Vicente Fox Quesada (ur.2 lipca1942 wMeksyku) –meksykańskiekonomista ipolityk, w latach 2000–2006Prezydent Meksyku z ramieniaPartii Akcji Narodowej.
Vicente Fox urodził się w mieście Meksyk, w rodzinie oalzackich,baskijskich ihiszpańskich korzeniach. Uczęszczał naUniwersytet Iberoamerykański w Meksyku oraz naHarvard. Później pracował jako kierowca wCoca-Cola Company i stopniowo awansował, dochodząc aż do szczebla dyrektora tej firmy, najpierw w Meksyku, a potem na obszarze całejAmeryki Łacińskiej.
Zwyciężył w historycznych wyborach z 2000, w wyniku których władzę straciła, rządząca pod różnymi nazwami nieprzerwanie od 1910,Partia Rewolucyjno-Instytucjonalna (Partido Revolucionario Institucional – PRI). Fox, zaczynając kampanię prezydencką, zrezygnował ze stanowiskagubernatora stanuGuanajuato. Urząd objął 1 grudnia 2000 roku.
Podczas sprawowania urzędu Fox musiał się liczyć ze słabym poparciem w Kongresie, gdzie jego partia była mniejszością. W jego gabinecie znalazło miejsce wielu członków poprzedniej ekipy Ernesta Zedilla oraz działaczy Partii Rewolucji Demokratycznej (PRD), przez co PAN nie popierała prezydenta, pomimo iż z jej ramienia startował on w wyborach.
Polityka ekonomiczna Foksa skupiła się na wysiłkach w celu zdławienia inflacji, która po raz pierwszy od wielu lat osiągnęła postać jednocyfrową. Lewica oskarżała go o mniejszy wzrost gospodarczy, ale przeciwnicy tych zarzutów argumentowali, iż przyczyną tego było pogorszenie się koniunktury wUSA, które są głównym partnerem handlowym Meksyku. Za prezydentury Foksa kurs dolara względem peso ustabilizował się. Realizowano też specjalny program społeczny tzw.Oportunidades (czyli "Okazja, sposobność"), który w odróżnieniu od podobnych planów w przeszłości nie miał charakteru politycznego (tj. nie był próbą pozyskania nowego elektoratu poprzez "kupowanie" głosów wyborców). Nacisk położono w nim nie na doraźne przekazywanie środków pomocowych, ale na pobudzanie przedsiębiorczości wśród najbiedniejszych. W okresie kadencji Foksa zauważalne stało się także zmniejszenie zakresu ubóstwa.
Na początku 2005 r. cieniem na administracji Foksa odbiły się zamieszki w więzieniach. 31 grudnia 2004 r. został zamordowany w ściśle strzeżonym zakładzie karnym La Palma brat zbiegłego z więzienia w 2001 roku szefa gangu narkotykowego – Joaquína "El Chapo" Guzmána. W styczniu 2005 r. więzienie La Palma, w którym przebywają najgroźniejsi przestępcy zostało otoczone a następnie spacyfikowane przez kilkuset policjantów i żołnierzy, gdy okazało się, że więźniowie przejęli nad nim kontrolę. Porządek w więzieniu przywrócono pomimo obecności blisko tysięcznego tłumu demonstrujących pod bramą członków rodzin i przyjaciół uwięzionych handlarzy. Jednakże pomimo kilkukrotnego wzrostu w czasie prezydentury Foksa liczby aresztowanych handlarzy narkotykami, do dziś nierozwiązane pozostają główne problemy Meksyku – faktyczna bezkarność większości mafijnych bossów oraz częste korumpowanie funkcjonariuszy więziennych i przedstawicieli administracji różnego szczebla przez narkotykowe kartele.
Po kontrowersyjnych wyborach z 2 lipca 2006 r. Vicente Fox został zastąpiony na stanowisku prezydenta przezFelipe Calderóna, który również wywodzi się z PAN. W 2013 został usunięty z partii, za poparcieEnrique Peña Nieto – kandydata na prezydentaPartii Rewolucyjno-Instytucjonalnej[1][2].
Odznaczony m.in.Krzyżem Wielkim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej (2004)[3].
| Republika Meksyku (1823-1864) | | Przewodniczący Kongresu | |
|---|
| Przewodniczący Najwyższej Władcy Wykonawczej | |
|---|
| Prezydenci Meksyku | |
|---|
|
|---|
| Republika Meksyku (od 1867) | |
|---|
- ↑abctymczasowy
- ↑szef władzy wykonawczej jako dowódca armii
