Pod koniec lat 80. XX wieku uzyskał umiarkowany rozgłos jako raper, działając pod pseudonimemThe Fresh Prince. W 1990 zaczął występować w serialu telewizyjnymBajer z Bel-Air, dzięki czemu jego popularność gwałtownie wzrosła. W połowie lat 90. porzucił telewizję na rzecz kina, występując w wielu filmowychblockbusterach. Był pierwszym aktorem, którego osiem kolejnych obrazów zarobiło ponad 100 mln dol. i zadebiutowało na szczyciebox office’u w Stanach Zjednoczonych[6].
Urodził się 25 września 1968 jako jedno z czwórki dzieci Willarda Carrolla Smitha i jego żony Carolyn Elaine z domu Bright[7]. Ma młodsze rodzeństwo bliźniacze, brata Harry’ego i siostrę Ellen (ur. 1971) oraz dwie starsze siostry przyrodnie (obie o imieniu Pam) z poprzednich małżeństw rodziców[8]. Jego ojciec był inżynierem i miał firmę ACRAC (ang.Air Conditioning, Refrigeration, Air Compressors) zajmującą się sprzedażą i naprawą urządzeń chłodniczych oraz handlem lodem spożywczym, a matka prowadziła biuro w firmie męża i była notariuszką w miejskim kuratorium oświaty[9][10]. Wychowywał się w domu, w którym ojciec bił matkę i dzieci[11]. Gdy miał 13 lat, jego rodzice zdecydowali się na separację, jednak rozwiedli się dopiero w 1997[12][13][14]. Z kolejnego związku ojca ma przyrodnią siostrę, Ashley[15].
Dorastał wWynnefield w zachodniejFiladelfii[16]. Był dzieckiem o bogatej wyobraźni, a przez swój oryginalny styl bycia i ubierania się pozostawał ofiarą prześladowań wśród rówieśników[17]. Za namową babci już jako dziecko występował podczas licznych uroczystości kościelnych, poza tym uczył się gry na fortepianie i instrumentach perkusyjnych[18]. Choć wychował się w rodzinie baptystów, uczęszczał do katolickiej szkoły pw. Naszej Pani z Lourdes, gdzie odczuwał dyskryminację na tlerasistowskim i wyznaniowym[19]. W połowie ósmej klasy przerwał naukę w tej szkole, a edukację kontynuował w liceum Overbrook[20]. Wbrew powszechnej opinii, nie odrzucił propozycji stypendium naMassachusetts Institute of Technology (MIT); nigdy bowiem nie ubiegał się o przyjęcie do szkoły wyższej, mimo że włączony został do programu dla przyszłych studentów MIT[21][14]. Smith wytłumaczył tę sytuację w jednym z wywiadów mówiąc:Moja mama (...) miała przyjaciela, będącego kierownikiem przyjęć w MIT. Osiągnąłem całkiem wysokie wynikiSAT, a oni potrzebowali czarnych dzieci, więc prawdopodobnie zostałbym przyjęty, ale ja nie zamierzałem iść do college’u[22]. Jako nastolatek pracował w firmie ojca, zajmując się pakowaniem kostek lodu do worków[23].
Pierwsze rymy hip-hopowe napisał w wieku 12 lat[24]. Jego główną inspiracją muzyczną byłGrandmaster Caz[25]. W okresie licealnym brał udział w wielu hip-hopowych bitwach freestyle’owych[26]. Następnie dołączył, posługując się pseudonimem „Fresh Prince”, do grupy Hypnotic MCs, którą tworzyli z nim: DJ Groove, Jamie Fresh, Sheihkie-D i Mark „Lord Supreme” Forrest[27].
