Movatterモバイル変換


[0]ホーム

URL:


Przejdź do zawartości
Wikipediawolna encyklopedia
Szukaj

Znicz olimpijski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Ten artykuł dotyczy atrybutu i symbolu olimpijskiego. Zobacz też:Znicz olimpijski – polski film z 1969 roku.
Płonący znicz olimpijski na igrzyskach wVancouver w 2010
Zapalanie znicza olimpijskiego wOlimpii
Przybycie płomienia olimpijskiego na igrzyska wBerlinie w 1936
Pierwszy znicz, zapalony wAmsterdamie w 1928
Zapalenie znicza olimpijskiego wHelsinkach w 1952
Uczestnik sztafety olimpijskiej niosący płomień na igrzyska wSalt Lake City w 2002, North College Hill, Ohio
Uczestnik sztafety olimpijskiej niosący płomień na igrzyska wRio de Janeiro w 2016, Pirenópolis, Brazylia
Znicz olimpijski wSalt Lake City w 2002

Znicz olimpijski – znicz, który jest zapalany w dzień rozpoczęciaigrzysk olimpijskich. Znicz zapala ostatni uczestnik (czasami może to być grupa osób)sztafety biegnącej z ogniem olimpijskim zapalonym tradycyjnie wOlimpii od promieni słonecznych. Znicz pozostaje zapalony aż do końca igrzysk olimpijskich.

Historia

[edytuj |edytuj kod]

Starożytne igrzyska olimpijskie

[edytuj |edytuj kod]

Na czasstarożytnych igrzysk olimpijskich wOlimpii zapalano ogień za pomocą promieni słonecznych skupionych przez zwierciadło[1]. Płomień palił się na ołtarzuHestii, ogień zapalano również na ołtarzachZeusa iHery[1]. Zapalaniu ognia nie towarzyszyła żadna ceremonia[2][3]. Ogień symbolizował czystość, prawdę, światło i wiedzę[2].

Nowożytne igrzyska olimpijskie

[edytuj |edytuj kod]

Po raz pierwszy znicz olimpijski pojawił się naigrzyskach wAmsterdamie w 1928[4].

Od 1936 roku płomień olimpijski na igrzyska letnie zapalany jest za pomocą promieni słonecznych skupionych przezparaboliczne zwierciadło nastadionie w Olimpii[4]. Stamtąd jest on przenoszony przez olimpijskąsztafetę do miejsca rozgrywania igrzysk w danym roku[4]. Zwyczaj ten został zapoczątkowany przedLetnimi Igrzyskami Olimpijskimi wBerlinie w 1936 roku z inicjatywy niemieckiego działacza sportowegoCarla Diema (1882–1962)[4].

W 1952 i 1960 roku płomień olimpijski na igrzyska zimowe został zapalony od ognia w piecu w domu norweskiego skoczka narciarskiegoSondre Norheima wMorgedal[4]. W 1956 roku płomień na igrzyska zimowe wCortinie d’Ampezzo został zapalony w Świątyni Jowisza w Rzymie[4]. Od 1964 roku płomień olimpijski na igrzyska zimowe zapalany jest również wOlimpii[4]. W 1994 roku jednak, przed igrzyskami wLillehammer drugi płomień został zapalony ponownie w Morgedal[4].

Kilkakrotnie ceremonii zapalenia znicza nadawano symboliczny charakter, celem podkreślenia ideałów olimpijskich. Podczasigrzysk wTokio w 1964 znicz zapaliłYoshinori Sakai, urodzony w dniu zrzucenia bomby atomowej naHiroszimę[5]. W 2000 wSydney znicz zapalałaAborygenkaCathy Freeman[5].

Lista osób, które zapalały znicz olimpijski

[edytuj |edytuj kod]

Poniższa lista została stworzona na podstawie informacji o nowożytnych igrzyskach olimpijskich 1896–2014 wencyklopediiPWN[6] oraz na stronachMiędzynarodowego Komitetu Olimpijskiego[5]:

