Maria Bednarska
| Imię i nazwisko | Maria Barbara Bednarska |
|---|
| Data i miejsce urodzenia | 25 maja 1903
Alwernia,Polska |
|---|
| Data i miejsce śmierci | 20 czerwca 1979
Kraków, Polska |
|---|
| Zawód | aktorka |
|---|
| Lata aktywności | 1921–1969 |
|---|
| Odznaczenia |
  |
Maria Barbara Bednarska (ur.25 maja1903 wAlwerni, zm.20 czerwca1979 wKrakowie) – polska aktorka, głównie teatralna. Absolwentka Szkoły Wydziałowej Panien Prezentek w Krakowie oraz krakowskiej dwuletniej Miejskiej Szkoły Dramatycznej (1922).
Urodziła się jako córka lekarza Józefa Bednarskiego i Róży z domu Wojnowskiej. Była szczupłą blondynką średniego wzrostu o niskim głosie i talii osy. Zadebiutowała 17 grudnia 1921 roku na deskachTeatru im. J. Słowackiego jako Bibcia w spektakluStraszne dzieci. Od sezonu 1922/23 została zaangażowana do zespołu tego teatru. Dużym sukcesem okazała się rola w spektakluBiuro pocztowe, w którym zagrała Amala. Chociaż zarzucano jej wówczas pewną dozę monotonii w grze aktorskiej, recenzenci podkreślali jej ogromny talent, nienaganną dykcję i ciekawy, dźwięczny głos. Szybko zrobiła niezbędne postępy i pod okiemStanisławy Wysockiej stała się cenioną aktorką charakterystyczną. Krytycy wysoko oceniali także jej talent komiczny, nierzadko wykorzystywany w kreowaniu postaci niezbyt mądrych kobiet. Często zdarzało się, że przeciętne bądź nawet nieudane inscenizacje zyskiwały dzięki kreacjom Bednarskiej.
Od sezonu 1934/35 przeniosła się na krótko do Teatrów Miejskich Wilna, jednak już po dwóch miesiącach powróciła do Krakowa z powodu śmierci obydwojga rodziców. Rozpoczęła pracęsuflerki w Teatrze im. Słowackiego, a na etat aktorski została zaangażowana dopiero po występie w roli Ireny Lawrence w przedstawieniuSzesnastolatka w listopadzie 1935 roku. Tuż przed zamknięciem teatru przez Niemców zdążyła jeszcze zagrać Pannę Anielę w komedii autorstwa Aleksandra FredryDamy i huzary 15 października 1939.
PodczasII wojny światowej w latach 1939–1942 była zatrudniona w Miejskiej Izbie Obrachunkowej krakowskiego Magistratu, a potem była przez jakiś czas na utrzymaniu swej siostry. Od marca 1945 występowała ponownie w krakowskim Teatrze im. J. Słowackiego, a następnie od sezonu 1946/47 w Teatrach Dramatycznych. W sezonie 1954/55 rozpoczęła pracę wStarym Teatrze, gdzie pracowała do 1969 roku, czyli do przejścia na emeryturę. W roku 1960 zagrała w filmieRok pierwszy. Często obsadzano ją w niezbyt dużych, ale za to wyrazistych, charakterystycznych rolach. Nie dbała o rozgłos, nie dążyła do sławy, dlatego też nigdy nie zdobyła statusu gwiazdy. 19 kwietnia 1964 świętowała 40-lecie pracy artystycznej.
W teatrze po raz ostatni raz wystąpiła w roku 1969 w roli Starej kobiety w spektakluMoja córeczka Tadeusza Różewicza. Była członkiem zasłużonym SPATiF-ZASP.
- 1921:Straszne dzieci jako Bibcia
- 1922:To, co najważniejsze jako Głuchoniema
- 1924:Świerszcz za kominem jako Mary Piribingl; Świerszcz (reż. S. Wysocka)
- 1924:Biuro pocztowe jako Amal (reż. S. Wysocka)
- 1924:Nowy Don Kiszot jako Zofia (reż. Zygmunt Chmielewski)
- 1925:Śluby panieńskie jakoAniela Dobrójska
- 1926:Akropolis jako Anioł, Anioł snu Jakóbowego (reż. Józef Sosnowski)
- 1927:Król jako Żorżetta (reż. Zygmunt Nowakowski)
- 1932:Królowa przedmieścia jako Helcia (reż. Teofil Trzciński)
- 1932:Fantazy jako Helenka (reż.Juliusz Osterwa)
- 1932:Pomsta jako Druhna (reż. Stefan Turski)
- 1933:Mademoiselle jako Helena (reż. Wacław Nowakowski)
- 1933:Tak – a nie inaczej! jako Kwestarka (reż. Józef Karbowski)
- 1933:Błędne koło Krystyny jako Siostra I (reż.Zofia Modrzewska)
- 1933:Eros i Psyche jako Carmen (reż. J. Osterwa)
- 1934:Panna z dyplomacji jako Henryka Gyne (reż. W. Nowakowski)
- 1935:Szesnastolatka jako Irena Lawrence
- 1936:Rozkoszna dziewczyna jako Julia (reż.Wacław Radulski)
- 1936:Matura jako Prof. dr Klotylda Wimmer (reż. J. Karbowski)
