Movatterモバイル変換


[0]ホーム

URL:


Przejdź do zawartości
Wikipediawolna encyklopedia
Szukaj

Sulejówek

Na mapach:Ziemia52°14′29″N 21°17′26″E/52,241389 21,290556
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też:inne znaczenia tej nazwy.
Sulejówek
miasto igmina
Ilustracja
Dworek „Milusin”, w którym w latach 20. XX w. mieszkałJózef Piłsudski, obecnie częśćMuzeum Józefa Piłsudskiego
HerbFlaga
HerbFlaga
Państwo

 Polska

Województwo

 mazowieckie

Powiat

miński

Aglomeracja

warszawska

Prawa miejskie

18 lipca 1962

Burmistrz

Arkadiusz Śliwa

Powierzchnia

19,31[1] km²

Populacja (01.01.2024)
• liczba ludności
• gęstość


21 428[1]
1110 os./km²

Strefa numeracyjna

22

Kod pocztowy

05-070, 05-0719

Tablice rejestracyjne

WM[2]; WY...YY

Położenie na mapie powiatu mińskiego
Mapa konturowa powiatu mińskiego, blisko lewej krawiędzi nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Sulejówek”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po prawej znajduje się punkt z opisem „Sulejówek”
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa konturowa województwa mazowieckiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Sulejówek”
Ziemia52°14′29″N 21°17′26″E/52,241389 21,290556[3]
TERC (TERYT)

1412151

SIMC

0921668[4]

Urząd miejski
ul. Dworcowa 55
05-070 Sulejówek
Multimedia w Wikimedia Commons
Informacje w Wikipodróżach
Strona internetowa
BIP

Sulejówekmiasto wwojewództwie mazowieckim, wpowiecie mińskim[4]. Sulejówek należy doaglomeracji warszawskiej.

Według danychGUS z 1 stycznia 2024 r. miasto liczyło 21 428 mieszkańców, będąc 25. najludniejszymmiastem w województwie[1].

Części miasta

[edytuj |edytuj kod]
Integralne części miasta Sulejówek[4][5]
SIMCNazwaRodzaj
1065846Cechówkaczęść miasta
0921674Długa Szlacheckaczęść miasta
0921680Miłosnaczęść miasta
0921697Ratajewoczęść miasta
0921705Szkopówkaczęść miasta
0921711Żurawkaczęść miasta

Dane ogólne

[edytuj |edytuj kod]

Miasto zajmuje powierzchnię 1931 ha, w tym:

  • ok. 500 ha – zabudowa mieszkaniowa
  • ok. 650 ha – użytki rolne, przekształcane na tereny mieszkaniowo-usługowe
  • ok. 620 ha – lasy
  • ok. 180 ha – inne tereny, tj. nieużytki, drogi

Według danychGUS z 31 grudnia 2021 roku, miasto liczyło 21 253 mieszkańców[6].

Budżet miasta w 2022 roku wynosił 148 629 618 zł[7].

Miasta partnerskie

[edytuj |edytuj kod]

Demografia

[edytuj |edytuj kod]

Dane z 31 grudnia 2021 roku[6]

OpisOgółemKobietyMężczyźni
Jednostkaosób%osób%osób%
Populacja21 25310011 09452,310 15947,7
Gęstość zaludnienia
[mieszk./km²]
1 110,3575,4524,9
  • Piramida wieku mieszkańców Sulejówka w 2014 roku[12]


Położenie

[edytuj |edytuj kod]
Gmina miejska Sulejówek na tle powiatu mińskiego

Miasto jest oddalone w linii prostej o ok. 17 km od centrumWarszawy w kierunku wschodnim. Od zachodu graniczy z dzielnicą Warszawy –Wesołą, od północy graniczy zZielonką, od wschodu zGminą Halinów, od południa zGminą Wiązowna. Sulejówek znajduje się na pograniczuRówniny Wołomińskiej iWysoczyzny Kałuszyńskiej.

Historia

[edytuj |edytuj kod]
Dworek Piłsudskiego, 1925 r. (oryginalny podpis pod zdjęciem:Imieniny Marszałka w 1925 roku... Do Sulejówka w ten czas przybyły delegacje wojskowe i strzeleckie z hołdem dla umiłowanego Komendanta)
Marszałek Polski z żoną w Sulejówku w 1926
Kościół parafialny pw. NMP Matki Kościoła

Pierwsze wzmianki o Sulejówku pochodzą z 1526 roku. W aktach wcielonych doKorony ziemmazowieckich była wzmianka o wsi szlacheckiej Sulewo. Istniało w niej kilka chat i karczma. Wieś szlachecka Sulewo położona była w 1580 roku w powiecie warszawskimziemi warszawskiejwojewództwa mazowieckiego[13]. W 1815 roku wieś Sulewo liczyła 57 mieszkańców. W 1866 roku uruchomiona została linia kolejowa. W ciągu kilku lat wokół stacjiMiłosna powstało osiedle pracowników kolei, cegielnia orazcechownia drewniana, od której pochodzi przyszła nazwa tej okolicy – „Cechówka”. W 1877 Sulejówek wchodził w skład dóbrOkuniew[14], należących w II połowie XIX wieku do rodziny Lortschów. W 1897 roku Sulejówek wraz z innymi folwarkami Okuniew,Michałów,Zabraniec, Kaleń,Wola Grzybowska należał do Ludwiki z Lortschów Romiszewskiej (żony gen.Modesta Romiszewskiego), K. Szekarazina, Janiny Lortsch (później żony znanego cyklisty Mieczysława Horodyńskiego) iAdolfa Lortscha. W 1897 nowym właścicielem tych dóbr, w tym Sulejówka, zostaje generał Konstanty Szekarazin[15][16]. W 1910 roku został uruchomiony kolejny przystanek kolejowy –Sulejówek, dla potrzeb wojskowych i dla coraz liczniej przybywających letników.

W grudniu 1919 rokuIgnacy i Helena Paderewscy zakupili od rodziny Białobrzeskich willę „Białynia”, w której założyli Instytut Oświatowy, wsparty finansowo przezJózefa Piłsudskiego, późniejsze Ognisko „Helin”. W 1920 roku uruchomiona została pierwsza szkoła w Cechówce. W latach 1923–1926 w dworku powstałym z darów społeczeństwa orazKomitetu Żołnierza Polskiego mieszkał Józef Piłsudski. W latach 30. XX w. Instytut Oświatowy rozbudowano wg projektu architektaStefana Szyllera (m.in. dobudowano kaplicę Chrystusa Króla). W okresieII wojny światowej w budynkach instytutu mieściło się centrum hitlerowskiego wywiadu na Front Wschodni. Obecnie obiekty są bazą szkoleniową Ośrodka Rozwoju Edukacji (dawniej – Centralnego Ośrodka Doskonalenia Nauczycieli).

1 kwietnia 1939 roku Sulejówek uzyskał status samodzielnejgminy Sulejówek[17].

Podczaskampanii wrześniowej, 15 września 1939 roku, w odwecie za zabicie żołnierzaWehrmachtu (prawdopodobnie oficera), Niemcy dokonalipacyfikacji Cechówki, mordując około 100 osób (w tym 58 mieszkańców miejscowości)[18]. Ciała większości ofiar zostały spalone w podpalonych zabudowaniach, pozostałe pochowano na miejscowym cmentarzu w Miłośnie[18].

27 września 1939 roku gen. dyw.Tadeusz Kutrzeba parafował w Szkole Podstawowej nr 1 (obecnie Miejskie Przedszkole nr 1) przy ul. Paderewskiego 47 warunki kapitulacjiWarszawy[19]. Grupa młodzieży z gminy uczestniczyła wpowstaniu warszawskim. 31 lipca 1944 roku do Sulejówka wkroczyli żołnierze 8. Gwardyjskiego Korpusu Pancernego 2.Armii Pancernej nacierającego na Warszawę od stronyDęblina przezParysów iPogorzel kołoMińska Mazowieckiego.

1 lipca 1952 roku Sulejówek stał siędzielnicą w nowympowiecie miejsko-uzdrowiskowym Otwock[20], a w 1958 roku zostałosiedlem miejskim wpowiecie otwockim[21]. 18 lipca 1962 roku osiedle Sulejówek otrzymałoprawa miejskie[22]. Po reformie administracyjnej kraju w 1975 roku, miasto znalazło się wwojewództwie stołecznym warszawskim, a 1 stycznia 1999 roku w województwie mazowieckim (powiat miński). Od 1 stycznia do 27 października 2002 roku miasto wchodziło w składpowiatu warszawskiego, a po jego zlikwidowaniu zostało przyłączone z powrotem dopowiatu mińskiego.

W 2000 roku przyjęto nowe symbole miasta – flagę, godło, herb, sztandar, pieczęć i hejnał. W tym rokudworek „Milusin” zwróconoFundacji Oświatowej Rodziny Marszałka Józefa Piłsudskiego – Milusin.

