Movatterモバイル変換


[0]ホーム

URL:


Njuškii siskáldâsân
Wikipedia
Uusâ

Jupiter

Wikipedia:st
Jupiter já ton galileolâš máánuh: Io, Europa, Ganymedes já Callisto

Jupiter liiplaaneetMarsSaturnus kooskâst. Tot liiPiäiváást viđâdin aldemus plaaneet. Jupitertäsnitieđâlâš symbol lii♃.

NuuvtkoEennâmpállupiäiváškode eresplaneteh, Jupiter-uv joráPiäiváá pirrâ. Ton juurrâm Piäiváá pirrâ pištá 11,86 ihheed. Plaaneet lyeddejeijee lii ohtnubáloh kerdid stuárráb ko Eennâm lyeddejeijee, já ton massa lii kulmâčyet kerdid eenâb ko Enâmist. Jupiter lii-uv planetij jietânâs. Tastko ton juurrâmsuonjâr lii 777 miljovn kilomeetterid, kukkenorroo Piäiváš ij jur lieggii ige čuovvii tom. Eellim ij lah máhđulâš Jupiterist.[1]

Jupiter máánuh

[mute |mute käldee]

Ive 2023 räi Jupiterist lijjii kavnum ohtsis 92[2][3] máánnud, main 4 láá galileoliih máánuh:

  1. Io
  2. Europa – Europa-máánust lii täsivis jieŋâase, mast láá ruáiruh. Arvâluvvoo, et suullân 15 kilomeetterid jieŋâ vyelni ličij suullân 100 kilomeetterid čääci.[4]
  3. Ganymedes – Ganymedes liipiäiváškode stuárráámus máánu, já tast liihaapi siskeldittee kaasuriggee já meid magneetkieddi, moh iä kavnuu eres máánuin.[4]
  4. Callisto – Callisto lii Jupiter nubben stuárráámus máánu, mast láá ennuv kraattereh.[4]

Ive 2025 tiäđust lijjii 95 máánnud.[5]

Jo ive1610 täsnitietteeGalileo Galilei skihtij káiduspocceinis Jupiterân já ooinij ton nelji máánu: Io, Europa, Callisto já Ganymedes. Taah kočoduvvojeh suu noomâ mield galileolâš máánnun.[6]

Fáádást eres soojijn

[mute |mute käldee]

Käldeeh

[mute |mute käldee]
  1. Geoffrey Cornelius & Paul Devereux 2003: Verborgen taal van sterren en planeten. Een visuele reis door hemelse mysteries. Librero. Čujottum 30.7.2021(hollandkielân)
  2. Sheppard, Scott S.:Moonssites.google.com. Čujottum 13.4.2023.(eŋgâlâskielân)
  3. Facts about Jupiterwww.esa.int. Čujottum 13.4.2023.(eŋgâlâskielân)
  4. 123The moons of Jupiter: What will Juice discover?www.esa.int. Čujottum 13.4.2023.(eŋgâlâskielân)
  5. Schreck, Jasmina:Täsnitietteeh láá kavnâm 128 uđđâ máánnud, moh joreh Saturnus pirrâanarasaavis.fi. 1.4.2025. Čujottum 1.4.2025.
  6. Olthuis, Marja-Liisa:Jupiter jieŋâmáánuid totkee rakkeet páččoo onne kuhes tutkâmmáátkánanarasaavis.fi. Čujottum 13.4.2023.


         Piäiváš               Merkurius      Venus     Eennâm      Mars     Ceres        Jupiter          Saturnus      Uranus     Neptunus    Pluto    Haumea  Makemake  Eris
Taattäsnitiettui lahtojeijee artikkâl lii uáli uánihâš jánarcce. Tun puávtáh išediđ Wikipediaviijđedmáin artikkâl.
Viežžum saajeest "https://smn.wikipedia.org/w/index.php?title=Jupiter&oldid=126596"
Luokka:
Čiehhum luokah:

[8]ページ先頭

©2009-2026 Movatter.jp