Profesjonalną działalność muzyczną rozpoczął jakoMC w formacji hip-hopowejDJ Jazzy Jeff & The Fresh Prince, którą utworzył zJeffreyem „DJ Jazzy Jeffem” Townesem –turntablistą i producentem[28]. Początkowo występowali m.in. na imprezach osiedlowych i piknikach charytatywnych, a w 1986 zagrali swój pierwszy koncert na dużej scenie (na Wynne Ballroom w Wynnefield)[29]. Po wygranej Townesa na turniejuBattle for World Supremacy zaczęli regularnie występować w klubach nocnych w Filadelfii, zagrali także koncerty w Delaware i Atlantic City[30]. Z czasem dołączył do nichbeatboxer Clarence „Ready Rock C” Holmes[31]. W marcu 1986 wydali pod szyldem nowo powstałej wytwórni Word-Up Records Dany Goodmana swój debiutancki singiel z humorystycznymi piosenkami „Just One of Those Days” i „Girls Ain’t Nothing but Trouble”; drugi z utworów stał się radiowym przebojem[32]. Latem nagrali debiutancki album pt.Rock the House, zagrali kilka koncertów zLL Cool J-em iWhodinim oraz wyruszyli w pierwszą ogólnokrajową trasę koncertową, na którejsupportowali grupyPublic Enemy i2 Live Crew; trasę zakończyli późnym latem 1988 po zagraniu niemal 200 koncertów[33]. W międzyczasie podpisali kontrakt zRussellem Simmonsem zDef Jam Recordings oraz umowę dystrybucyjną z wytwórniąJive Records, która w marcu 1987 wydała ponownie wydałaRock the House[34]. Album dotarł do 83. miejsca na amerykańskiej liście sprzedażyBillboard 200 i rozszedł się w nakładzie ponad 500 tys. egzemplarzy, za co duet odebrał certyfikat złotej płyty[35]. Jesienią 1987 rozpoczęli w londyńskim studiu Jive Records sesję nagraniową na kolejny album[36]. DwypłytowyHe’s the DJ, I’m the Rapper wydali w marcu 1988 i promowali go singlami: „Brand New Funk” i „Parents Just Don’t Understand”[36]. Z krążkiem dotarli do czwartego miejsca na liścieBillboard 200 i uzyskali za niego status potrójnej platynowej płyty za sprzedaż w ponad 3 mln egzemplarzy[37]. W 1988 wygrali pierwsząnagrodę Grammy w kategorii muzyki rapowej, otrzymując statuetkę za najlepsze wykonanie utworu rapowego („Parents Just Don’t Understand”); zbojkotowali jednak galę wręczenia nagród z powodu nieemitowania części rapowej w telewizji[38]. W 1989 zdobyli dwieAmerican Music Awards za wygraną w kategoriach: Ulubiony artysta rap/hip-hopowy i Ulubiony album rap/hip-hopowy (zaHe’s the DJ, I’m the Rapper)[39]. Jesienią 1989 wydali trzeci album pt.And in This Corner…, który nagrywali w Compass Point Studio naBahamach i który promowali singlem „I Think I Can Beat Mike Tyson”[40]. W ramach promocji wyruszyli w kolejną trasę koncertową, podczas której coraz częściej dochodziło do konfliktów w zespole, co ostatecznie zakończyło się odejściem „Ready Rocka”[41]. Duet przechodził również kryzys popularności, który doprowadził do zakończenia działalności zespołu[42].
Wraz z początkami kariery prowadził rozrzutny styl życia i nie wywiązywał się z opłat związanych z podatkiem dochodowym[43][44]. W konsekwencjiInternal Revenue Service wycenił jego dług względem państwa na kwotę 2,8 milionów dolarów, zajmując część dochodu aktora oraz jego prywatnych posesji[44]. W 1989 Smith został aresztowany pod zarzutem czynnej napaści i uszkodzenia ciała oraz udziału w zmowie przestępczej, której w rzeczywistości dokonał jego wspólnik, Charlie Mack, atakując Williama Hendricksa, promotora muzycznego zaprzyjaźnionego z Danem Goodmanem[45]. W 1990 był bliski bankructwa[46]. Przełomem w jego sytuacji finansowej okazało się podpisanie kontraktu z telewizjąNBC i rola wsitcomieBajer z Bel-Air, którą otrzymał dzięki wsparciuQuincy’ego Jonesa[47]. Serial odniósł duży sukces komercyjny i na dobre zapoczątkował karierę aktorską Smitha[48]. On sam stwierdził, że jego celem było stanie się „największą gwiazdą filmową na świecie”[49], dlatego – wraz z przyjacielem, producentem filmowym Jamesem Lassiterem – dokładnie studiował wspólne cechy największych hitów kasowych w historii[13][50]. Jednocześnie pracował nad czwartym albumem Jazzy Jeff & The Fresh Prince pt.Homebase[51]. Płytę promowali singlem „Summertime”, który dotarł do pierwszego miejsca na liścieHot R&B/Hip-Hop i czwartego na liścieHot 100, a także przyniósł duetowi nagrodę Grammy za najlepsze wykonanie utworu rapowego[52]. Za album uzyskali certyfikat platynowej płyty oraz American Music Awards dla ulubionego albumu rap/hip-hopowego[53].
Zebrał przychylne recenzje dzięki roli oszusta Paula Poitiera w filmieSzósty stopień oddalenia (1993), ekranizacji spektaklu Johna Guare'a o tym samym tytule; za występ w produkcji zainkasował 300 tys. dol[54]. W tym czasie odrzucił propozycję zagrania w filmieOsiem głów w torbie (1997), za co oferowano mu 10 mln dol[55]. Następnie wystąpił jako detektyw Mike Lowrey w ciepło przyjętej przez widzów komediiBad Boys (1995) zMartinem Lawrence’em[56]. W 1996 zakończył pracę nadBajerem z Bel-Air, kręcąc ostatni, szósty sezon serialu[57].
