Orest Lenczyk jako szkoleniowiec Śląska Wrocław (2012) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Data i miejsce urodzenia | 28 grudnia 1942 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Data i miejsce śmierci | 11 czerwca 2024 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Obywatelstwo | polskie | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Pozycja | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Kariera seniorska[a] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Kariera trenerska | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Dorobek medalowy | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Orest Lenczyk (ur.28 grudnia1942 wSanoku, zm.11 czerwca2024 wKrakowie[1]) –polskipiłkarz,trener i działaczpiłkarski.
Trzykrotny zdobywcamistrzostwa Polski jako trener (zWisłą Kraków 2x iŚląskiem Wrocław), dwukrotny srebrny medalista mistrzostw Polski (Stal Mielec, Śląsk Wrocław,GKS Bełchatów), dwukrotny brązowy medalista (Śląsk Wrocław,Ruch Chorzów), dwukrotny zdobywcaSuperpucharu Polski (Śląsk Wrocław,GKS Katowice), finalistaPucharu Polski (Zagłebie Lubin) iPucharu Intertoto UEFA (Ruch Chorzów). Dwukrotnie wybierany trenerem roku w Polsce wplebiscycie Piłki Nożnej (1990, 2006), trener rokuEkstraklasy (2011).

Pochodził z rodziny nauczycielskiej[2]. Jego rodzice, Nestor (1901–1969[a]) i Zofia (1914–1994) Lenczykowie, pochodzili zeLwowa, gdzie studiowali matematykę naUniwersytecie Lwowskim[3]. Po przeprowadzce do Sanoka oboje byli nauczycielami; Nestor uczył matematyki, fizyki i astronomii w tamtejszymPrywatnym Gimnazjum Żeńskim im. Emilii Plater. Ponadto ukończył konserwatorium muzyczne w klasie skrzypiec i grał koncerty wFilharmonii Rzeszowskiej[4]. Siostra oraz brat Oresta kształcili się w zawodach medycznych[5]. W 1961 Orest Lenczyk ukończyłLiceum Ogólnokształcące Męskie w Sanoku[6].
Ukończył przygotowanie pedagogiczne wStudium Nauczycielskim Wychowania Fizycznego w Gdańsku-Oliwie, a w latach 1964–1968 studiował naWyższej Szkole Wychowania Fizycznego weWrocławiu[7], uzyskując tytuł magistra za pracę pt.Wydolność 8–18 letniej młodzieży podczas obozu harcerskiego (promotorem był Bolesław Buła)[2].
Karierę sportową rozpoczął wSanoczance Sanok, pod koniec 1960 przekształconej wStal Sanok[b]. Był w składzie drużyny, która w 1966 uwieczniła jubileusz 20-lecia istnienia klubu awansem do ówczesnej ligi okręgowej[8]. Grając w Sanoku został powołany do kadry województwa[9], w tym w rozgrywkach oPuchar Michałowicza[7]. Następnie reprezentował barwyStomilu Poznań,Ślęzy Wrocław iMoto Jelcza Oława. Grał głównie na pozycji lewego pomocnika[2]. Grając w drużynie Ślęzy równocześnie studiował. Karierę piłkarską zakończył z powodu kontuzji kolana[2][7][9][c].
Następnie od początku lat 70. rozpoczął pracę szkoleniową. W pierwszym sezonie pracy 1970/1971 awansował zKarpatami Krosno z klasy okręgowej do klasy międzywojewódzkiej tj. na trzeci poziom rozgrywkowy[10]. Od stycznia do czerwca 1972 był asystentemNándora Hidegkutiego wStali Rzeszów. W tym okresie zespół spadł do II ligi, zaś Lenczyk przeszedł doSiarki Tarnobrzeg, z którą w sezonie1973/1974 zajął pierwsze miejsce w lidze międzywojewódzkiej i awansował do II ligi[11]. Po uzyskaniu tego sukcesu odszedł z Tarnobrzega i od 1 sierpnia 1974 był drugim trenerem I-ligowej Stali Mielec u boku głównego szkoleniowca,Zenona Książka[12], zdobywając z drużyną w sezonie1974/1975 srebrny medal mistrzostw Polski[13]. W 1975 z polecenia Jerzego Talagi został zatrudniony jako II trener wWiśle Kraków[2][14]. Dwa lata później zastąpił na stanowisku pierwszego treneraAleksandra Brożyniaka i w sezonie1977/1978 doprowadził Wisłę do pierwszego od 1950 tytułu mistrza kraju oraz do1/4 finału Pucharu Mistrzów w sezonie następnym. W międzyczasie prowadził działalność gospodarczą w postaci firmy transportowej, a na początku lat 80. przebywał wStanach Zjednoczonych (w tym w czasiestanu wojennego), gdzie pracował fizycznie w fabryce[3][15]. Po powrocie do Polski w 1982 został treneremRuchu Chorzów i z drużyną zdobył brązowy medal mistrzostw Polski w sezonie1982/1983. W kolejnych latach kariery jeszcze trzykrotnie pracował w Wiśle Kraków (w latach 1984–1985, 1994, 2000–2001), zaś w ostatnim przypadku po wygraniu emocjonującego dwumeczu zRealem Saragossa (1:4, 4:1,k. 4:3) awansował z nią do drugiej rundyPucharu UEFA. Latem 1985 został zaangażowany przez macierzystą Stal Sanok (wówczas w IV lidze międzyokręgowej) na stanowisku trenera-koordynatora, jednak wkrótce przyjął propozycję pracy z drużynąIgloopolu Dębica[16]. Od 1987 do 1988 był trenerem Widzewa Łódź[17].
