| Pełna nazwa | Zakon Mechitarystów[1] | ||
|---|---|---|---|
| Nazwa łacińska | Ordo Mechitaristarum | ||
| Skrót zakonny | O. Mech. | ||
| Wyznanie | |||
| Kościół | |||
| Założyciel | |||
| Data założenia | 1701 | ||
| Data zatwierdzenia | 1712 | ||
| Liczba członków | 26 (2007) | ||
| |||
| Strona internetowa | |||

Mechitaryści (mechitarzyści, benedyktyni ormiańscy, benedyktyni obrządku ormiańskiego;orm.: Մխիթարեան) –ormiański zakon oregulebenedyktyńskiej, będący jedynymormiańskokatolickimzakonem mniszym na świecie.
Zakon został założony8 września1701 wKonstantynopolu (obecnym Stambule) przezMechitara z Sebasty. Wraz ze swoimi dziewięcioma pierwszymi uczniami opuścił on wkrótceimperium osmańskie i założył wzorowany na benedyktyńskiej regule klasztor w Modon (dzisiejszymMethoni),weneckim mieście naPeloponezie. W1712[2] zgromadzenie otrzymuje oficjalną akceptacjępapieża Klemensa XI, który mianuje jednocześnie Mechitaraopatem.

W1715 Mechitar wraz z grupą 16 mnichów udał się do Wenecji, aby założyć drugi klasztor zgromadzenia. W tym czasie Modon zostało zdobyte przez Turków, klasztor zniszczony, a 17 obecnych tam mnichów rozproszyło się. W takiej sytuacji misja w Wenecji, dzięki staraniom opata, uzyskała nadanie w postaci niezamieszkanej wysepkiSan Lazzaro (Wyspy Świętego Łazarza), na południowy wschód od Wenecji. Mnisi przejęli oficjalnie wyspę8 września1717, zakładając tam nowy dom macierzysty zgromadzenia.
W1773 część mnichów oddzieliła się, zakładając klasztor wTrieście. Trwająca do1805francuska okupacja tego miasta zmusiła zakonników do ucieczki doWiednia, gdzie na mocy dekretu cesarzaFranciszka I z dnia5 listopada1810 znaleźli ostateczne schronienie. Utrwalił się wtedy podział na dwie gałęzie zakonne: Zakon Mechitarystów Weneckich (łac.Ordo Mechitaristarum Venetiarum - OMechVen) i Zakon Mechitarystów Wiedeńskich (Ordo Mechitaristarum Vindobonensis - OMechVind).
W czerwcu2000 na nadzwyczajnym zgromadzeniu mnichów z obu gałęzi zakonu – weneckiej i wiedeńskiej – ustalono zasady ponownego połączenia obu gałęzi zakonu w jedną całość pod jednym zwierzchnictwem. W wyniku tego powstał ponownie jeden zakon na czele zopatem generalnym i wspólną radą administracyjną, przy czym za dom macierzysty zakonu uznano klasztor wenecki, a konwent wiedeński, z własnym opatem, za drugi główny klasztor.

Oprócz działalności ściśle konfesyjnej, w regułę zakonu wbudowana jest troska o podtrzymywanie tożsamości narodowej rozsianych po świecie Ormian. Temu celowi służy działalność edukacyjna, muzealna, kulturalna, wydawnicza rozwijana i popierana przez zakon. Do mechitarystów należą szkoły w Stambule,Bejrucie,Aleppo,Los Angeles,Sèvres podParyżem,Buenos Aires. Zakon organizuje letnie obozy w East Falmouth (USA). Mechitaryści mają własne parafie wBudapeszcie,Bostonie i Los Angeles. Przy wiedeńskim klasztorze działa seminarium duchowne, muzeum (m.in. z kolekcjąnumizmatyczną obejmującą 30 tys. cennych monet) oraz biblioteka bogato zaopatrzona w zabytki piśmiennictwa ormiańskiego (ponad 170 tys.woluminów). W posiadaniu zakonu znajduje się zbiór ponad 5 tys. cennychmanuskryptów. Drukarnia zakonna wydaje zarówno periodyczne, jak i zwarte pracefilologiczne,filozoficzne,historyczne. Zakon posiada również, od1889, niewielką wytwórnię alkoholi w Wiedniu, produkującą szczególny zakonnylikier, którego recepturę przywiózł z Konstantynopola ponoć sam założyciel zakonu. W chwili obecnej (2007) zgromadzenie liczy 26 członków, w tym 3biskupów.