Zagrał kapitana Stevena Hillera, jedną z głównych ról w filmieDniu Niepodległości (1996), który stał się drugim najbardziej dochodowym obrazem w historii ówczesnegobox office’u wszech czasów – zarobił łącznie 817 mln dol[58][59]. Jeszcze większy sukces kasowy osiągnął dzięki występowi w roli w filmieStevena SpielbergaFaceci w czerni, który przyniósł twórcom 850 mln dol. zysku[60]. Obraz promował tytułową piosenką[61], która znalazła się na szczycie list przebojów w kilku regionach na całym świecie, m.in. w Wielkiej Brytanii[62], oraz przyniosła munagrodę Grammy zanajlepszy występ hip-hopowy[63]. Płyta ze ścieżką dźwiękową do filmu rozeszła się w ponad 5 mln egzemplarzy[64].
Latem 1997 kontynuował solową karierę muzyczną, wydając singiel „Just Cruisin'”. Utwór, wraz z „Men in Black”, umieścił później na swoim debiutanckim albumie pt.Big Willie Style, z którym dotarł do pierwszej dziesiątki amerykańskiej listyBillboard 200 i uzyskał dziewięciokrotną platynę certyfikowaną przezRecording Industry Association of America[65]. Trzeci singiel z albumu „Gettin 'Jiggy wit It”, wydany w 1998, stał się pierwszym numerem Smitha na liścieBillboard Hot 100[66].
Po sukcesieFacetów w czerni wystąpił u bokuGene Hackmana w filmieWróg publiczny. (1998). Następnie odrzucił propozycję roli Neo w seriiMatrix na rzecz filmuBardzo dziki zachód (1999). Pomimo rozczarowania związanego z komercyjnym wynikiemBardzo dzikiego zachodu, Smith przyznał, że nie żałuje swojej decyzji, dodając, iż występKeanu Reevesa jako Neo był zdecydowanie lepszy, niż to, co on sam mógłby pokazać w tej roli[67].
W 2000 rozpoczął pracę nad tytułową rolą w filmie biograficznymAli (2001) oMuhammadzie Alim; jeszcze przed rozpoczęciem zdjęć odbył kilkumiesięczne treningi bokserskie i wytrzymałościowe[68]. Za rolę w tym obrazie otrzymał swoją pierwszą nominację doOscara (dla najlepszego aktora pierwszoplanowego)[69]. W 2004 znalazł się na liście 40 najbogatszych osób w Stanach Zjednoczonych, które nie ukończyły 40. roku życia[70]. W 2005 został wpisany doKsięgi rekordów Guinnessa, jako że w ciągu 24 godzin obecny był na rekordowych trzech premierach filmowych[71]. Za główną rolę w filmieW pogoni za szczęściem (2006) uzyskał swoją drugą w karierze nominację do Oscara dla najlepszego aktora pierwszoplanowego[72].
W kwietniu 2007 został określony przez tygodnik „Newsweek” mianem najbardziej wpływowego aktora w Hollywood[73]. 10 grudnia 2007 pozostawił odcisk swojej dłoni i stopy przedGrauman’s Chinese Theatre naHollywood Boulevard[74]. Cztery dni później premierę miał kolejny film z jego udziałem,Jestem legendą[75]. Jeden z recenzentów napisał, że sukces komercyjny obrazu „ugruntował pozycję Smitha jako najbardziej dochodowej postaci w Hollywood”[76]. Sukces kasowy osiągnął również kolejny film ze Smithem w roli głównej –Hancock (2008), który przyniósł twórcom 600 mln dol. przychodu[72]. W 2008 magazyn „Forbes” uznał Smitha za najlepiej zarabiającego aktora na świecie, z rocznym dochodem powyżej 80 mln dol[77]. W programieBarbary Walters, który 4 grudnia 2008 wyemitowała telewizjaABC, Smith przedstawiony został jako jedna z dziesięciu najbardziej fascynujących postaci 2008[78]. Prezydent Stanów ZjednoczonychBarack Obama przyznał, że jeśli kiedykolwiek powstanie film o jego życiu, chciałby, aby w jego rolę wcielił się Smith[79]. Obama powiedział również, że rozmawiał ze Smithem o możliwości nakręcenia obrazu o wyborach z 2008, jednak nie może to nastąpić przed końcem jego prezydentury[79].
