Për amprende a dovré 'l sistema dle parlà locajch'a varda sì.
Posission dlë Stat
LaFlorida a l'é në stat federal djëStat Unì. A l'ha na surfassa ëd 154.077 km² e na popolassion ëd 22,2 milion d'abitant (stima5 2024), essend ël ters stat pì popolà dël pais.
Ël nòm "Florida" (Tèra dle Fior) a l'é stàit daje da l'esploradorPonce de León dël 1513. A l'é stàita na colònia spagneula e peui anglèisa prima 'd torné a la Spagna. Jë Stat Unì a l'han catà la Florida da laSpagna dël 1819 con ël Tratà d'Adams-Onís.
A l'é stàita admetùa ant l'Union ël 3 ëd mars dël 1845 com ël 27ë stat.
Ai 10 ëd gené dël 1861 a l'é separassne për intré ant jëStat Confederà d'América durant la Guèra 'd Secession.
Organisassion polìtica
La Florida a contribuiss con 30 grand eletor a j'elession pressidensiaj dl'Union, essend un djë stat "sìngher" pì amportant.
Ël goernador a l'éRon DeSantis (Partì Republican, dal 2019). Lë stat a l'é stàit tradissionalment considerà në "swing state" (stat an bilansi), ma ant j'ùltim agn a l'ha tirà pì vers ël Partì Republican.
Economìa
L'economìa a l'é basà dzortut an sëlturism (Disney World, Universal Studios, Miami Beach), l'agricoltura (portogaj, pomàtiche), l'aeronàutica, e ij servissi finansiari. A l'ha 'dcò 'n'industria spassial motobin ativa (Cape Canaveral). La popolassion a chërs motobin an pressa për via dl'imigrassion da d'àutri stat e da l'América Latin-a.