Nebraska (wymowa:/nəˈbræskə/ⓘ) –stan w środkowej częściStanów Zjednoczonych. Ustanowiony w 1867 roku, był 37. stanem, który przystąpił do federacji. W 2024 roku osiągnął 2 mln mieszkańców. Stolicą stanu jestLincoln, największym miastem –Omaha[2].
Stan leży w obrębiepasa kukurydzianego i jest wiodącym stanem pod względem zbiorówkukurydzy[3]. Z tego względu jego przydomek toCornhusker State (dosł. „stan łuskaczy kukurydzy”)[2]. Jego zachodnia część należy doWysokich Równin i wyznacza zachodnią granicę regionuŚrodkowego Zachodu.
Zaraz powojnie secesyjnej, w 1867 r. Nebraska została uznana za 37. stan. W tym samym czasie stolica została przeniesiona zOmahy do miasta Lancaster, które zmieniło nazwę naLincoln (na cześć prezydentaAbrahama Lincolna).
W 2004 r. produkt stanowy brutto wyniósł 68 miliardówdolarów, a miesięczny dochód brutto na osobę fizyczną 3 339 USD. W styczniu 2010 poziom bezrobocia w Nebrasce wynosił 4,6%.
Nebraska graniczy ze stanemDakota Południowa na północy, ze stanemIowa na wschodzie, ze stanemMissouri na południowym wschodzie (granicą jest rzekaMissouri), ze stanemKansas na południu, ze stanemKolorado na południowym zachodzie i ze stanemWyoming na zachodzie. Składa się z 93 hrabstw. Nebraska leży w dwóch strefach czasowych: większość hrabstw wUTC-6:00, a w Panhandle (zachodnia część stanu)UTC-7:00.
Stan Nebraska przecinają 3 rzeki z zachodu na wschód.Platte, powstająca z połączenia Platte Północnej i Platte Południowej, płynie przez centralną część stanu,Niobrara płynie przez północną część stanu, aRepublican płynie przez południową część stanu. Nebraska składa się z dwóch głównych form powierzchni:Wielkie Równiny iRówniny Centralne.
Największe miasta w stanie Nebraska, powyżej 20 000 mieszkańców (2021)[5]
Na terenie stanu Nebraska znajduje się 626 miast (city) i wsi (village), w tym 2 o liczbie ludności przekraczającej 100 000, 16 powyżej 10 000 mieszkańców, a 109 powyżej 1000 mieszkańców (2021 r.)[5].
Lista miast zamieszkanych przez 2000 lub więcej osób (2021 r.)[5]:
Spis ludności z roku 2020 stwierdza, że stan Nebraska liczy 1 961 504 mieszkańców, co oznacza wzrost o 135 163 (7,4%) w porównaniu z poprzednim spisem z roku 2010[6]. Dzieci poniżej piątego roku życia stanowią 6,4% populacji, 24,6% mieszkańców nie ukończyło jeszcze osiemnastego roku życia, a 16,4% to osoby mające 65 i więcej lat. 49,7% ludności stanu stanowią kobiety[7].
Podobnie jak w zdecydowanej większości amerykańskich stanów, populacja Nebraski staje się coraz bardziej miejska. Wskaźnikurbanizacji wzrósł z 61,5% w 1970 roku, do 73,1% w 2010 roku[10].
Jest jedynym stanem, gdzie legislatura stanowa jest jednoizbowa (stanowy Senat został zlikwidowany w 1934 r.). Do maja 2009 roku był jedynym z 38 stanów, gdzie karę śmierci wykonywano nie poprzez śmiertelny zastrzyk, a krzesło elektryczne.
Władzę ustawodawczą sprawujeLegislatura Nebraski, licząca 49 członków wybieranych na cztery lata, przy czym co dwa lata odnawiana jest połowa składu. Na czele władzy wykonawczej stoigubernator, pochodzący z przeprowadzanych co cztery latawyborów bezpośrednich.
Nebraska ma bogatą historię kolejnictwa.Union Pacific Railroad, z siedzibą wOmaha, została zarejestrowana 1 lipca 1862 roku, przy uchwalaniu Pacific Railway Act.
↑Stephen J.S.J.LavinStephen J.S.J.,Fred M.F.M.ShelleyFred M.F.M.,J. ClarkJ.C.ArcherJ. ClarkJ.C.,Atlas of the Great Plains, U of Nebraska Press, lipiec 2011,ISBN 978-0-8032-1536-8 [dostęp 2023-01-17](ang.). Brak numerów stron w książce