 Sherman podczas wojny secesyjnej | |||
 General of the Army | |||
| Data i miejsce urodzenia | |||
|---|---|---|---|
| Data i miejsce śmierci | 14 lutego 1891 | ||
| Przebieg służby | |||
| Lata służby | 1840–1853, 1861–1884 | ||
| Siły zbrojne | |||
| Stanowiska | głównodowodzący sił USA | ||
| Główne wojny i bitwy | |||
 | |||
| |||
William Tecumseh Sherman (ur.8 lutego1820 wLancaster, zm.14 lutego1891 wNowym Jorku) –amerykański wojskowy i polityk, generałUnii wwojnie secesyjnej.
Urodził się 8 lutego 1820 r. wLancaster w stanieOhio. Studiował w akademii wojskowej. Po niczym nie wyróżniającej się karierze wojskowej wystąpił z armii w 1853 r. i został wspólnikiem w firmie finansowej wSan Francisco. Był dziekanem college’u wojskowego w Aleksandrii wLuizjanie (obecnie „Louisiana State University”) w latach od 1859 do 1861 r., kiedy to Luizjana wystąpiła z Unii. W chwili wybuchu wojny zgłosił się do armii i objął dowodzenie ochotniczym regimentem piechoty. PoI bitwie nad Bull Run został gen. brygadierem. Podczasbitwy pod Shiloh 6 kwietnia 1862 r. został nagrodzony za udział w zwycięstwie i awansowany na stopień gen. majora.
W grudniu tegoż roku dowodził szturmem na twierdzę konfederatówVicksburgu na rzeceMissisipi, który jednak nie przyniósł rezultatu. W 1863 r. był podkomendnymUlyssesa S. Granta, z którym zdobył Vicksburg w lipcu tego roku. Na jesieni 1863 r. zostało mu powierzone dowództwo armiiTennessee. Z armią tą wziął udział wIII bitwie pod Chattanoogą.
W 1864 r. Sherman był zwierzchnim dowódcą wszystkich sił na zachodnim teatrze wojennym. Następnie dostał zadanie uderzenia naGeorgię i jej stolicęAtlantę. W początkowych miesiącach tej kampanii przegrałbitwę pod Kennsaw Mountain, a Atlanta pozostała niezdobyta przez następne 3 miesiące aż do 1 września. Sherman nakazał palenie wszystkich zasobów, plonów rolnych i innych zapasów, które znajdują się na drodze jego armii; miało to zapobiec zaopatrywaniu się konfederatów w potrzebne materiały na tych terenach (taktyka spalonej ziemi). Następnie jego armia rozpoczęła tzw. „marsz ku morzu”. 60 tys. ludzi odbyło drogę ze zdobytej Atlanty aż doSavannah na wybrzeżu. Następnie posuwał się na północ przez Karolinę Płn., aby spotkać się z siłami Granta i osaczyć gen.Lee.
W czasie tego pochodu jego żołnierze niszczyli wszystko, co dostało się w ich ręce (koleje, domy, farmy itp.). Ta niszczycielska pasja nasiliła się szczególnie wKarolinie Płn., która była obwiniana za wybuch wojny. W lutym 1865 r.Columbia, stolicaKaroliny Płd., została praktycznie zrównana z ziemią. Sherman miał nadzieję, że takie działania wpłyną negatywnie namorale południowców i pomogą zakończyć wojnę.
Po 3 miesiącach walki Sherman dotarł doRaleigh w Karolinie Płn. i zaczął przygotowywać się do wkroczenia doWirginii, ale wojna miała się już ku końcowi. Lee poddał się 9 kwietnia 1865 r., a reszta armii konfederatów, która jeszcze była w stanie stawiać opór, poddała się Shermanowi w Durham Station 26 kwietnia 1865 r.
Po wojnie Sherman otrzymał stopień generała porucznika. Po nominacji Granta na prezydenta awansował do pełnej rangi generalskiej 4 marca 1869 r. i objął dowództwo całej armiiUSA. Swoje pamiętniki opublikował w 1875 r. W 1883 r. przeszedł na emeryturę. Jego stanowcza odmowa kandydowania na prezydenta Stanów Zjednoczonych przeszła do historii jakooświadczenie shermanowskie. Sherman miał powiedzieć:
„Jeżeli zostanę wystawiony, nie będę kandydować. Jeżeli uzyskam nominację, nie przyjmę jej. Jeżeli zostanę wybrany, nie obejmę urzędu” (ang. „If drafted, I will not run; if nominated, I will not accept; if elected, I will not serve.”)[1].
Zmarł w 1891 roku wNowym Jorku.
Jego bratem byłpolitykJohn Sherman, wieloletnisenator (takżeprzewodniczący pro tempore),sekretarz skarbuistanu.
Od nazwiska generała Shermana został nazwany amerykański czołg średni (M4 Sherman), produkowany w czasie II wojny światowej.
