| Sauropoda | |||
| Marsh, 1878 | |||
| Okres istnienia:jura wczesna–kreda późna | |||
 brachiozaur | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Podtyp | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Infragromada | |||
| (bez rangi) | archozaury | ||
| (bez rangi) | Ornithodira | ||
| Nadrząd | |||
| Rząd | |||
| Podrząd | |||
| Infrarząd | zauropody | ||
| |||
| |||
Zauropody (Sauropoda) – infrarząddinozaurów z rzędu dinozaurówgadziomiednicznych (Saurischia). Należały do niego największe zwierzęta lądowe, jakie kiedykolwiek stąpały po ziemi. Wszystkie były roślinożerne. Odkryto, że ostatnie z zauropodów, żyjące około 65 mln lat temu na terenie dzisiejszychIndii, mogły żywić się takżetrawami, na co wskazują przeprowadzone przezCaroline Stromberg i współpracowników badania skamieniałych odchodów znalezionych w Indiach. Wcześniej uważano, że trawy pojawiły się długo po wymarciu dinozaurów (woligocenie)[1].
Zauropody miały małegłowy na bardzo długichszyjach i długieogony jako przeciwwagę dla ich szyj. Zęby stępione słupkowate lub łopatkowate, najczęściej rzadko rozmieszczone. Zwierzęta te zwykle poruszały się stosunkowo powoli na czterech grubych, słupowatych, pięciopalczastych nogach o palcach silnie skróconych z tępymi pazurami występującymi tylko na 1 palcu przednich kończyn oraz 1, 2 i 3 palcu kończyn tylnych.Nozdrza były przesunięte daleko ku tyłowi, umieszczone w górnej części czaszki, czasami bardzo blisko oczu, często jednak daleko za nimi (jak w przypadkubrachiozaurów).Niektóre z późniejszych zauropodów miały częściowo opancerzone ciała, np.tytanozaury.Występowały co najmniej odwczesnej jury do końcakredy na wszystkichkontynentach włącznie zAntarktydą[2]. Nie jest pewne, czy zauropody pojawiły się już wpóźnym triasie, czy dopiero w jurze;Isanosaurus został opisany jako triasowy zauropod, jednak możliwe, że w rzeczywistości jego skamieniałości odkryto w osadach jurajskich[3]. Do zauropodów należały np.:diplodok,apatozaur,brachiozaur,kamarazaur.
Zauropody żywiły się roślinami. Wpóźnej jurze (gdy żyła większość tych zwierząt) rosły paprocie drzewiaste,benetyty,miłorzęby a przede wszystkimaraukarie.
Długość szyi, rozmiary ciała i rodzaj uzębienia pozwalają wnioskować o rodzaju pożywienia. Gatunki długoszyjne (brachiozaur) sięgały koron drzew. Lżejsze gatunki (diplodok) przyjmowały często wyprostowaną postawę ciała przy obgryzaniu drzew z liści. Diplodok o cienkich i ostrych zębach mógł się żywić jedynie liśćmi z drzew, natomiastkamarazaur z mocniejszym uzębieniem odgryzał całe pędy a nawet gałęzie.
Zęby zauropodów nie były przystosowane do żucia twardych części roślin, więc zwierzęta połykały kamienie o rozmiarach śliwki czy jabłka, by w umięśnionym żołądku rozcierać nimi połknięty pokarm[4].
Pierwszą definicję filogenetyczną zauropodów przedstawili Salgado, Coria i Calvo (1997), definiując Sauropoda jakoklad obejmujący ostatniego wspólnego przodkaVulcanodon karibaensis ieuzauropodów oraz wszystkich jego potomków[5][6]. W późniejszych publikacjach proponowane były także inne definicje: Wilson i Sereno (1998) zdefiniowali zauropody jako klad obejmujący rodzajSaltasaurus i wszystkie zauropodomorfy bliżej spokrewnione z nim niż z rodzajemPlateosaurus[7], natomiast Yates (2007) zdefiniował zauropody jako największy (obejmujący najwięcej gatunków) klad, do którego należySaltasaurus loricatus, ale do którego nie należyMelanorosaurus readi[8]. Analizy filogenetyczne sugerują, że wiele zauropodomorfów tradycyjnie zaliczanych doprozauropodów, takie jak np.masospondyle,Anchisaurus czyMelanorosaurus jest bliżej spokrewnionych z saltazaurem i innymi zauropodami w tradycyjnym rozumieniu niż z plateozaurem, co zgodnie z definicją proponowaną przez Wilsona i Sereno (1998) oznaczałoby, że należałoby je zaliczyć do Sauropoda. M.in. z tego powodu McPhee i współpracownicy (2014) opowiadają się za przyjęciem najstarszej zaproponowanej definicji filogenetycznej zauropodów, tj. definicji zaproponowanej przez Salgado, Corię i Calvo (1997)[6].
infrarząd: zauropody (Sauropoda)sensu Salgado, Coria i Calvo (1997)[5]
Kladogram według: Wilson, 2002[9]
| Sauropoda |
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Infrarzędy dinozaurów | |
|---|---|
| Era dinozaurów | |
| Dyscypliny powiązane |
