Movatterモバイル変換


[0]ホーム

URL:


Przejdź do zawartości
Wikipediawolna encyklopedia
Szukaj

Windawa (miasto)

Na mapach:Ziemia57°23′06″N 21°32′46″E/57,385000 21,546111
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Windawa
Ventspils
Ilustracja
Windawa, zamek
HerbFlaga
HerbFlaga
Państwo

 Łotwa

Burmistrz

Jānis Vitoliņš

Powierzchnia

55,4 km²

Wysokość

10 m n.p.m.

Populacja (2012)
• liczba ludności
• gęstość


42 715
771 os./km²

Nr kierunkowy

36

Kod pocztowy

LV-36(01-21)

Położenie na mapie Łotwy
Mapa konturowa Łotwy, po lewej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Windawa”
Ziemia57°23′06″N 21°32′46″E/57,385000 21,546111
Multimedia w Wikimedia Commons
Hasło w Wikisłowniku
Informacje w Wikipodróżach
Strona internetowa

Windawa (łot.Ventspils,niem.Windau,ros. Вентспилс, dawniej Винда́ва) –miasto naŁotwie, miasto wydzielone, położone nadMorzem Bałtyckim, u ujścia rzekiWindawy (Venty), w zachodniej częściKurlandii, duży niezamarzającyport przeładunkowy (głównie paliwa i surowce mineralne zRosji) oraz pasażerski (połączenia zLubeką,Rostockiem,Karlshamn,Nynäshamn oraz wyspąSaaremaa), posiadaport lotniczy, ośrodek akademicki, turystyczny i sportowy (łotewskie centrum olimpijskie, klubpiłkarskiFK Ventspils i klubkoszykarskiBK Ventspils).

Historia

[edytuj |edytuj kod]

Miasto zostało po raz pierwszy wspomniane w kronikach w 1290 roku. Windawa została założona przezinflancką gałąź zakonu krzyżackiego, władającą wXIV wieku ziemiami obecnejŁotwy. Bracia zakonni wybudowali u ujścia rzekiWindawy zamek, wokół którego rozwinęła się osada handlowa. W 1378 otrzymała ona prawa miejskie, była również członkiemHanzy. Już w tym czasie powstał tutaj ważny port. Od 1561 Windawa należała doKsięstwa Kurlandii i Semigalii, lennaRzeczypospolitej. W 1659 zostałazdobyta przez Szwedów pod dowództwemDouglasa. W 1795 włączona doCesarstwa Rosyjskiego. OdXIX wieku ważny ośrodek kulturyłotewskiej. Do 1914 ważny ośrodek eksportu zboża, lnu i drewna.

W 1905 r., podczasrewolucji, któraogarnęła też ziemie łotewskie, w Windawie doszło do protestów robotniczych, a rewolucjoniści na pewien czas przejęli faktyczną kontrolę nad miastem[1].

Podczas I wojny światowej (wrzesień 1914) windawska latarnia morska stała się celem ataku niemieckiej marynarki wojennej. Windawa znalazła się pod okupacją niemiecką w 1915. 30 stycznia 1919 r. w mieście wybuchło powstanie zorganizowane przez miejscowychbolszewików, natomiast dzień później wkroczyła do niego Armia Czerwona, prowadząca od grudniaofensywę na ziemiach łotewskich. Już 24 lutego Windawę odbiła z rąk bolszewikówBałtycka Landeswehra[2]. W czerwcu tegoż roku Windawa została wyzwolona przez oddziały łotewskie. W 1921 liczyła 7200 mieszkańców. Jesienią 1939 ZSRR wymusił na Łotwie pozwolenie na utworzenie baz wojskowych w szeregu miast, w tym i w Windawie. Okupowana przez wojska sowieckie w czerwcu 1940, 29 czerwca 1941, po bombardowaniu przezLuftwaffe zajęta przez Niemców.

Podczas okupacji hitlerowskiej, w lipcu roku Niemcy utworzyli getto dla żydowskich mieszkańców. Przebywało w nim około 1000 osób. W sierpniu 1941 roku Niemcy ostatecznie zlikwidowali getto, a Żydów zamordowano w lesie przy drodze do Kuldiga. Sprawcami zbrodni byli Łotysze z Rygi z tzw. komando Arajsa oraz kompania miejscowej „samoobrony”[3].

Do ponownej okupacji sowieckiej w 1945 miasto było ośrodkiem masowych ucieczek przezBałtyk ludności łotewskiej do Szwecji. Obecnie posiada najwyższy w krajuPKB na jednego mieszkańca i najniższy wskaźnik bezrobocia.