Ponadto był trenerem głównie drużynśląskich, m.in. trzykrotnie Ruchu Chorzów, dwukrotnieKatowic (runda wiosenna sezonu 1989/1990 i sezon 1990/1991, w którym został zwolniony w kwietniu 1991, następnie runda jesienna sezonu 1995/1996 – odszedł po 13 kolejkach) iŚląska Wrocław. W październiku 2005 w wieku 63 lat powrócił po trzyletniej przerwie do pracy trenerskiej, doBełchatowa[2]. W pierwszym sezonie utrzymał go w ekstraklasie, a w kolejnym z zespołem, w którym grali m.in.Piotr Lech,Radosław Matusiak,Paweł Strąk,Łukasz Garguła iDawid Nowak, zdobył wicemistrzostwo Polski2006/2007. Został zwolniony w marcu 2008 po pięciu porażkach ligowych z rzędu[18].
16 kwietnia 2009 został trenerem pierwszoligowegoZagłębia Lubin, z którym wywalczył awans doEkstraklasy. 17 czerwca 2009 oficjalnie poinformowano, że jego kontrakt, wygasający 30 czerwca, nie zostanie przedłużony. Jego następcą zostałAndrzej Lesiak. Od 12 sierpnia 2009[19] do 24 maja 2010 był treneremCracovii[20].
29 sierpnia 2009 roku po raz 480 poprowadził pierwszoligową drużynę stając się nowym rekordzistą Ekstraklasy (mecz Cracovia-Korona Kielce)[21]. 24 kwietnia 2010 poprowadził zespół ekstraklasowy po raz 500. w meczu kierowanej przez niego Cracovii zPolonią Bytom wBytomiu[22]. 24 maja 2010 szkoleniowiec został zwolniony przez władze Cracovii z funkcji trenera[23]. Po zakończeniu sezonu2009/2010 Lenczyk miał na swoim koncie 505 meczów, a jego bilans wynosił: 194 zwycięstwa, 155 remisów, 160 porażek, bramki 604-524.
27 września 2010 po raz drugi w karierze został treneremŚląska Wrocław. Zastąpił na tym stanowiskuRyszarda Tarasiewicza. Z klubem podpisał kontrakt do czerwca 2012[24]. Przejął drużynę po początkowych siedmiu meczach sezonu 2010/2011 (w tym pięciu porażkach) i doprowadził ją do pierwszego od dwudziestu dziewięciu lat wicemistrzostwa kraju (do końca sezonu ponosząc jedynie dwie porażki). Rok później zanotował jeszcze lepszy wynik: zdobył ze Śląskiem drugie w swojej karierze i pierwsze od 35 lat (1977) w historii klubu mistrzostwo Polski. 31 sierpnia 2012, po dwóch kolejkach ligowych sezonu2012/2013, jego umowa z klubem została rozwiązana za porozumieniem stron[25].
We wrześniu 2013 potwierdził, że przebywa na emeryturze[26]. 27 września 2013 roku (przed 10. kolejką sezonu) ponownie objął funkcję trenera drużyny Zagłębia Lubin podpisując umowę do końca sezonu2013/2014[27]. 12 maja 2014, po 33 kolejce sezonu, został zwolniony z funkcji trenera Zagłębia Lubin[28].
Przed podjęciem pracy w Lubinie (połowa 2013) legitymował się bilansem 557 meczów w roli trenera klubów polskiej ekstraklasy[29][d]. Jest to wynik rekordowy spośród szkoleniowców prowadzących zespoły w historii najwyższej klasy rozgrywkowej w Polsce.
W czasie kariery trenerskiej od 1982 współpracował z dr.Jerzym Wielkoszyńskim, lekarzem fizjologiem i specjalistą fizjoterapii[3][7][15][30]. Prowadzone drużyny przygotowywał do sezonu w ośrodku wSpale[31].
Przez około 15 lat współpracował zPolskim Związkiem Piłki Nożnej; w jego ramach był przez pięć lat członkiem zarządu, ponad 10 lat członkiem Wydziału Szkolenia, w tym wiceprzewodniczącym, członkiem Rady Trenerów[7][32], członkiem komisji licencyjnej, wykładowcą i członkiem rady programowej Szkoły Trenerów w Warszawie[9].
Był żonaty z Alicją, z którą miał troje dzieci: Joannę, Adriana i Aleksandrę[3][9]. Byłgrekokatolikiem[33]. Na stałe mieszkał w Krakowie[3]. Jego pasją byłamuzyka poważna, w tymfilharmoniczna[34][35].
Zmarł 11 czerwca 2024 w wieku 81 lat[1]. Został pochowany 15 czerwca nacmentarzu Bielany w Krakowie[36].
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| 1975–1980 | |
|---|---|
| 1981–1990 | |
| 1991–2000 | |
| 2001–2010 | |
| 2011–2020 | |
| od 2021 |
|
|