Zabytki

[edytuj |edytuj kod]
Dworek „Siedziba” w Sulejówku, miejsce zamieszkaniaMoraczewskiego

W mieście znajdują się dwa zabytki wpisane do rejestru decyzją konserwatora:

  • Zespół willowy przy ulicy Oleandrów 5, wpisany do rejestru zabytków pod nr 1348 w 1988 roku, w skład którego wchodzą:
  • Dworek „Siedziba” zbudowany w 1911 roku, zamieszkiwany przez Zofię iJędrzeja Moraczewskich, wpisany do rejestru zabytków pod nr 1299 w 1987 roku, znajdujący się przy ulicy 11 Listopada.

Transport

[edytuj |edytuj kod]
Sulejówek Miłosna

Sulejówek położony jest na trasielinii kolejowej E 20MoskwaBerlin. Przez miasto przebiegadroga wojewódzka nr 637WarszawaWęgrów,droga wojewódzka nr 638 Warszawa – Sulejówek, a takżedroga krajowa nr 92ŚwieckoTerespol.

 Zobacz też:Sulejówek (przystanek kolejowy)Sulejówek Miłosna.

ZWarszawy do Sulejówka można się dostać pociągamiKolei Mazowieckich linii R2 orazSzybkiej Kolei Miejskiej linii S2. Poza tym kursują linie 173 (na krańcu zachodnim) i 704 (na krańcu południowym) obsługiwane przezZTM. Transport wewnątrz granic miasta oraz z okolicznymi gminami podwarszawskimi zapewniają linie prywatne, obsługiwane przez lokalnych przewoźników.

Ochrona zdrowia

[edytuj |edytuj kod]

W Sulejówku działają 2 przychodnie miejskie, 3 niepubliczne, pogotowie ratunkowe, a także 7 aptek. W 2010 roku oddano do użytku nowy budynek Przychodni Miejskiej nr 1, która wcześniej mieściła się w zabytkowym budynku przy ulicy Paderewskiego 94 (willa „Bzów”).

Oświata

[edytuj |edytuj kod]
Pomnik Piłsudskiego z córkami

Szkoły podstawowe:

  • Szkoła Podstawowa nr 1 im. Pierwszego Marszałka Polski Józefa Piłsudskiego
  • Szkoła Podstawowa nr 2 im. Stefana Czarnieckiego z oddziałami integracyjnymi
  • Szkoła Podstawowa nr 3 im.Józefa Piłsudskiego wSulejówku-Miłośnie
  • Szkoła Podstawowa nr 4 im.Janusza Korczaka wSulejówku-Miłośnie
  • Prywatna Szkoła Podstawowa im. Zofii i Jędrzeja Moraczewskich
  • Prywatna Szkoła Podstawowa im. Rodziny Moraczewskich

Szkoły ponadpodstawowe:

Inne:

  • Miejskie Przedszkole nr 1
  • Miejskie Przedszkole nr 2 wSulejówku-Miłośnie
  • Prywatna Szkoła Muzyczna I i II stopnia im. Ignacego Jana Paderewskiego
  • Społeczna Szkoła Specjalna „Otwartych Serc” wSulejówku-Miłośnie

Muzeum Józefa Piłsudskiego

[edytuj |edytuj kod]
 Osobny artykuł:Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku.

Religia

[edytuj |edytuj kod]
Kościół Przemienienia Pańskiego w Sulejówku

W mieście znajduje się kilka kościołów i kaplic:sanktuarium NMP Matki Kościoła, kościół księży marianów pw. św. Józefa, kaplica sióstr Służebnic Ducha św. i sióstr Wspomożycielek Dusz Czyśćcowych orazkościół parafialny pw. Przemienienia Pańskiego (w Sulejówku-Miłośnie).

Sport

[edytuj |edytuj kod]
Korty Tenisowe Topspin Sulejówek

W mieście działaMiejski Ludowy Klub Sportowy Victoria Sulejówek, założony w 1957 roku i mający siedzibę przy ulicy Krasińskiego 6, oraz od 1994 roku UKS Herkules, prowadzący trzy sekcje: lekkiej atletyki, siatkówki i koszykówki. W 2012 roku, po generalnym remoncie obiektu przy ulicy Paderewskiego 29, otwarte zostały Korty Tenisowe Topspin Sulejówek.Od 2005 roku dostępna jeststrzelnica kryta Parabellum, położona przy ulicy Armii Krajowej 77.

