Ohio (wymowa: /oʊˈhaɪ.oʊ/ⓘ) –stan w północno-wschodniej częściStanów Zjednoczonych, nad jezioremErie. Ohio pod względem powierzchni jest stosunkowo małe, ale z populacją ponad 11,6 miliona mieszkańców znajduje się w dziesiątce najgęściej zaludnionych stanów USA[2]. Z Ohio pochodziło siedmiu prezydentów USA, dzięki czemu stan zyskał sobie przydomek „matki współczesnych prezydentów”[3].
Sektor produkcyjny w Ohio zatrudniający ponad 700 tys. osób, produkuje więcej tworzyw sztucznych, gumy, sprzętu elektrycznego i metali niż jakikolwiek inny stan w USA[3].
Swoją nazwę bierze od rzekiOhio, która tworzy jego południową granicę i wjęzyku irokeskim oznacza „piękną rzekę”[5] lub „dużą wodę”.
Powierzchnia w zachodniej części stanu nizinna, we wschodniej i środkowej wyżynna i pagórkowata. Ohio należy do stanówWielkich Jezior. Od północy graniczy z jezioremErie[6].
Równiny na zachodzie Ohio mają jedne z najbardziej urodzajnych pól uprawnych w kraju, znajdują się na skraju tzw.pasa kukurydzy, który rozciąga się na zachód przezŚrodkowy Zachód USA[6].
Klimat wilgotny kontynentalny. Region południowy ma najwyższe temperatury i najdłuższy okreswegetacji – średnio 198 dni, w porównaniu z od 150 do 178 dni w pozostałej części stanu. Ponad połowa rocznych opadów występuje w okresie wegetacyjnym, od maja do października. Rekordowa niska temperatura dla stanu została zanotowana wMilligan (–39 °C) w dniu 10 lutego 1899 r. Najwyższa temperatura (45 °C), została zarejestrowana w pobliżuGallipolis w dniu 21 lipca 1934 roku[7].
Na terenie stanu Ohio znajduje się 926 miast (city) i wsi (village), w tym 6 o liczbie ludności przekraczającej 100 000, 174 powyżej 10 000 mieszkańców, a 523 powyżej 1000 mieszkańców (2022 r.)[8].
Pod koniec XVII wieku osiedlili się tutaj imigranci zFrancji iWielkiej Brytanii. Stan Ohio należał do tej ostatniej w latach 1756–1763. Od 1783 w niepodległych Stanach Zjednoczonych na Terytorium Północno-Zachodnim, gdzie zakazane byłoniewolnictwo. Indianie czynnie sprzeciwiali się osadnictwu. Odbyła się tu m.in.bitwa pod Fallen Timbers w 1794 roku.
W roku 1788 wybudowanoMariettę – pierwszą stałą osadę. W następnej kolejności powstały: Cincinnati w 1788; Cleveland w 1796; Columbus w 1812.
Ohio ogłoszono w 1803 samodzielnym stanem, siedemnastym przyjętym do Unii. Po 1815 roku gwałtownie rozwinęła się gospodarka dzięki osadnikom, budowie kanałów łączącychWielkie Jeziora i liniikolejowych. W czasiewojny secesyjnej stan pozostał wUnii.
W 1863 rokuJohn D. Rockefeller zainwestował w pierwszą rafinerię, w Cleveland. W 1870 zakłada firmęStandard Oil, która do 1878 roku kontrolowała 90% krajowych rafinerii ropy naftowej[3].
W latach 1880–1914 emigranci z Europy Wschodniej (w tymPolacy) i południowej osiedlali się tu masowo. Do miast przybywali Czarnoskórzy zestanów południowych – przyczyniło się to do zamieszek natle rasowym, m.in. w 1966 roku w Cleveland.
Spis ludności z roku 2020 stwierdza, że stan Ohio liczy 11 799 448 mieszkańców, co oznacza wzrost o 262 944 (2,3%) w porównaniu z poprzednim spisem z roku 2010[9]. Dzieci poniżej piątego roku życia stanowią 5,9% populacji, 22,1% mieszkańców nie ukończyło jeszcze osiemnastego roku życia, a 17,5% to osoby mające 65 i więcej lat. 51,0% ludności stanu stanowią kobiety[10].
W 2019 roku, 80,9% mieszkańców stanowiła ludność biała (78,3% nie liczącLatynosów), 12,6% to czarni Amerykanie lubAfroamerykanie, 2,9% miało rasę mieszaną, 2,3% toAzjaci, 0,2% tordzenna ludność Ameryki, 0,05% toHawajczycy i mieszkańcy innych wyspPacyfiku. Latynosi stanowią 4,0% ludności stanu[12].
Ohio ma drugą co do wielkości populacjęamiszów (ok. 80 tys. w 2021 roku) we wszystkich stanach USA. Więcej amiszów znajduje się jedynie w sąsiedniejPensylwanii[17]. Największą społeczność amiszów posiada hrabstwoHolmes[18].
Ohio posiada czwarty co do wielkości system autostrad międzystanowych[6]
Należy do najbardziej rozwiniętych stanów USA. Gęsta sieć komunikacyjna, liczne porty śródlądowe. Przemysł elektrotechniczny wypiera przodujące niegdyś górnictwosoli kamiennej iwęgla kamiennego.
Znaczna część przemysłu w Ohio związana jest z produkcjąchemikaliów, a także pojazdów silnikowych, sprzętu transportowego, żywności, napoi, wyrobów tytoniowych, obróbką metali i produkcją maszyn.
.jpg)
