Budynek Teleskopu Subaru | |||
| Państwo | |||
|---|---|---|---|
| Stan | |||
| Organizacja | |||
| Lokalizacja | |||
| Wysokośćn.p.m. | 4139 m[1] | ||
| Zakres widma | optyczne, podczerwień | ||
| Ukończenie budowy | 1998 | ||
| Typ | |||
| Średnica zwierciadła | całkowita – 8,3 m, użyteczna – 8,2[2] m | ||
| Rozdzielczość kątowa | |||
| Powierzchnia zwierciadła | 53 m² | ||
| Długość ogniskowej | 15[3] m | ||
| Montaż | azymutalny | ||
| Kopuła | cylindryczna | ||
Położenie na mapie Hawajów | |||
Położenie na mapie Oceanu Spokojnego | |||
| |||
| Strona internetowa | |||
Teleskop Subaru (jap. すばる望遠鏡) –japońskiteleskop pracujący w zakresieświatła widzialnego ipodczerwieni z tzw.optyką aktywną. Znajduje się wobserwatoriumMauna Kea naHawajach (Stany Zjednoczone) na wysokości 4139 m n.p.m., nieopodalTeleskopów Kecka. Posiada zwierciadło monolityczne o łącznej średnicy 8,3 metra (z czego do obserwacji używane jest 8,2 m), które powstało przez zgrzanie 55 w większości sześciokątnych segmentów. Wyposażono go w 261 siłowników, które kompensują ewentualne odkształcenia zwierciadła[2].
Latem 1984 roku pojawił się pomysł, by zbudować wielki teleskop (pierwotnie miał on mieć 7,5 m średnicy) pod nazwąJapan National Large Telescope (JNLT). Tokijskie Obserwatorium AstronomiczneUniwersytetu w Tokio powołało zespół inżynierów, a światowa społeczność astronomów zaoferowała swoją pomoc w projekcie. Protokół ustaleń budowy między Tokijskim Obserwatorium Astronomicznym iUniwersytetem Hawajskim został podpisany w 1986 roku. W 1989 roku przeprowadzono testy zoptyką aktywną, a w 1991 projektowano i testowano m.in. wtunelu aerodynamicznym kształt budynku dla teleskopu. Projekt konstrukcji został publicznie ogłoszony w 1990, jednocześnie zmieniono wielkość teleskopu z planowanych 7,5 m do 8,2 m.
Budowę teleskopu rozpoczęto w kwietniu 1991. Wtedy również pojawiła się propozycja zmiany jego nazwy naTeleskop Subaru na cześć znanej w Japonii pod taką właśnie nazwą gromadyPlejad.
Pierwsze światło teleskopu uzyskano 24 grudnia 1998 roku. Uroczyste rozpoczęcie pracy nastąpiło we wrześniu 1999 roku. Prace wykończeniowe trwały jeszcze kilka miesięcy i ostatecznie budowę zakończono w marcu 2000 roku.
Od grudnia 2000 roku teleskop jest dostępny dla międzynarodowej społeczności astronomów[2].
Podczas budowy teleskopu doszło do dwóch wypadków, w których życie straciło 4 robotników. 13 października 1993 pracownik zginął przygnieciony przez wózek widłowy. 16 stycznia 1996 podczas spawania iskry spowodowały zapłon izolacji, a toksyczny dym spowodował śmierć 3 robotników i zatrucie 26 innych[4].
2 lipca 2011 roku nastąpił wyciek płynu z jednej z części teleskopu[5]. Obserwacje udało się wznowić 22 lipca, a do pełnej sprawności teleskop powrócił 26 sierpnia[6].
Na Teleskopie Subaru można zamontować w czterech punktach kilka przyrządów. Do najczęściej wykorzystywanych należą: