Movatterモバイル変換


[0]ホーム

URL:


Przejdź do zawartości
Wikipediawolna encyklopedia
Szukaj

Saskatchewan

Na mapach:55°N 106°W/55,000000 -106,000000
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Ten artykuł dotyczy kanadyjskiej prowincji. Zobacz też: rzekaSaskatchewan.
Saskatchewan
prowincja
Ilustracja
KrajobrazParku Narodowego Grasslands
HerbFlaga
HerbFlaga
Dewiza:Multis E Gentibus Vires (Z mnogości plemion siła)
Państwo

 Kanada

Stolica

Regina

Data powstania

1905
akces doKonfederacji Kanady jako 10. prowincja

KodISO 3166-2

CA-SK

Premier

Scott Moe

Gubernator porucznik

Russell Mirasty

Powierzchnia

651 036 km²

Populacja (2016)
• liczba ludności


1 098 352

• gęstość

1,86 os./km²

Numer kierunkowy

306

Kod pocztowy

SK

Strefa czasowa

UTC -6

Języki urzędowe

angielski

Liczba przedstawicieli w parlamencie
Liczba przedstawicieli w Senacie

6

Liczba przedstawicieli w Izbie Gmin

14

Położenie na mapie
Położenie na mapie
Multimedia w Wikimedia Commons
Hasło w Wikisłowniku
Informacje w Wikipodróżach
Strona internetowa

SaskatchewanprowincjaKanady leżąca w środkowej części kraju. Od wschodu graniczy zManitobą, od zachodu zAlbertą, od północy zTerytoriami Północno-Zachodnimi oraz na południu ze stanamiUSAMontana iDakota Północna. Saskatchewan, posiadając prostoliniowe granice, ma kształt niemal idealnego trapezu. Największym miastem prowincji jestSaskatoon, a stolicą –Regina.

Nazwa Saskatchewan, odnosząca się wcześniej dodystryktu Saskatchewan, pochodzi od rzekiSaskatchewan, której nazwa jest zniekształconym, oryginalnym indiańskim imieniem rzeki –Kisiskatchewani Sipi – oznaczającym wartką rzekę.

Geografia

[edytuj |edytuj kod]

Ukształtowanie powierzchni

[edytuj |edytuj kod]

Południowy obszar prowincji jest niemal idealnie płaską równiną całkowicie pozbawioną lasów. Dawniej rozpościerała się tam preria, współcześnie zamieniona na tereny uprawne i pastwiska. Jedynym urozmaiceniem powierzchni sąWzgórza Cyprysowe na granicy zAlbertą. Najwyższy szczyt tego grzbietu, leżący już poza granicą Saskatchewan, ma wysokość 1465 m.

Północną część prowincji pokrywa lesista nizina.

Wody śródlądowe

[edytuj |edytuj kod]

Udział wód śródlądowych w całkowitej powierzchni prowincji wynosi blisko 10%. W szczególności bogata w wody jest jej północna część, poprzecinana licznymi strumieniami oraz posiadająca szereg mniejszych i większych jezior polodowcowych. Do największych z nich należąAthabasca, JezioroCree,Jezioro Reniferowe iJezioro la Ronge. Południową część, znacznie bardziej ubogą w wody, przecina kilka większych rzek – przede wszystkimPółnocna iPołudniowa Rzeka Saskatchewan.

Klimat

[edytuj |edytuj kod]

Brak naturalnych zapór powoduje, że klimat, a głównie temperatura w Saskatchewan, zależy od okresowej aktywności słońca. Stąd też ekstremalnie wysoka amplituda rocznych temperatur od +35 °C w lecie do –45 °C w zimie.

Ze względu na południkową rozciągłość prowincji klimat jest bardzo zróżnicowany w zależności od położenia. W południowej części panuje klimat kontynentalny z upalnymi latami i bardzo mroźnymi i śnieżnymi zimami. Na północy panuje klimat pod arktyczny ze stosunkowo łagodnymi latami i bardzo mroźnymi zimami.

Zasoby naturalne

[edytuj |edytuj kod]

Najważniejszym bogactwem naturalnym Saskatchewan są niezwykle żyzne ziemie orne. Oprócz tego w prowincji znajdują się pokłady następujących minerałów i kopalin:miedź,nikiel,cynk,ołów,węgiel kamienny,gaz ziemny,potas,uran,złoto,ruda żelaza,sól kamienna i inne w niewielkich ilościach.

Miejscowości

[edytuj |edytuj kod]
Największe miejscowości w prowincji Saskatchewan, powyżej 15 000 mieszkańców (2021)[1]

Największe skupiska ludności (ang. population centres,fr. centres de population)[a] w 2021 roku (w nawiasach liczba ludności)[1]:

 

Historia

[edytuj |edytuj kod]
 Osobny artykuł:historia Saskatchewanu.

Saskatchewan powstała jakoprowincjaKanady w 1905 wraz z jej wydzieleniem zTerytoriów Północno-Zachodnich. Historia jej terenów jest jednak dużo starsza. Najpierw przez tysiące lat była terenem migracji i tworzenia się kultur indiańskich, a następnie od połowy XVIII wieku. terenem eksploracji łowieckich i handlowychKompanii Zatoki Hudsona. Od 1867, daty przyłączenia wszystkich terenów będących pod zarządem kompanii doKonfederacji Kanady, tereny Saskatchewan wchodzą w okres gwałtownej kolonizacji. W ciągu niespełna czterdziestu lat ludność regionu z niewiele ponad tysiąca osób wzrosła do niemal 200 tysięcy. Wobec tego, rząd federalny zdecydował o przekształceniu rejonu w samodzielnąprowincję.

Struktura polityczna

[edytuj |edytuj kod]

Gubernator porucznik

[edytuj |edytuj kod]

Gubernator porucznik jest przedstawicielem głowy państwa w prowincji. Mianuje go Gubernator Generalny na wniosek premiera Kanady złożony zwyczajowo w uzgodnieniu z premierem prowincji. Gubernator posiada szerokie uprawnienia, z których korzysta co do zasady za radą premiera prowincji. W sytuacji kryzysu konstytucyjnego Gubernator ma prawo samodzielnie podjąć wszelkie decyzje niezbędne dla przywrócenia stabilności rządu.

Parlament

[edytuj |edytuj kod]

Parlament Saskatchewan składa się z Gubernatora porucznika oraz Zgromadzenia Legislacyjnego (Legislative Assembly of Saskatchewan) liczącego współcześnie 61 deputowanych (Members of Legislative Assembly, w skrócieMLA). Wybierani są oni w 61 jednomandatowych okręgach wyborczych. Partia zdobywająca większość w parlamencie tworzy rząd prowincjonalny, a jej przewodniczący zostaje premierem Saskatchewan. Druga partia w parlamencie otrzymuje status oficjalnej opozycji.

Obecnie w parlamencie 29. kadencji zasiadają przedstawiciele dwóch partii:

Zobacz:Zgromadzenie Legislacyjne Saskatchewan w składach poprzednich kadencji parlamentu.

Rząd

[edytuj |edytuj kod]
  • Minister of Agriculture, Food and Rural Revitalization – Ministerstwo Rolnictwa, Przemysłu Żywnościowego i Terenów Wiejskich. Szef tego resortu odpowiedzialny jest także za rolną politykę kredytową, ubezpieczeniową, standardy produkcji żywności oraz propagowanie rolnictwa i spożycia rodzimych produktów.
  • Minister of Crown Management Board – Ministerstwo Rady Koronnej. Resort ten jest odpowiedzialny za zarządzanie aktywami i nieruchomościami należącymi do prowincji. Departament dostarcza także wszelkiego usług wewnętrznych dla pozostałych ministerstw i instytucji rządowych, włączając zarządzenie danymi oraz technologie obliczeniowe i komunikacyjne.
  • Minister of Community Resources and Employment – Ministerstwo ds. Samorządowych i Zatrudnienia. Do odpowiedzialności tego ministerstwa należy zapewnianie obywatelom prowincji pomocy w pełnym uczestniczeniu w życiu społecznym. Chodzi tu o pomoc dla biednych rodzin, ochronę praw dziecka, służby socjalne i opiekę nad osobami niepełnosprawnymi.
  • Minister of Industry and Resources – Ministerstwo Przemysłu i Zasobów Naturalnych. Zadaniem ministerstwa jest dbanie o rozwój miejscowego przemysłu i racjonalne zarządzanie zasobami naturalnymi.
  • Minister of Health – Ministerstwo Zdrowia. Do zakresu obowiązków tego ministerstwa należą: organizowanie prowincjonalnego systemu ubezpieczeń zdrowotnych oraz ustalanie standardów medycznych dla służby zdrowia.
  • Minister of Aboriginal Affairs – Ministerstwo ds. Ludności Rdzennej. Do zakresu odpowiedzialności tego ministerstwa należy reprezentowanie interesów rdzennej ludności prowincji. Pomoc w pełnym włączeniu się w życie społeczne.
  • Minister of Northern Affairs – Ministerstwo ds. Terenów Północnych. Zadaniem tego ministerstwa jest tworzenie i nadzorowanie wprowadzenia polityki zagospodarowania północnych terenów prowincji.
  • Minister of Finance – Ministerstwo Finansów. Zadaniem tego ministerstwa jest ustalanie i pobieranie podatków, planowanie i nadzorowanie budżetu, zarządzanie prowincjonalnymi funduszami emerytalnymi oraz długiem publicznym.
  • Minister of Learning – Ministerstwo Edukacji. Ministerstwo zajmuje się nadzorowaniem szkolnictwa podstawowego, średniego i wyższego, a także zapewnieniem wczesnego rozwoju dziecka, siecią bibliotek publicznych. Ministerstwo zarządza także nauczycielskimi, branżowymi funduszami emerytalnymi.
  • Minister of Labour – Ministerstwo Pracy. Zajmuje się tworzeniem i egzekucją prawa pracy oraz stosunkami pomiędzy pracodawcą a pracownikiem. Do zakresu obowiązków należy też sprawa równouprawnienia kobiet.
  • Minister of Highways and Transportation – Ministerstwo Dróg i Transportu. Ministerstwo zajmuje się nadzorem nad prowincjonalną siecią dróg kołowych, kolejowych i lotnisk.
  • Minister of Corrections and Public Safety – Ministerstwo Więziennictwa i Bezpieczeństwa Publicznego. Zarządzanie systemem korekcyjnym dla nieletnich i więzień dla dorosłych przestępców. Ministerstwo jest odpowiedzialne za kształtowanie programów rehabilitacyjnych i zasad wprowadzania w życie w społeczeństwie byłych przestępców. W zakresie bezpieczeństwa publicznego ministerstwo zarządza pogotowiem ratunkowym, strażą pożarną oraz ustala i nadzoruje standardy bezpieczeństwa instalacji publicznego użytku np. dźwigów osobowych.
  • Minister of Environment – Ministerstwo Ochrony Środowiska. Zakresem obowiązków ministerstwa jest ochrona ekosystemów leśnych, wodnych, ochrona zagrożonych gatunków. Ustalanie kwot połowów ryb i odstrzału dziczyzny oraz nadzór nad prowincjonalnymi parkami narodowymi.
  • Minister of Government Relations – Ministerstwo Stosunków Międzyrządowych. Reprezentowanie prowincji w kontaktach z rządami innych prowincji oraz reprezentowanie interesów prowincji przy rządzie federalnym.
  • Minister of Culture, Youth and Recreation – Ministerstwo ds. Kultury, Młodzieży i Rekreacji. Do zakresu działania ministerstwa należy promowanie miejscowej kultury, spraw młodzieży, sportów i najszerzej pojętej rekreacji.
  • Minister of Justice and Attorney General – Ministerstwo Sprawiedliwości i Prokuratura Generalna. Zadaniem ministerstwa jest ściganie przestępstw oraz prewencja, a także organizacja systemu sądowniczego w prowincji.

