Patologia (zjęzyka greckiegoπάθος „pathos” – cierpienie i-λογία „-logia” – przyrostek tworzący rzeczowniki oznaczające gałęzienauki) – nauka będąca dziedzinąmedycyny, zajmująca się badaniem przyczyn, mechanizmów powstawania i rozwoju, a także skutkówchorób[1][2]. W Europie Środkowej wyróżnia się wewnątrz niejpatomorfologię (anatomię patologiczną), zajmującą się zmianami morfologicznymikomórek,narządów itkanek orazpatofizjologię (fizjologię patologiczną), zajmującą się chorobowymi zmianami czynnościowymi; wkrajach anglosaskich natomiast anatomię patologiczną (ang. pathology) i patologię kliniczną (ang. clinical pathology)[2].
Patologia rozumiana jako nauka badaetiologię,patogenezę, zmianymorfologiczne i zmiany czynnościowe w przebiegu chorób[2]. W miarę rozwoju tych badań powstały bardziej szczegółowe działy:
Słowopatologia w języku nauk medycznych i biologicznych oznacza stanchorobowy, a w naukachsocjologicznych oznacza zachodzącą nieprawidłowość w zjawiskach społecznych (patologia społeczna)[3]. Z tych definicji słowo przeniknęło do języka potocznego, nabierając nowych znaczeń i cech.
Potocznie i pogardliwie patologią określa się miejsca, osoby bądź grupy, charakteryzujące się zjawiskami społecznej patologii i demoralizacji. Patologia jest także pejoratywnym określeniem efektu źle wykonanej pracy, najczęściej technicznej (np. w budownictwie).
Po utrwaleniu słowa patologia w języku mówionym, wzorem nazewnictwa naukowego, powszechnym stało się dodawanie przedrostkapato- do wyrazów określających ww. ludzi, grupy, miejsca bądź sfery działalności (np.patostreaming,patopraca,patoinfluencer,patocelebryci,patointeligencja,patodeweloperka)[4]
- ↑patologia, [w:]Encyklopedia PWN [online],Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2019-02-14] .
- ↑abcJerzyJ. Stachura JerzyJ.,WenancjuszW. Domagała WenancjuszW.,Patologia znaczy słowo o chorobie. Tom I. Patologia ogólna, Kraków: Polska Akademia Umiejętności, 2003, s. 3–4,ISBN 83-88857-65-7 .
- ↑patologia. Słownik języka polskiego PWN. [dostęp 2019-02-14].
- ↑AgnieszkaA. Cierpich-Kozieł AgnieszkaA.,O patocelebrytach i patointeligencji, czyli o nowych złożeniach z (produktywnym) członem pato-, „Język Polski” (Rocznik CII, z. 4 (2022)), 31 grudnia 2022, Język Polski, 102(4), 5–20,ISSN0021-6941 [dostęp 2024-11-01] (pol.).
