Glavna uloga krvi je da dovodikisik,glukozu i ostale konstitucijske elemente dotkiva, te da otkloni štetne produkte (kao što suugljik dioksid ilaktička kiselina). Krv omogućava da ćelije (leukociti, abnormalne ćelijetumora) i druge tvari (amino kiseline,lipidi,hormoni), budu razmijenjeni između tkiva i organa. Problemi sa nadoknadom krvi i cirkulacijom mogu dovesti do velikih poremećaja u ivu.
Kod nekih manjihbezkičmenjaka, kisik se rastaplja u plazmi. Veće životinje koriste disajne proteine da bi povećali kisikov kapacitet nošenja. Hemoglobin je najprostraniji disajni protein u prirodi. Hemocijanin (plavog pigmenta) sadržibakar i može se naći u mekušaca icrustaceans.
Kod mnogih bezkičmenjaka, ovi su proteini koji nose kisik lako topivi u krvi; u kičmenjaka, nalaze se unutar posebnihcrvenih ćelija, tako omogućujući veću koncentraciju disajnih pigmenata bez povećanja žitkosti krvi i bez štete organa, poputbubrega, koji filtriraju krv.
Kodinsekata, krv (pravilniji naziv jehemolimfa) nije uključena u transport kisika. (Otvori zvanitrahee dozvoljavaju kisiku iz zraka ulazak u tijelo, koji difuzijom ide direktno do tkiva). Krv insekata se ponovo izliva u tkiva, kako bi odstranila otpadne produkte.
Crvene krvne ćelije ili eritrociti (96%). U sisavaca, ova tijela nemaju jezgra u ćelijama niti organele, tako da se, strogo govereći, ne smatraju ćelijama. Sadrže hemoglobin i raznose kisik.
Bijele krvne ćelije ili leukociti (3.0%), su dio imunog sistema; one uništavaju infekcijske agente.
Trombociti (1.0%) su odgovorni za zgrušavanje krvi ili koagulaciju i uklučeni su u usplamćenju (inflamaciji).
Krvna plazma je u biti vodena solucija, koja se sastoji od 96% vode, 4% proteina krvne plazme, i male količine drugih materija. Neki od komponenata su:
Kada arterijska krva teče krozkapilare, ugljik dioksid se razdvaja od tkiva u krv. Nešto ugljik dioksida se rastapa u krvi, a nešto se spaja sa hemoglobinom u karbaminohemoglobin. Ostatak ugljik dioksida se pretvara u bikarbonat ili jone vodika. Većina ugljik dioksida se prevozi unutar krvi u obliku jona vodika.
Nešto oksihemoglobina gubi kisik i postaje deoksihemoglobin. Deoksihemoglobin ima mnogo veću privlačnost prema H+ nego oksihemoglobin tako da veže većinu jona vodika.
Hipokratska medicina je smatrala krv jednim od četiritjelesna soka (uzžutu žuč,crnu žuč isluz). Pošto se za mnoge bolesti vjerovalo da im je uzrok višak krvi, do 19. vijeka često su se upotrebljavalepijavice iflebotomija (puštanje krvi iz tijela). Danas se upotrebljavaju u rijetkim krvnim bolestima.
U klasičnojgrčkoj medicini, krv se dovodila u vezu sa zrakom, proljećem i veselom, proždrljivom ličnosti. Vjerovanje je bilo da se krv stvara ujetri.
Rane mogu uzrokovati veliki gubitak krvi.Trombociti zgrušavaju krv, time blokirajući manje rane, ali s većim se mora postupiti s brzinom da bi se izbjeglaeksangvinacija. Ostećenje unutrašnjih organa može izazvatiunutrašnje krvarenje, odnosnohemoragiju.
Blokada cirkulacije takođe može stvoriti mnogo medicinskih poteškoća odishemije (smanjen protok krvi) u kraćem roku donekroze tkiva igangrene u dužem periodu.
Hemofilija je genetska bolest koja uzrokuje disfunkciju jednih od mehanizama zgrušavanja krvi. Rane koje su inače zanemarljive na taj način postaju opasne po život, a češće vode dohemartroze, odnosno krvarenja u zglobovima, što može biti paralizirajuće.
Veliki gubitak krvi, da li traumatični ili ne (npr. tokom operacije), kao i pojedine krvne bolesti poputanemije italasemije, zahtjevajutransfuziju krvi. U nekim zemljama svijeta postojebanke krvi da bi se potreba za krvlju zadovoljila. Osoba koja prima krv transfuzijom mora imatikrvnu grupu kompatibilnu sa krvnom grupom donatora.
Krv je bitan vektor u infekcijama.Sida, čiji se virusHIV prenosi kontaktom između krvi, sjemena (sperme), ili lučenjem tjelesnih tekućina osobe s infekcijom.Hepatitis B iHepatitis C se prenose prvenstveno kroz kontakt s krvlju.
Transfuzija krvi je najneposrednija terapeutska upotreba krvi. Takva krv se dobiva od donatora. Pošto postoje različitekrvne grupe, a transfuzija pogrešne grupe može izazvati ozbiljne komplikacije, potrebno je ustanoviti da je pravilna grupa upotrebljena.
Ostali krvni proizvodi koji se primjenjuju putemvena su ćelije, krvna plazma, krioprecipitati (produkti koji se dobiju grijanjem smrznute plazme) ili koncentrati specificnih faktora zgrušavanja.
_(93).png)