Premier

[edytuj |edytuj kod]

Premier jest szefem rządu prowincjonalnego w Saskatchewan. Posiada on bardzo szerokie uprawnienia, pozwalające prowadzić skuteczne rządy, jeśli tylko ma zapewnione poparcie w parlamencie. Premierem zostaje lider partii zdobywającej większość w parlamencie. Jeśli z jakichś powodów, w czasie trwania sesji parlamentu przewodniczący rządzącej partii zostaje zmieniony, następuje automatyczna zmiana na stanowisku premiera prowincji.

Gospodarka

[edytuj |edytuj kod]

Gospodarka prowincji niemal wyłącznie oparta jest na rolnictwie i usługach dla rolnictwa. W Saskatchewan koncentruje się 54% całej kanadyjskiej produkcji zbóż. Istotną gałęzią przemysłu, szczególnie w północnej części prowincji, jest leśnictwo i łowiectwo.

Saskatchewan jest jednym z głównych światowych wydobywcówuranu. Jest największym producentem tego minerału. W związku ze sztywną rządową kontrolą wydobycia surowca, Saskatchewan jest w stanie regulować światowe ceny tego surowca.

Energia elektryczna jest produkowana głównie w elektrowniach wodnych.

Przemysł przetwórczy skupiony jest w największych miastach, a zwłaszcza wRegina iSaskatoon. Rozwinięte gałęzie przemysłu to spożywczy, rafineryjny, chemiczny, drzewny, metalowy i materiałów budowlanych.

Sieć komunikacyjna dobrze rozwinięta w środkowej i południowej części prowincji. Największe znaczenie mają transkontynentalne linie kolejowe i transkanadyjska droga kołowa zwanaTrans-Canada Highway.

Demografia

[edytuj |edytuj kod]

Według spisu powszechnego z roku 2006[2][3] największą grupą narodowościową w Saskatchewan sąNiemcy (30%), następnieAnglicy (26,5%),Szkoci (19,2%),Irlandczycy (15,3%),Ukraińcy (13,6%),Frankokanadyjczycy (12,4%),Indianie (12,1%),Norwegowie (7,2%),Polacy (6%),Metysi kanadyjscy (4,4%),Holendrzy (3,7%),Rosjanie (3,7%) iSzwedzi (3,5%). 18,1% określiło się jako Kanadyjczycy.

RokPopulacjaRanking według prowincji
190191 2798
1911492 4323
1921757 5103
1931921 7853
1941895 9923
1951831 7285
1956880 6655
1961925 1815
1966955 3446
1971926 2426
1976921 3256
1981968 3136
19861 009 6136
1991988 9286
1996976 6156
2001978 9336
2006985 3866
20111 053 9606
20161 098 3526

Religia

[edytuj |edytuj kod]
KatolickaKatedra św. Pawła w Saskatoon

Struktura religijna (2011)[4]:

Uwagi

[edytuj |edytuj kod]
  1. Kanadyjski urząd statystyczny definiuje „skupisko ludności” (ang. population centre,fr. centre de population) jako zwarty obszar zamieszkany przez co najmniej 1000 osób, o gęstości zaludnienia co najmniej 400 os./km²[5].
  2. Miasto położone na granicy prowincjiAlberta i Saskatchewan. Całkowita liczba ludności – 31 582, z czego 11 843 na terenie prowincji Saskatchewan.

Przypisy

[edytuj |edytuj kod]
  1. abPopulation and dwelling counts: Canada and population centres. Statistics Canada. [dostęp 2025-03-18]. (ang.).
  2. Ethnic origins, 2006 counts, for Canada, provinces and territories – 20% sample data. [dostęp 2008-11-02]. [zarchiwizowane ztego adresu (2013-03-09)].
  3. Możliwe było wybranie więcej niż jednej narodowości, liczba procentowa jest więc większa niż 100%.
  4. 2011 National Household Survey: Data tables [online], Statistics Canada [dostęp 2019-07-08] .
  5. Dictionary, Census of Population, 2021 Population centre (POPCTR). Statistics Canada. [dostęp 2025-03-18]. (ang.).
Podział administracyjny Kanady
Prowincje
Terytoria

Herb Kanady

Identyfikatory zewnętrzne:
Źródło: „https://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Saskatchewan&oldid=78493955
Kategorie:
Ukryte kategorie:

[8]ページ先頭

©2009-2026 Movatter.jp