W 1989 r. powstał w Windawie oddziałZwiązku Polaków na Łotwie[4].

W 2004 do Windawy przybyliojcowie paulini, którzy przejęli rzymskokatolicka parafię pw. Podwyższenia Krzyża oraz rozpoczęli budowę klasztoru i sanktuarium Matki Bożej[5].

Turystyka

[edytuj |edytuj kod]
„Powstaniec Listopadowy” zacumowany w porcie w Windawie

W Windawie zachował sięzamek krzyżaków z końcaXIII wieku z bezcennymi malowidłami ściennymi. Mieści się tam muzeum historii miasta. Stare miasto ma charakter zabudowy niskiej, w większości drewnianej. Typowo miejski charakter posiada ulica Tirgus. W parku Jūrmala znajduje się otwarte muzeum kotwic oraz kursuje kolejka wąskotorowa. Przy Jūras iela (ul. Morska) znajduje się klasycystyczny kościół katolicki pw. Krzyża Świętego z zabytkowym wyposażeniem wnętrza. Natomiast przy Tirgus laukums (pl. Targowy) stoi klasycystyczny kościół luterański pw. Świętego Mikołaja. Warta zobaczenia jest również promenada Ostgals oraz skansen. Plaża w Windawie posiada od 1999Błękitną Flagę. Dla zwiedzających udostępnione jest południowe molo przy wejściu do portu.

Niecałe 30 km na północny wschód od centrum miasta znajduje sięMiędzynarodowe Centrum Radioastronomii w Windawie VIRAC (Ventspils Starptautiskais Radioastronomijas Centrs), zamontowane tam w okresiesowieckim. Do 1994 istnienie tych instalacji było trzymane w ścisłej tajemnicy.

Ludzie

[edytuj |edytuj kod]

Miasta partnerskie

[edytuj |edytuj kod]

Zobacz też

[edytuj |edytuj kod]

Przypisy

[edytuj |edytuj kod]
  1. P. Łossowski,Rewolucja 1905 roku w guberniach nadbałtyckich, "Studia z Dziejów ZSRR i Europy Środkowej", t. 2 (1967), s. 66.
  2. T. Paluszyński,Walka o niepodległość Łotwy 1914–1921, Bellona, Warszawa 1999, s. 140 i 157.
  3. Geoffrey P.G.P. Megargee Geoffrey P.G.P. (red.),Encyclopedia of camps and ghettos, 1933-1945, t. II, part B, s. 1026 .
  4. Wentspils na biało-czerwono [online], Delfi PL [dostęp 2023-08-10] (lit.).
  5. Biuro Prasowe Jasnej Góry - Jak na Łotwie paulini rozsławiają Maryję... [online], www.jasnagora.com [dostęp 2023-08-10] .

Bibliografia

[edytuj |edytuj kod]
  • Jãnis Straume:Latvia during the Second World War, Nacionalãis Apgãds, Ryga 2007,ISBN 978-9984-26-330-4
  • Nordisk Familjebok, tom 32, Sztokholm 1921

Linki zewnętrzne

[edytuj |edytuj kod]
Podział administracyjny Łotwy
Novadsy
Siedziby władz novadsów
Miasta wydzielone
Podział administracyjny Łotwy (do 2009)
Rejony
Miasta wydzielone

Flaga Łotwy

Podział administracyjny Łotwy (2009–2021)
Novadsy
Miasta wydzielone

Flaga Łotwy

Związek Hanzeatycki
Region nadreński
(RenMoza)
RegionIJssel iZuiderzee
WybrzeżeMorza Północnego
MiędzyRenem iWezerą
(Westfalia)
MiędzyWezerą iŁabą
(Dolna Saksonia)
Niemcy środkowe
(na południe doHarzu
między górnąWezerą iSoławą)
Brandenburgia
Południowe wybrzeżeBałtyku
w granicachcesarstwa
Prusy,Polska
Inflanty
Szwecja

Proporzec hanzeatycki

Główny szlak Ligi Hanzeatyckiej

Lubeka – Stolica Ligi Hanzeatyckiej

  1. abcdefmiasto-przywódca rejonu lub okręgu
  2. abcdefghijklmnopqrstmiasto odegrało poważną rolę w Hanzie
Kontrola autorytatywna (state city of Latvia):
Źródło: „https://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Windawa_(miasto)&oldid=78819766
Kategorie:
Ukryta kategoria:

[8]ページ先頭

©2009-2026 Movatter.jp