ° N, iyo 13 ° iyo 24 ° E.
Sawiradan astronot ayaa ka muuqda mid ka mid ah tobankii ugu badnaa oo ah harooyin biyo ah oo badan oo ku yaala xeebta Ounianga ee ku yaala wadnaha xeebta Sahara ee waqooyiga bari ee Chad.Chad waxa uu ku xiran yahay Waqooyiga Liibiya, oo ah bariga Sudan, oo galbeed ka soo jeedaNayjar,Najeeriya iyoKameroon, iyo koonfurta dalka Jamhuuriyadda Bartamaha Afrika. Caasimadda waddanku waa 1,060 kilomitir (660 mi) oo ka soo jeeda dekedda ugu dhow, Douala, Cameroon. Sababtoo ah masaafadaas oo ka timid badda iyo cimilada ugu badan ee cawska, dalka Chad waxaa mararka qaarkood loogu yeeraa "Dhimashada wadnaha Afrika".
Qaab-dhismeedka jirka ee ugu weyn waa wabiyaal ballaaran oo ku yaal waqooyiga iyo bariga ee xeebaha Ennedi Plateau iyo Mountain Tibs, oo ay ka mid yihiin Emi Koussi, Vulkaano aan wali lahayn oo gaadhaya 3,414 mitir (11,201 ft) oo ka sarreysa heerka badda. Harada Jad, ka dib markii waddanku magaciisa la yidhaahdo (oo magaciisa laga soo qaado magaca kanuri ee "harada"), waa hadhaayada haro weyn oo haysa 330,000 oo kiilomitir oo isku wareeg ah (130,000 sq m) oo ka mid ah Chad Basin 7,000 oo sano ka hor. Inkasta oo qarnigii 21-aad uu daboolo 17,806 kilomitir oo isku-wareeg ah oo kaliya (6,875 sq m), goobteeduna waxay ku xiran tahay isbeddellada xilliyeed ee cimilada, harada waa qoyaanka labaad eeAfrika ugu weyn.
Luuqadaha rasmiga ah ee Jad waaCarabi iyo Faransiiska, laakiin in ka badan 100 luqadood iyo lahjado ayaa lagu hadlaa. Doorka muhiimka ah ee ganacsatada Carbeed iyo baayacmushtarka awgeed, Jad Carabiga waxa ay noqotay lingua franca, luqad loogu talagalay in dhammaan la isticmaalo.
Maqaalkanwaa la bilaabay. Hadii aad wax ka taqaanid fadlan ka caawiWikipedia in aadWax ku dartid. Qoraalkaagu ha noqdo mid faa'iido leh oo dhexdhexaad ah.
.svg)