Smith (2016)
19 sierpnia 2011 potwierdzono, że Smith wrócił po kilku latach przerwy do studia nagraniowego, gdzie wraz z producentem La Marem Edwardsem pracuje nad nowym albumem muzycznym[80]. W 2012 premierę miał pierwszy od czterech lat film z udziałem Smitha –Faceci w czerni III. W tym samym roku pracowano nad filmemThe Last Pharaoh, w którym Smith zagrał główną rolę – faraonaTaharki[81]. Był pomysłodawcą i współproducentem filmu1000 lat po Ziemi (2013), w którym zagrał także główną rolę i wystąpił u boku młodszego syna, Jadena[82]. Obraz sci-fi zebrał chłodne recenzje i poniósł porażkę komercyjną[83]. W 2017 zasiadł w jury konkursu głównego na70. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego w Cannes[84]. W maju 2018 wraz zNickim Jamem iErą Istrefi nagrali utwór „Live It Up”, oficjalną piosenkęMistrzostw świata w piłce nożnej wRosji. We wrześniu z okazji swoich 50. urodzin wykonał skok na bungee doWielkiego Kanionu, co było transmitowane na żywo na kanale „Yes Theory” na YouTubie[85];Will Smith: The Jump w pierwsze 48 godzin od premiery odnotował ponad 17,5 mln wyświetleń[86].
Smith z żoną i dziećmi na koncercie wOslo z okazji wręczenia Pokojowej Nagrody Nobla w 2009
W latach 80. spotykał się z Melanie Parker[92]. Następnie związał się z Tanyą Moore[93]. W 1992 poślubił Sheree Zampino, z którą rozwiódł się już trzy lata później[94]. Mają syna Willarda Christophera „Treya” Smitha III (ur. 1992)[95], który w 1998 pojawił się w wideoklipie do piosenki ojca „Just the Two of Us”. 31 grudnia 1997 poślubił aktorkęJadę Pinkett, z którą ma dwoje dzieci:Jadena Christophera Syre'a (ur. 1998) orazWillow Camille Reign (ur. 2000)[96]. Jaden zagrał syna Willa w filmieW pogoni za szczęściem (2006)[97], a Willow wcieliła się w rolę córki aktora w obrazieJestem legendą (2007). Jako wzór, z którego czerpie w wychowaniu własnych dzieci, Smith wymienia swojego ojca:Patrzę na mojego tatę i to, jak wiele wysiłku wkładał, by wykarmić i ubrać czwórkę dzieci, i do tego wciąż znajdował czas, by spędzać z nami swój czas[98].
Wraz z bratem Harrym Smithem jest właścicielem firmy Treyball Development Inc.[100].
W 2008 wsparł finansowo kampanię prezydencką DemokratyBaracka Obamy[101]. 11 grudnia 2009 wraz z żoną poprowadzili wOslo koncert z okazji wręczenia Pokojowej Nagrody Nobla, którą otrzymał Obama[102].
W dzieciństwie należał doKościoła Baptystów[103]. W jednym z wywiadów przyznał, że studiował wiele religii, w tym scjentologię, wypowiadając się o niej w pozytywnym świetle:Myślę, że wiele idei scjentologii jest wspaniałych i rewolucyjnych, a zarazem nie-religijnych[104][105]. Dodał:98% scjentologów jest takich samych, jak ci, którzy hołdują Biblii... Nie uważam, że jeśli ktoś zamiast słowa „duch” używa określenia „thetan”, zmienia się jego właściwa definicja[106]. Jednocześnie zaprzeczył, jakoby miał być członkiem Kościoła Scjentologicznego, mówiąc:Jestem chrześcijaninem. Studiuję wszystkie religie i szanuję wszystkich ludzi oraz wszystkie życiowe drogi[107]. W 2007 przekazał 1,3 mln dol. na cele charytatywne, z czego 450 tys. dol. trafiło do dwóch organizacji chrześcijańskich, natomiast 122 tys. dol. zostały przekazane organizacjom scjentologicznym; pozostałe środki przeznaczono na m.in. meczet w Los Angeles, kościoły i szkoły chrześcijańskie, a także Icchak Rabin Memorial Center w Izraelu[108]. Wraz z żoną założył wCalabasas prywatną szkołę podstawowąNew Village Leadership Academy, która wzbudziła kontrowersje ze względu na wykorzystanie Study Tech, metody nauczania, stworzonej przezL. Rona Hubbarda, założyciela Kościoła Scjentologicznego[109].
W latach 1995–2010 nagroda była przyznawana w kategorii, najgorsza ekranowa para, 2011 – najgorsza ekranowa para lub obsada, 2012–2013 – w dwóch kategoriach osobno – najgorsza ekranowa para i najgorsza obsada, od 2014 – najgorsze ekranowe połączenie