rokletnie/zimoweosoba
1928letniebez ceremonii[6]
1932letniebez ceremonii[6]
1936letnieFritz Schilgen[5]
1948letnieJohn Marks[5]
1952zimoweEigil Nansen[7]
1952letnieHannes Kolehmainen[5]
Paavo Nurmi[5]
1956zimoweGuido Caroli[7]
1956letnieMelbourne:Ron Clarke[5]
Sztokholm:Hans Wikne,Karin Lindberg iHenry Eriksson[5]
1960zimoweKen Henry[7]
1960letnieGiancarlo Peris[5]
1964zimoweJoseph Rieder[7]
1964letnieYoshinori Sakai[5]
1968zimoweAlain Calmat[7]
1968letnieNorma Enriqueta Basilio de Sotelo[5]
1972zimoweHideki Takada[7]
1972letnieGünther Zahn[5]
1976zimoweJosef Feistmantl[7]
Christl Haas[7]
1976letnieSandra Henderson[5]
Stéphane Préfontaine[5]
1980zimoweCharles Kerr[7]
1980letnieSiergiej Biełow[5]
1984zimoweSandra Dubravčič[7]
1984letnieRafer Johnson[5]
1988zimoweRobyn Perry[7]
1988letnieSohn Kee-chung[5]
Kim Won-Tak[5]
Sohn Mi-Chung[5]
1992zimoweMichel Platini[7]
François-Cyrille Grange[7]
1992letnieAntonio Rebollo[5]
1994zimoweksiążę Haakon[7]
1996letnieMuhammad Ali[5]
1998zimoweMidori Itō[7]
2000letnieCathy Freeman[5]
2002zimoweDrużyna USA w hokeju na lodzie,
mistrzowie olimpijscy z 1980[7]
2004letnieNikolaos Kaklamanakis[5]
2006zimoweStefania Belmondo[7]
2008letnieLi Ning[5]
2010zimoweCatriona Le May Doan[7]
Nancy Greene[7]
Wayne Gretzky[7]
Steve Nash[a][7]
2012letnieCallun Airlie[5]
Jordan Duckitt[5]
Desiree Henry[5]
Katie Kirk[5]
Cameron MacRitchie[5]
Aidan Reynolds[5]
Adelle Tracey[5]
2014zimoweIrina Rodnina[7]
Władisław Trietjak[7]
2016letnieVanderlei de Lima[8]
2018zimoweKim Yu-na
2020letnieNaomi Ōsaka[9]
2022zimoweZhao Jiawen
Dinige’er Yilamujiang
2024letnieMarie-Jose Perenc[10]

Teddy Riner[10]

Zobacz też

[edytuj |edytuj kod]

Uwagi

[edytuj |edytuj kod]
  1. Catriona Le May Doan zapaliła znicz dopiero podczas ceremonii zamknięcia igrzysk. Podczas ceremonii otwarcia doszło do awarii i ramię, które miała zapalić Catriona Le May Doan nie wysunęło się. 15 minut po rozpaleniu znicza wBC Place StadiumWayne Gretzky zapalił drugi znicz w centrumVancouver.

Przypisy

[edytuj |edytuj kod]
  1. abIOC: The Olympic Torch relay. [dostęp 2016-08-21]. (ang.).
  2. abPhilip Barker: Story of the Olympic Torch. Amberley Publishing Limited, 2012.ISBN 978-1-4456-1028-3. [dostęp 2016-08-21]. (ang.).
  3. Waldo E. Sweet: Sport and Recreation in Ancient Greece: A Sourcebook with Translations. Oxford University Press, 1987, s. 9.ISBN 978-0-19-536483-5. [dostęp 2016-08-08]. (ang.).
  4. abcdefghJohn Grasso, Bill Mallon, Jeroen Heijmans: Historical Dictionary of the Olympic Movement. Rowman & Littlefield, 2015, s. 436.ISBN 978-1-4422-4860-1. [dostęp 2016-08-06]. (ang.).
  5. abcdefghijklmnopqrstuvwxyzaaabacadaeafIOC: Torches and Torch Relays of the Olympic Summer Games from Berlin 1936 to Rio 2016 Reference document. April 2016. [dostęp 2016-08-21]. (ang.).
  6. abcOlimpijskie igrzyska – Nowożytne igrzyska olimpijskie 1896–2014, [w:]Encyklopedia PWN [online],Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2016-08-21] .
  7. abcdefghijklmnopqrstuvwIOC: Torches and Torch Relays of the Olympic Winter Games from Oslo 1952 to Sochi 2014 Reference document. November 2014. [dostęp 2016-08-21]. [zarchiwizowane ztego adresu (2016-08-22)]. (ang.).
  8. IOC: Olympic Torch Relay reaches the finishing line. [dostęp 2016-08-21]. (ang.).
  9. WTA Staff: Tokyo 2020: Osaka becomes the first tennis player to light the Olympic Cauldron. Women’s Tennis Association, 2021-07-23. [dostęp 2021-07-23]. (ang.).
  10. abZapłonął olimpijski znicz. Igrzyska w Paryżu rozpoczęte.. rp.pl, 2024-07-26. [dostęp 2024-07-26]. (pol.).

Linki zewnętrzne

[edytuj |edytuj kod]
Zobacz hasłoznicz olimpijski w Wikisłowniku
Zobacz multimedia związane z tematem:Znicz olimpijski
Igrzyska olimpijskie
Letnie igrzyska olimpijskie
Zimowe igrzyska olimpijskie
Alternatywne

Flaga olimpijska

Źródło: „https://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Znicz_olimpijski&oldid=74833594
Kategoria:
Ukryta kategoria:

[8]ページ先頭

©2009-2026 Movatter.jp