Zdecydowaną większość ludności (95%) stanowiąChińczycy Han, w tym grupyHoklo (65–70% ogółu) iHakka (15%), którzy przybyli na wyspę z kontynentu na przestrzeni kilkuset lat, wypierając rdzenną ludnośćmalajsko-polinezyjską (obecnie 2,3% populacji)[5][6]. Najliczniej używanymi językami sąmandaryński (urzędowy) oraztajwański[5]. Kraj cechuje się zróżnicowaną strukturą wyznaniową; dominująbuddyzm (35% w 2005 r.) itaoizm (33%)[6].
W myślkonstytucji Republiki Chińskiej(inne języki) państwo to zachowuje roszczenia do całego terytorium Chińskiej Republiki Ludowej[11]. ChRL z kolei uznaje Tajwan zaczęść własnego terytorium. W myśl „polityki jednych Chin” rząd ChRL uznaje siebie za jedynego prawowitego reprezentanta Chin na arenie międzynarodowej; tradycyjnie analogiczną pozycję zajmował rząd Republiki Chińskiej, choć współcześnie w kraju toczy się w tej kwestii zagorzała debata polityczna[12].
Obecnie pod władzą RCh pozostają prowincja Tajwan oraz wyspyPenghu,Kinmen iMazu, należące formalnie do prowincjiFujian. Poza organizacjami marginalnymi władza RCh nie zamierza kontynuować wojny domowej z władząChRL, zamiast wojny toczy się zażarta dyskusja polityczna w kwestii ogłoszenia secesjide iure i utworzenia państwa tajwańskiego. PrezydentChen Shui-bian chciał rozpisać w marcu 2008 referendum na temat powrotu doONZ pod nazwą Tajwan[15].
Do 1971 roku Republika Chińska była jednym z członków założycieli wOrganizacji Narodów Zjednoczonych. Zbliżenie Chin Ludowych iUSA na początku lat 70. XX w. oraz naciski władzy ChRL spowodowały, że Republika Chińskauznawana jest obecnie (2024) tylko przez 12 państw[16] (m.in.Watykan,Paragwaj oraz słabo rozwinięte ekonomicznie wyspiarskie kraje rejonuPacyfiku, krajeAmeryki Środkowej iMorza Karaibskiego). W latach 1999–2001 uznawała ją równieżMacedonia Północna w zamian za pomoc finansową (tzw.dyplomacja dolarowa). Od 1 stycznia 2002 Republika Chińska należy doWTO pod nazwą Oddzielny Obszar Celny Tajwanu, Penghu, Kinmen i Matsu.
Władza (chiń. upr.治权; pinyinzhìquán) na Tajwanie zorganizowana jest według koncepcjiSun Jat-sena, uzupełniającej klasycznytrójpodział władzy wywodzący się z myśliMonteskiusza o elementy pochodzące z tradycji chińskiej. Według obowiązującej konstytucji, władze centralne dzielą się na pięć „izb” (chiń. upr.院; pinyinyuàn): ustawodawczą, wykonawczą, sądowniczą, kontrolną i egzaminacyjną[17].
Skład etniczny:Hoklo (chiń. standard.Fulao, od używanego języka:Minnan) – 70%;Hakka (chiń. standard.Kejia) – 14%. Te dwie grupy łącznie zwane sąbenshengren (本省人; chiń. „urodzeni tutaj” – Chińczycy, których przodkowie zamieszkiwali Tajwan przed 1895 r.);waishengren (外省人; chiń. „urodzeni na zewnątrz”, Chińczycy z kontynentu, przodkowie przybyli w latach 1945–1950) – 14%;Aborygeni tajwańscy pochodzeniaaustronezyjskiego – 2% – dzielą się na kilkanaście grup etnicznych. Uwaga: określenie „Tajwańczyk” (chiń.Taiwanren) w zależności od kontekstu może oznaczać przedstawiciela grupy Hoklo,benshengrena lub zwolennika niepodległości Tajwanu.
Tajwan należy do państw rozwiniętych przemysłowo i jest jednym z tzw.azjatyckich tygrysów. Weksporcie dominują wyraźnie produkty elektroniczne i IT. Tajwańskie przedsiębiorstwoTaiwan Semiconductor Manufacturing Company (TSMC) jest największym na świecie producentem układów scalonych, w tym procesorów. Tajwańskimi przedsiębiorstwami są także m.in.MSI,BenQ,HTC,ADATA,Quanta ComputerQuanta Computer iAcer orazASUS, odpowiednio czwarty oraz piąty co do wielkości producenci komputerów osobistych na świecie[18]. Na uwagę zasługuje również fakt, że niemal wszyscy najwięksi światowi producenci płyt głównych do komputerów mają swe siedziby w tym kraju (MSI,Gigabyte,ASRock i inne). Hon Hai Precision Industry, znane jakoFoxconn, jest największym na świecie producentem urządzeń elektronicznych, który wytwarza m.in. smartfony dla firmApple,Nokia iXiaomi, konsole3DS iWii U dlaNintendo,PlayStation dlaSony iXbox dlaMicrosoftu oraz czytnikiKindle dlaAmazona. Foxconn jest jednym z największych pracodawców na świecie. Podobną działalność, polegającą na produkcji elektroniki konsumenckiej dla innych producentów (ang.contract manufacturing), prowadzą również Pegatron czy Wistron.
Silną pozycję w gospodarce wyspy mają także przemysł chemiczny (Formosa Chemicals, Nan Ya Plastics i Formosa Plastics), stoczniowy (CSBC Corporation, Taiwan i Jong Shyn Shipbuilding) i produkcja stali (China Steel).
Tajwan jest także światowym centrum produkcjirowerów i komponentów rowerowych z takimi czołowymi markami jakGiant,Merida,Maxxis,Marzocchi. Silnie rozwinięty jest przemysł motoryzacyjny, ze szczególnym uwzględnieniem producentów skuterów (będących podstawowym środkiem transportu indywidualnego na Tajwanie), motocykli i quadów. Znane są takie przedsiębiorstwa jakKYMCO,SYM, Aeon Motor czyGogoro(inne języki), będące pionierem w branży skuterów elektrycznych. Czołowym producentem i importerem samochodów jestYulon Motor.
W kraju tym działa kilka elektrowni jądrowych i kilkanaście węglowych. Znaczący udział w imporcie maropa naftowa.
Emisjarównoważnika dwutlenku węgla z terenu Tajwanu wyniosła w 1990 roku 142 Mt, z czego 124,23 Mt stanowił dwutlenek węgla. W przeliczeniu na mieszkańca emisja wyniosła wówczas 6,116 t dwutlenku węgla, a w przeliczeniu na 1000 dolarówPKB 310 kg. Od tego czasu emisje rosły nieprzerwanie do roku 2007. Po spadku w 2008 i 2009 nastąpił nieznaczny wzrost i od tego czasu poziom jest mniej więcej wyrównany. Głównym źródłem emisji cały czas była energetyka, a z czasem jej procentowy udział w całej emisji rośnie. W 2018 emisja dwutlenku węgla pochodzenia kopalnego wyniosła 284,55 Mt, a w przeliczeniu na mieszkańca 12 t i w przeliczeniu na 1 dolar PKB 274 kg. Udział innych gazów cieplarnianych niż dwutlenek węgla jest dość mały, choć rośnie[22].
W 2019 roku kraj ten odwiedziło 11,864 mln turystów (7,2% więcej niż w roku poprzednim), generując dla niego przychody na poziomie 14,411 mlddolarów[23].
Głównym portem lotniczym jestport lotniczy Tajpej-Taiwan Taoyuan (44,8 mln pasażerów w roku 2017, 46,5 mln w roku 2018 i 48,7 mln w 2019[24]), położony na północy Tajwanu w mieścieTaoyuan, 25 km na zachód odTajpej. Główną linią lotniczą kraju jest przewoźnikChina Airlines, zwęzłem w Tajpej. Ruch międzynarodowy obsługują też trzy inne porty lotnicze.