- 1936:Misterium Nocy Majowej jako Sankulotka (reż. J. Karbowski)
- 1936:Nieusprawiedliwiona godzina jako Truda Hofmann (reż. J. Karbowski)
- 1937:Złoty wieniec jako Polly (reż. S. Wysocka)
- 1937:Bolesław Śmiały jako Niewierna żona (reż.Karol Frycz)
- 1937:Jaskółka z wieży Mariackiej jako Krysia (reż. W. Radulski)
- 1937:Walący się dom jako Ludwika (reż. W. Nowakowski)
- 1937:Sędziowie jako Dziewczyna I (reż. S. Wysocka)
- 1938:W małym domku jako Wanda (reż. J. Karbowski)
- 1938:Piosenka o kadecie jako Rita Zadorra (reż. W. Radulski)
- 1938:Wikinda jako Wikinda (reż. W. Nowakowski)
- 1938:Serce Balbiny jako Izabella (reż. W. Radulski)
- 1939:Jak wam się podoba jako Kasia (reż. W. Radulski)
- 1939:Damy i huzary jako Panna Aniela
- 1945:Damy i huzary jako Panna Aniela (reż. J. Karbowski)
- 1945:Mąż z grzeczności jako Filomena (reż.Jerzy Leszczyński)
- 1945:Panna Maliczewska jako Michasiowa (reż. K. Frycz)
- 1945:Przejrzały oczy nasze jako Kobieta (reż. J. Karbowski)
- 1945:Balladyna jako Chochlik (reż. Władysław Woźnik)
- 1946:Skamieniały las jako Pani Chisholm (reż. J. Karbowski)
- 1946:Kandida jako Prozerpina Garnett (reż. Wiktor Biegański)
- 1946:Rozdroże miłości jako Pani Julia (reż. Roman Zawistowski)
- 1947:Ich czworo jako Panna Mania (reż. R. Zawistowski)
- 1947:Ocalenie Jakuba jako Joanna (reż. R. Zawistowski)
- 1948:Szczęście Frania jako Langmanowa (reż.Janusz Warnecki)
- 1948:Archipelag Lenoir jako Maria Teresa Robec-Lenoir (reż.Krystyna Zelwerowicz)
- 1948:Noe i jego menażeria jako Sybilla (reż. R. Zawistowski)
- 1949:Lekkomyślna siostra jako Helena (reż. R. Zawistowski)
- 1949:Odwety jako Lemańska (reż. R. Zawistowski)
- 1949:Damy i huzary jako Dyndalska (reż.Władysław Krzemiński)
- 1949:Moralność pani Dulskiej jako Tadrachowa (reż.Roman Niewiarowicz)
- 1950:Pigmalion jako Pani Pearce (reż. Jerzy Ronard Bujański)
- 1950:Zwykły człowiek jako Konstancja Lwowna (reż. W. Krzemiński)
- 1951:Sprawa Pawła Eszteraga jako Pani Eszterag (reż.Irena Babel)
- 1952:Ciężkie czasy jako Aurora (reż. W. Krzemiński)
- 1953:Rozbity dzban jako Pani Marta (reż. I. Babel)
- 1954:Mieszkanie 3 jako Ciocia Walercia (reż. R. Niewiarowicz)
- 1954:Wiśniowy sad jako Szarlotta Iwanowna (reż. W. Krzemiński)
- 1955:Maturzyści jako Woźniakówna (reż. J.R. Bujański)
- 1956:Dom Bernardy Alba jako Poncia (reż. Halina Gall)
- 1956:Wysoka ściana jako Sabina Rzepkówna (reż. H. Gall)
- 1956:Brat marnotrawny jako Lady Bracknell (reż.Zdzisław Mrożewski)
- 1957:Nigdy nic nie wiadomo jako Pani Clandon (reż. R. Niewiarowicz)
- 1958:Mademoiselle jako Mademoiselle (reż. R. Niewiarowicz)
- 1959:Gdzie diabeł nie może jako Kundzia (reż. R. Niewiarowicz)
- 1960:Candida jako Prozerpina Garnett (reż.Piotr Pawłowski)
- 1961:Ryk byłego lwa jako Pani Lorcia (reż.Kazimierz Fabisiak)
- 1963:Sen jako Pułkownikowa (reż.Lidia Zamkow)
- 1963:Wesele jako Klimina (reż.Andrzej Wajda)
- 1964:Szczęście rodzinne jako Róża (reż. Tadeusz Kwiatkowski)
- 1964:Ktoś nowy jako Gerszowa (reż.Jerzy Jarocki)
- 1965:Zaproszenie do zamku jako Mme Desmermortes (reż.Zdzisław Tobiasz)
- 1966:Woyzeck jako Babcia (reż.Konrad Swinarski)
- 1966:Zmierzch jako Nechama (reż. J. Jarocki)
- 1967:Sceneria zimowa jako Piny (reż.Zygmunt Hübner)
- 1968:Klątwa jako Matka (reż. K. Swinarski)
- 1968:Niewinne kłamstwa jako Sophie (reż. Romana Próchnicka)
- 1968:Moja córeczka jako Stara kobieta; Sprzątaczka I (reż. J. Jarocki)
W 1960 roku zagrała Gęślicką, właścicielkę magla w filmie wojennymRok pierwszy (reż.Witold Lesiewicz). Prawdopodobnie grała też sporadycznie w innych filmach, jednak nieznane są ich tytuły.
- 1963: Nagroda II stopnia na FSRiR w Katowicach za rolę Pułkownikowej w przedstawieniuSen według Fiodora Dostojewskiego w Starym Teatrze w Krakowie,
- 1964: Nagroda Ministra Kultury i Sztuki,
- 1966: Nagroda Artystyczna miasta Krakowa za całokształt pracy artystycznej.
Identyfikatory zewnętrzne:
