Ten artykuł dotyczy współczesnej gminy. Zobacz też:gmina Wielka Wieś – dawna gmina w woj. kieleckim.

Wielka Wieś

gmina wiejska
Budynek urzędu gminy w Szycach
Herb Flaga
Państwo	Polska
Województwo	małopolskie
Powiat	krakowski
TERC	1206152
Siedziba	Szyce
Wójt	Krzysztof Wołos
Powierzchnia	48,3 km²
Populacja (2023) • liczba ludności	16 455
• gęstość	224 os./km²
Nr kierunkowy	12
Kod pocztowy	32-085, 32-089
Tablice rejestracyjne	KRA
Adres urzędu: Urząd Gminy Wielka Wieś Plac Wspólnoty 1, 32-085Szyce
Szczegółowy podział administracyjny
Liczbasołectw 12
Położenie na mapie województwa małopolskiego Wielka Wieś
Położenie na mapie Polski Wielka Wieś
50°09′N 19°51′E/50,156389 19,843333
Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa
Biuletyn Informacji Publicznej

Wielka Wieś –gminawiejska wpowiecie krakowskim wwojewództwie małopolskim.

Siedziba gminy toWielka Wieś^[1], jednak od 2016 roku urząd gminy znajduje się wSzycach^[2].

Na koniec 2023 roku gminę zamieszkiwało 16 455 osób^[3].

Według danych z roku 2002^[4] gmina Wielka Wieś ma obszar 48,1 km², w tym:

• użytki rolne – 82%;
• użytki leśne – 7%.

Gmina stanowi 3,91% powierzchni powiatu.

Dane z 30 czerwca 2004^[5]:

Dwunasta pod względem liczby mieszkańców gmina, na 17 gmin powiatu krakowskiego.

Bębło,Będkowice,Biały Kościół,Czajowice,Giebułtów,Modlnica,Modlniczka,Prądnik Korzkiewski,Szyce,Tomaszowice,Wielka Wieś,Wierzchowie.

Jerzmanowice-Przeginia,Kraków,Skała,Zabierzów,Zielonki.

Obiekty wpisane dorejestru zabytkównieruchomych województwa małopolskiego:^[6]

• Biały Kościół –kościół parafialny pw. św. Mikołaja;
• Giebułtów –kościół parafialny pw. św. Idziego;
• Giebułtów – spichrz dworski, drewniany;
• Modlnica –kościół parafialny pw. św. Wojciecha oraz dzwonnica;
• Modlnica –kaplica pw. św. Wojciecha;
• Modlnica –zespół dworski, lamus, mur z wieżyczką oraz park;
• Modlnica –komora celna austriacka;
• Prądnik Korzkiewski –dawny browar, spichrz oraz stajnia;
• Prądnik Korzkiewski –dawna kuźnica, obecnie dom mieszkalny;
• Tomaszowice –zespół dworski wraz z parkiem;
• Wielka Wieś –ruiny zamku na tzw. Zamkowej Skale.

Tereny gminy położone są naWyżynie Krakowsko-Częstochowskiej (częściowo naWyżynie Olkuskiej, a częściowo wRowie Krzeszowickim) i wchodzą w skład pięknego krajobrazowo i wartościowego przyrodniczo i geologicznie obszaruParku Krajobrazowego Dolinki Krakowskie orazOjcowskiego Parku Narodowego. Liczneostańce i inne skały, głębokie wąwozy,krasowe źródła, jaskinie i odkryte punkty widokowe na wzniesieniach stanowią o dużych walorach krajobrazowych gminy. Znajduje się tu wiele skał udostępnionych do wspinaczki skałkowej. Na terenie gminy znajdują się takie atrakcje turystyczne, jak:

• Dolina Prądnika;
• Dolina Kluczwody zSkałą Zamczysko z resztkami dawnego zamku;
• Dolina Będkowska;
• Jaskinia Wierzchowska Górna;
• rezerwat przyrody Dolina Kluczwody;
• 26pomników przyrody^[7].

Przez gminę przebiegają liczne szlaki turystyki pieszej i rowerowej umożliwiające zwiedzenie atrakcyjnych turystycznie miejsc.

Kulturę fizyczną na terenie Gminy Wielka Wieś propagują cztery Ludowe Kluby Sportowe: Błękitni Modlnica, Sportowiec Modlniczka, Orzeł Bębło^[8], Jutrzenka Giebułtów^[9].

Przez gminę przebiegadroga krajowa nr 94, która łączyKraków zKatowicami. Istnieją także połączenia autobusowe obsługiwane przezMPK Kraków:

• Linia 310 –Os. Podwawelskie – Będkowice Pętla;
• Linia 220 –Krowodrza Górka – Giebułtów Morgi;
• Linia 230 – Bronowice Małe – Ujazd Pętla;
• Linia 910 (nocna) – Bronowice Małe – Będkowice Pętla;

Na terenie gminy znajdują się:

• Szkoły podstawowe – 8 (w tym jedna niepubliczna);
• Szkoły zawodowe i techniczne – 1.

Teren dzisiejszej gminy Wielka Wieś to obszar zasiedlony już od najdawniejszych czasów. Odnotowano tu liczne ślady osadnictwa wielokulturowego zaczynające się od epokipaleolitu. Stanowiska archeologiczne znajdują się w Bęble (znaleziska w schronisku skalnym w Żytniej Skale i na stanowisku otwartym), w Będkowicach (wczesnośredniowiecznegrodzisko na skałce Sokolica nad Doliną Będkowską; kopiec prehistoryczny) i w Wierzchowiu (znaleziska w Jaskini Wierzchowskiej Górnej). Najstarsze wzmianki pisane o terenach gminy pochodzą z XIII wieku. Wsiami wymienianymi w materiałach z tamtego okresu były: Będkowice – wieś wzmiankowana w 1329 roku, Biały Kościół – wieś wzmiankowana w 1325, Modlniczka – wieś wzmiankowana w 1388, Modlnica – wieś wzmiankowana w 1254, a także Wierzchowie – wieś wzmiankowana w 1470 roku.

W okresierozbiorów teren obecnej gminy był podzielony pomiędzy dwa zabory – austriacki i rosyjski, a linia graniczna przebiegała częściowo z biegiem potoku Kluczwoda. Odtworzone słupy graniczne zherbami idrzewami genealogicznymi domów panujących (Habsburgów iRomanowów) obejrzeć można na prywatnej posiadłości w Dolinie Kluczwody. Pamiątkami po tych czasach, m.in. z okresupowstania styczniowego 1863, są: pomnik-mogiła powstańców w Szycach i grób ich dowódcy na cmentarzu w Modlnicy. W czasieII wojny światowej na terenie dzisiejszej gminy toczyły się działania partyzanckie, w których brał udział oddziałAK „Skała”. Przypomina o tym tablica pamiątkowa umieszczona na skale we wsi Prądnik Korzkiewski.

• Oficjalna strona Gminy Wielka Wieś
• Strona Doliny Kluczwody

• Wielka Wieś (gmina)