Z uwagi na trudny teren sieci kolejowa i drogowa Tajwanu przez wiele lat były słabo rozwinięte. Sieć kolejowa składała się z krótkich, izolowanych,wąskotorowych linii na wybrzeżu wschodnim. Od lat 70. XX wieku rozpoczął się szeroko zakrojony proces modernizacji, scalania i przekuwania linii na tor normalny (1435 mm). Głównymi inwestycjami lat 80. XX wieku były budowa szybkiej kolei na 363-kilometrowym odcinkuJilong –Gaoxiong i przebijanie przez trudne górskie masywy linii Yilan –Hualian. Na tej drugiej, 122-kilometrowej, trasie wybudowano prawie 60tuneli. Ogólnie sieć kolejowa Tajwanu w początku lat 90. XX wieku miała długość 4700 km. Kraju nie ominęła także redukcja niektórych linii lokalnych[25].
Sieć drogowa najgęstsza jest na północy i południowym zachodzie wyspy. Wiele dróg górskich jest wąskich i ma bardzo niebezpieczny charakter.
Ważna dla Tajwanu jest żegluga morska. Znaczną część floty stanowiąkontenerowce. W latach 80. XX wieku tajwańska firmaYangming była największym na świecie przewoźnikiem kontenerowym. Jednym z większych portów na wyspie jest Taizhong na wybrzeżu północno-zachodnim. Przewoźnik Fujian Cross Strait Ferry zapewnia stąd połączenie promowe z portem Pingtan na wyspie Pingtan w prowincji Fujian.
Wojska tajwańskie liczą 165 tys. żołnierzy zawodowych oraz 1,7 mln rezerwistów. Według rankinguGlobal Firepower(inne języki) (2021) tajwańskie siły zbrojne stanowią 22. siłę militarną na świecie, z rocznym budżetem na cele obronne w wysokości 13 mld dolarów (USD)[27].
Ze względu na aktywne kontakty handlowe i kulturalne zPolską powołano Warszawskie Biuro Handlowe w Tajpej (obecnieBiuro Polskie w Tajpej[28]) oraz Biuro Kulturalno-Gospodarcze Tajpej (obecnieBiuro Przedstawicielskie Tajpej w Polsce) w Warszawie. Oba biura są podległe ministerstwom spraw zagranicznych danych państw i pełnią rolę przedstawicielstw dyplomatycznych/urzędów konsularnych. Wizy i paszporty są wydawane w Tajpej i są sygnowane jako „Konsul w Tokio II”. Od 1998 funkcjonuje też wWarszawie przedstawicielstwoTajwańskiej Rady Rozwoju Handlu Zagranicznego.
Od 1 października 2008 obywateleUnii Europejskiej udający się w podróż na wyspę zwolnieni są z obowiązku posiadania wizy na pobyt nieprzekraczający 30 dni. 11 stycznia 2011 na zasadzie wzajemności (z uwagi na zwolnienie mieszkańców Tajwanu z obowiązku wizowego na obszarze państwSchengen na pobyty nieprzekraczające 90 dni w ciągu każdego okresu 6-miesięcznego) okres ten przedłużono do 90 dni. Warunkiem zwolnienia z obowiązku wizowego jest posiadanie paszportu ważnego przynajmniej 6 miesięcy w momencie wjazdu na Tajwan (zwolnienie z obowiązku wizowego nie dotyczy posiadaczy paszportów tymczasowych) oraz dokumentu podróży, potwierdzającego opuszczenie Tajwanu przed upływem 90. dnia pobytu.
18 listopada 2021 r. Tajwan otworzyłprzedstawicielstwo(inne języki) wWilnie. Jest to pierwsze przedstawicielstwo Tajwanu wUnii Europejskiej (dotychczas wszystkie biura reprezentacyjne miały w nazwie stolicę Tajwanu, Tajpej). JednocześnieLitwa założy w Tajwanie przedstawicielstwo biznesowe do końca roku. Obie zapowiedzi zostały oprotestowane przezChińską Republikę Ludową[29].
Jan Rowiński, Wojciech Jakóbiec: System konstytucyjny i przedstawicielski Tajwanu. Warszawa: Wydawnictwo Sejmowe, 2015, seria: Systemy konstytucyjne państw świata.ISBN 978-83-7666-358-6.
↑Państwoin statu nascendi;Palestyńskie Władze Narodowe to tymczasowa struktura zarządzająca obszarem Strefy Gazy i częścią Zachodniego Brzegu do czasu uzyskania niepodległości przez Palestynę
