![]() płk dypl. piech. Tadeusz Zieleniewski | |||
| Data i miejsce urodzenia | 24 lipca 1887 | ||
|---|---|---|---|
| Data i miejsce śmierci | 22 lipca 1971 | ||
| Przebieg służby | |||
| Lata służby | 1914–1947 | ||
| Siły zbrojne | |||
| Jednostki | 33 Dywizja Piechoty | ||
| Stanowiska | dowódca dywizji | ||
| Główne wojny i bitwy | I wojna światowa | ||
| Późniejsza praca | pracownik naukowy, profesor | ||
| Odznaczenia | |||
| |||
Tadeusz Lubomir Zieleniewski,ps.Kalina (ur.24 lipca1887 wOstrówku Lubelskim, zm.22 lipca1971 wWarszawie) –pułkownikdyplomowany piechotyWojska Polskiego, działacz niepodległościowy,profesor,inżynier,kawaler Orderu Virtuti Militari.
Urodził się w rodzinie Emila i Matyldy z domu Tittenbrun. Po ukończeniu gimnazjum w Łodzi w 1910 studiował geodezję wLiège we Francji (1910–1914). Tam należał doPolskich Drużyn Strzeleckich. Od sierpnia 1914 wLegionach Polskich. Służył w1 Kompanii Kadrowej. 6 sierpnia 1914 wymaszerował zKrakowa w składzie4 plutonu1 Kompanii Kadrowej. 15 maja 1917 został przydzielony na trzy miesiące dokompanii saperów nr 1 w charakterze hospitanta[1].
Pokryzysie przysięgowym był internowany wBeniaminowie. WPolskiej Sile Zbrojnej pełnił obowiązki oficera broni obozu wyszkolenia wOstrowi Mazowieckiej. Później w 1918 komendant Szkoły Mierniczej w Warszawie. Następnie pełnił służbę w1 pułku piechoty Legionów, a później był m.in. wykładowcą i dowódcą 2 kompaniiSzkoły Podchorążych w Warszawie (1918–1919), słuchaczemSzkoły Sztabu Generalnego w Warszawie (1921–1923) – pierwszy rok odbywał wÉcole supérieure de guerre. 1 stycznia 1920 został formalnie przyjęty do Wojska Polskiego z byłych Legionów Polskich, z zatwierdzeniem posiadanego stopnia kapitana wojsk technicznych i zatwierdzeniem przydziału do Szkoły Podchorążych w Warszawie[2].
W listopadzie 1924 został przydzielony z1 pułku saperów do Wyższej Szkoły Wojennej na stanowisko wykładowcy taktyki ogólnej[3]. W listopadzie 1927 wyznaczony został na stanowisko pełniącego obowiązki II dyrektora nauk Wyższej Szkoły Wojennej – zastępcy komendanta WSWoj. z równoczesnym przeniesieniem do kadry oficerów saperów[4]. 23 sierpnia 1929 został przeniesiony do31 pułku Strzelców Kaniowskich w Łodzi na stanowisko zastępcy dowódcy pułku[5].
23 grudnia 1929 został przeniesiony do korpusu oficerów piechoty w stopniu podpułkownika ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 i 35,9 lokata z równoczesnym przeniesieniem do63 pułku piechoty w Toruniu na stanowisko zastępcy dowódcy pułku[6]. 31 marca 1930 został przeniesiony do59 pułku piechoty w Inowrocławiu na stanowisko dowódcy pułku[7]. Z dniem 1 marca 1932 został przeniesiony do dyspozycji szefa Sztabu Głównego na okres trzech miesięcy z zachowaniem dotychczasowego dodatku służbowego[8]. Z dniem 1 czerwca 1932 został mianowany szefemWojskowego Instytutu Geograficznego w Warszawie[9]. Z tego stanowiska na początku 1935 został mianowany dowódcą piechoty dywizyjnej w8 Dywizji Piechoty[10]. Pracami instytutu kierował do ostatniej dekady sierpnia 1939. W międzyczasie (1936) odbył praktykę na stanowisku dowódcy piechoty dywizyjnej8 Dywizji Piechoty wModlinie.
Wiosną 1939 został wybrany wiceprezesem zarządu głównego Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego w Cieszynie Zachodnim[11].
25 sierpnia 1939 zgodnie z przydziałem mobilizacyjnym objął dowództwo33 Dywizji Piechoty (rezerwowej) w Grodnie[12]. Dywizją tą dowodził w czasiekampanii wrześniowej. Walczył w bitwach podRóżanem iWłodawą. 19 września 33 DP została włączona w skład41 Dywizji Piechoty, a on sam „pozostał przy sztabie 41 DP”[13]. 25 września, po rozwiązaniu DowództwaArmii gen. Przedrzymirskiego „wymknął się samochodem w kierunkuKrasnegostawu”. Wieczorem, w rejonie Krasnegostawu, dołączył do grup dowodzonych przez pułkowników:Leona Koca,Władysława Filipkowskiego iWładysława Płonkę. 27 września na odprawie pułkowników wWoli Sobieskiej objął dowództwo nad całością wojsk, z których utworzył Grupę własnego imienia[14]. 29 i 30 września dowodzona przez niego grupa walczy z Niemcami oPolichnę Dolną,Janów Lubelski iDzwolę, a na wschodzie zArmią Czerwoną. 1 października dowodzona przez niego grupa przeszła do wsiMomoty Górne, gdzie złożyła broń przed sowietami. Następnego dnia został wywieziony przez sowietów doLwowa. Wieczorem tego samego dnia, w trakcie konwojowania zdołał zbiec z samochodu i ukryć na terenie miasta (wraz z nim odzyskał wolność przewożony wówczas kpt.Marian Wondraczek)[15]. 13 października wyjechał koleją doDelatyna skąd pieszo przezGorgany przeszedł następnego dnia naWęgry[16]. Następnie przedostał się do Francji.
W latach 1939–1945 wPolskich Siłach Zbrojnych, m.in. dowodził3 Dywizją Piechoty we Francji (4–19 czerwca 1940). Był wykładowcą na kursach Wyższej Szkoły Wojennej wWielkiej Brytanii.
3 sierpnia 1943 Naczelny Wódz mianował go dowódcą1 Dywizji Grenadierów. Obowiązki dowódcy dywizji objął 26 sierpnia 1943[17]. 29 października 1943 Naczelny Wódz mianował go zastępcą inspektora do Spraw Zarządu Wojskowego[18].
W 1947 powrócił do Polski. Zamieszkał w Warszawie. Pracował naukowo naPolitechnice Warszawskiej. W latach 1950–1961 był adiunktem na Wydziale Geodezji i Kartografii. Brał czynny udział w pracachZBoWiD.
Zmarł w Warszawie. Pochowany naCmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera A 12-5-3/4)[19].
15 września 2016 6 Samodzielny Oddział Geograficzny w Toruniu przyjął płk. dypl. inż. Tadeusza Zieleniewskiego ps. „Kalina” na swojego patrona. Z tej okazji odsłonięto pamiątkowy pomnik[29]. Od 29 kwietnia 2025 imię pułkownika Zieleniewskiego nosi6 Samodzielny Oddział Geoprzestrzenny[30].