Spacelab było tolaboratorium wielokrotnego użytku wysyłane wprzestrzeń kosmiczną na pokładziewahadłowca. Pozwalało naukowcom wykonywaćeksperymenty związane zmikrograwitacją naorbicie okołoziemskiej. Składało się z kilku połączonych komponentów, między innymi modułu ciśnieniowego i palet zewnętrznych.
W kwietniu 1973 rokuNASA iESRO (European Space Research Organisation- Europejska Organizacja Badań Kosmicznych, od 1975 rokuEuropejska Agencja Kosmiczna) zdecydowały się skonstruować segmentowane kosmiczne laboratorium naukowe do użytku podczas lotów wahadłowca. Budowa rozpoczęła się w roku 1974. Pierwszy segment modułu laboratoryjnego, LM1, został przekazany NASA przez Europejską Agencję Kosmiczną bezpłatnie, w zamian za umożliwienie lotów europejskimastronautom. Drugi segment, LM2, został kupiony przez NASA dla własnego użytku. Jako dodatek dolaboratorium, powstało również pięć palet zewnętrznych doeksperymentów wpróżni i komora ciśnieniowa zawierająca podzespoły potrzebne podczas misji, w których zastosowana była konfiguracja niezawierająca modułu laboratoryjnego. Do użytku zakwalifikowano osiem różnych konfiguracji, chociaż opracowano ich dużo więcej.
Komponenty Spacelaba po raz pierwszy zostały wykorzystane w 1983 roku. Wszystkie z wyjątkiem palet zewnętrznych zostały wycofane z użytku w 1998 roku, po 25 lotach. Prace naukowe prowadzono odtąd naMiędzynarodowej Stacji Kosmicznej. Palety zewnętrzne zostały ponownie wykorzystane w 2002 roku podczas lotuSTS-99. Paleta Deployable 1 została użyta w misjiSTS-123, a Deployable 2 została wysłana wSTS-127.
LM2 można teraz zobaczyć na wystawie wporcie lotniczym wBremie.
Największą częścią Spacelaba był cylindryczny moduł załogowy umieszczany w tylnej części ładowni wahadłowca i połączony z nim tunelem. Jegośrednica wynosiła 4,12 metra, a długość jednego segmentu 2,7 metra. Istniały dwa segmenty, które mogły funkcjonować pojedynczo, w większości misji stosowano jednak konfigurację, w której były połączone.
Na paletach zewnętrznych w kształcie litery U montowano instrumenty zewnętrzne oraz wymagające dużegopola widzenia, na przykładteleskopy. Palety mogły być montowane pojedynczo, podwójnie lub potrójnie. Jednorazowo, dzięki połączeniu konfiguracji podwójnej z potrójną, w ładowni wahadłowca mieściło się pięć palet.
| Główne artykuły | |
|---|---|
| Komponenty | |
| Systemy | |
| Orbitery STS | |
| STS – Od powstania dopierwszej misji | |
| Przedmioty testów | |
| Miejsca startu | |
| Miejsca lądowań | |
| Przyszłość programu | |
| Instalacje naziemne | |
| Katastrofy | |
| Operacje | |
| Różne | |
| Ośrodki i operacje naziemne | |
| Operacje awaryjne |