W Sulejówku ważnymi obiektami rekreacyjno‑sportowymi są pływalnia miejska i korty tenisowe. Pływalnia Miejska przy ul. Paderewskiego została otwarta 2 lipca 2025 r. i jest dostępna dla mieszkańców codziennie, zwykle od wczesnego rana do wieczora, oferując zajęcia dla różnych grup oraz strefę saun. Korty tenisowe przy ul. Paderewskiego są ogólnodostępne sezonowo i funkcjonują w godzinach popołudniowych i wieczornych w dni powszednie oraz w szerszych godzinach w weekendy, sprzyjając rekreacji i grze indywidualnej[25].

Ludzie związani z Sulejówkiem

[edytuj |edytuj kod]
 Z tym tematem związana jest kategoria:Ludzie związani z Sulejówkiem.

Przypisy

[edytuj |edytuj kod]
  1. abcPowierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2024 roku [online], Główny Urząd Statystyczny, 22 lipca 2024 [dostęp 2024-10-23] (pol.).
  2. Od czasu przyłączenia Sulejówka do powiatu mińskiego.
  3. Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG,Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikatorPRNG: 133405.
  4. abcGUS. Wyszukiwarka TERYT.
  5. Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz. U. z 2013 r. poz. 200).
  6. abGUS. Rocznik demograficzny 2022. s.94
  7. https://www.bip.sulejowek.pl/plik,10312,uchwala-budzetowa-na-rok-2022-miasta-sulejowek-nr-xxxix-436-2021-z-dnia-20-grudnia-2021-roku.pdf
  8. Viimsi [online], www.sulejowek.pl [dostęp 2023-06-03] .
  9. Bourg-la-Reine [online], www.sulejowek.pl [dostęp 2023-06-03] .
  10. Yalvac [online], www.sulejowek.pl [dostęp 2023-06-03] .
  11. MIASTA PARTNERSKIE | Miasto Sulejówek [online], www.sulejowek.pl [dostęp 2022-03-16] .
  12. Sulejówek w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2016-01-10] , liczba ludności na podstawie danych GUS.
  13. Adolf Pawiński, Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym. T. 5: Mazowsze, Warszawa 1895, s. 252.
  14. Okuniew, os. miejska wSłowniku geograficznym Królestwa Polskiego. T. VII: Netrebka – Perepiat. Warszawa 1886, s. 441–442.
  15. Kurjer Poranny, nr 186 z 7 lipca 1897 r., s. 2.
  16. Tomasz Kalita, Mniszkówna, 1993, s. 37–39.
  17. Dz. U. z 1939 r. Nr 28, poz. 188.
  18. abIrmina Matyjasek-Jałowiecka: Historia mojego miasta. Sulejówek – część III. 2002: Sulejówek, s. 133.ISBN 83-907212-2-8.
  19. Irmina Matyjasek-Jałowiecka: Historia mojego miasta. Sulejówek – część III. 2002: Sulejówek, s. 34, 36–37.ISBN 83-907212-2-8.
  20. Dz. U. z 1952 r. Nr 27, poz. 185.
  21. Dz. U. z 1957 r. Nr 39, poz. 176.
  22. Dz. U. z 1962 r. Nr 41, poz. 188.
  23. Kalendarz Mariawicki na rok 2022 (Felicjanów).
  24. Dane wedługwyszukiwarki zborów, na oficjalnej stronie Świadków Jehowyjw.org [dostęp 2020-08-02] .
  25. Strona główna [online], Sport Sulejówek [dostęp 2026-01-19] .

Linki zewnętrzne

[edytuj |edytuj kod]
Miasta województwa mazowieckiego
Na prawach powiatu
Powiatowe
Gminne

Sulejówek
Części miasta wgTERYT

Herb Sulejówka

Powiat miński
Miasta
Gminy miejskie
Gminy miejsko-wiejskie
Gminy wiejskie

Herb powiatu mińskiego

Powiat otwocki (1958–1975)
Przynależność wojewódzka
Miasta (1958–75)
Osiedla (1958–72)
Gromady (1958–72)
Gminy wiejskie (1973–75)
Powiat warszawski (1999–2002)
Przynależność wojewódzka
m.st.Warszawa (związek komunalnygmin miejskich)
Pozostałe miasta
Źródło: „https://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Sulejówek&oldid=78835372
Kategorie:
Ukryta kategoria:

[8]ページ先頭

©2009-2026 Movatter.jp