L'Odissea è nu puema n versi diOmeru. Cu l'Ilìadi, di cui è n certu sensu la cuntinuazzioni, è cunsidiratu comu n'òpira chi marca la nascita dâ littiratura. Si stima tra lu800 e lu700 a,C la data dâ sò cumpusizzioni. Cunta la storia diUlissi, chi doppu la caduta diTroia appi a viaggiari pi tuttu lumari Meditirràniu, circannu la sò patriaItaca.
Omeru,Odissea, manuscripto, 3rd quarter of the 15th century (British Library)
Lu puema si tratta dû viaggiu longu diUlissi chi si sta arricugghiannu aÌtica doppu laguerra di Troia. La storia dâ guerra di Troia veni raccuntata nta l'Odissia mentri Ulissi si truova 'nta la reggia ri Feaci. Nta l'Odissia, cci voli dici anni prima ca s'arricogghi a sò muggheriPenelopi. Addimentri tanti òmini la stannu curtannu pû fattu dâ sò richezza. Facennu stu viaggiu, Ulissi e li soi marinari hannu a luttari contra monstri e autri piriculi di mari.Atena, la dia greca di ntilligenza l'aiuta. Chissi sunna na scelta dî monstri ca ncontra:
Ciclopi: nu gianti c'un occhiu chi pistìa cristiani (Ulissi lu punci ntô sò occhiu cu na lancia).
Sireni: criatura cu vuci accussì beddi ca tutti chi li sèntinu vonnu a jiri â sò ìsula pi forza unni mòrinu (Atena dici a Ulissi pi jinchiri l'arricchi dî marinari cu cera, mmeci iddu veni attaccatu ôn palu ca voli sintirili. Mmàggina ca senti la vuci di sò matri e gridau ca voli èssiri libbiratu pi jiri a truvarila - ma è tuttu nu sonnu e nu truccu).
Scilla e Cariddi: la Scilla si mancia sei marinari, e lu Cariddi si mancia tuttu la navi. Ulissi havi a navigari la navi abbicinu la Scilla ma cchiù luntantu pussibbili dû Cariddi. Significa ca perdi sei marinari ma armenu la navi nun veni distruduta.
Na parti dâ storia si rivolgi attornu l'ìsula diTrinacria, chi volidri laSicilia.
L'Odissia (e l'Illiadi) discrìvinu la cultura dâ Grecia antica. Si cridi ca Omeru usava li storî antichi passati d'avi, ma nun si sapi pi sicuru quali sunnu cunti ricriati d'Omeru, e quali rapprisèntanu fatti veri dâ storia grecia.