Movatterモバイル変換


[0]ホーム

URL:


Przejdź do zawartości
Wikipediawolna encyklopedia
Szukaj

Lidia (kraina)

Na mapach:40°00′00″N 30°00′00″E/40,000000 30,000000
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Ten artykuł od 2025-05 zawiera treści, przy którychbrakuje odnośników do źródeł.
Należy dodaćprzypisy do treści niemających odnośników do źródeł. Dodanie listyźródeł bibliograficznych jest problematyczne, ponieważ nie wiadomo, które treści one uźródławiają.
Sprawdź w źródłach:Encyklopedia PWN •Google Books • Google Scholar •BazHum •BazTech •RCIN • Internet Archive (texts /inlibrary)
Dokładniejsze informacje o tym, co należy poprawić, być może znajdują się wdyskusji tego artykułu.
Po wyeliminowaniu niedoskonałości należy usunąć szablon{{Dopracować}} z tego artykułu.
Lidia
Lidia u szczytu swej potęgi

Lidia (gr.ΛυδίαLydia) – historyczna kraina w zachodniejAzji Mniejszej leżąca w dorzeczu rzekKaystros iHermos[1], oraz nazwastarożytnego państwa ze stolicą wSardes, istniejącego do 546 r. p.n.e.[2]

Warunki naturalne

[edytuj |edytuj kod]

Lidia była krainą żyzną i bogatą. Równiny przecinane rzekami zapewniały doskonałe tereny rolnicze, a także były wykorzystywane jako naturalne szlaki komunikacyjne międzyMorzem Egejskim aWyżyną Anatolijską. W pasmach gór oddzielających równiny wydobywano metale, rzekaPaktolos płynąca przez stolicę krainy, Sardes, była źródłem złota. Wyżynne tereny w górnych biegach rzek doskonale nadawały się na pastwiska[3].

Historia

[edytuj |edytuj kod]

Powstanie

[edytuj |edytuj kod]

Lidyjczycy należeli doludów anatolijskich, grupy Indoeuropejczyków zamieszkującej w II i I tys. p.n.e. dzisiejsze terenyAzji Mniejszej iSyrii.Jeden z jej władców –Gyges – podporządkował krajAszurbanipalowi, władcyAsyrii, potem jednak zmienił sojusze i wspierałEgipt. Jego dzieło kontynuowaliArdys,Sadyattes,Alyattes II iKrezus. Upadek Asyrii pozwolił Lidyjczykom na skonsolidowanie państwa i rozszerzenie granic po rzekęHalys. Dzięki stopniowemu podbojowikolonii greckich Lidia zapewniła sobie dostęp domorza od strony zachodniej.Medowie po podbojuAsyrii zaatakowali Lidię, prawdopodobnie aby uzyskać dostęp doMorza Egejskiego. W chwili decydującej bitwy nastąpiło zaćmienie słońca, które przepowiedziałTales z Miletu. Po tej bitwie, która miała się odbyć 28 maja585 p.n.e., walczące strony zawarły pokój.

Upadek

[edytuj |edytuj kod]

W547 p.n.e. Lidia zaatakowała Persję, rządzoną przez Cyrusa. Państwo lidyjskie, którego władcą byłKrezus, zawarło sojusz zEgiptem,Babilonią iSpartą. Początkowo w wojnie z Cyrusem wojska Krezusa odnosiły sukcesy, lecz gdy zostały one wysłane na leże zimowe Cyrus zaatakował i zmusił Krezusa opuszczonego przez sojuszników do kapitulacji w546 p.n.e. W334 p.n.e. Lidia została zdobyta przezAleksandra Macedońskiego, a w133 p.n.e. przezImperium Rzymskie.

Kastracja kobiet u Lidów

[edytuj |edytuj kod]

Lidyjczycy, jako pierwsi w historii, kastrowali kobiety, o czym wspominają greckie źródła antyczne.Atenajos wUczcie mędrców(inne języki) pisze:Lidyjczycy doszli do takiej rozpusty, że pierwsi kastrowali kobiety […].Ksantos w drugiej księdzeHistorii Lidii mówi, żeAdramytes, król Lidów, pierwszy kastrował kobiety, aby korzystać z nich zamiast z mężczyzneunuchów. W tym samym dziele Ksantos pisze:Jako pierwszy kastrował kobietyGyges, król Lydów, aby można było zawsze cieszyć się ich młodością[4].

Wybrani władcy Lidii

[edytuj |edytuj kod]

Daty panowania lidyjskich władców są niepewne. Wyjątkiem jest koniec panowania Krezusa.

Gospodarka

[edytuj |edytuj kod]

Ziemie lidyjskie nadawały się do uprawy dzięki dogodnemu położeniu wśród rzek. Lidyjczyczy zajmowali się hodowlą koni, owiec, których wełnę przerabiano w warsztatachmiast greckich.

Pierwsze monety pojawiły się w miastach greckich na wybrzeżu Azji Mniejszej w okresiewielkiej kolonizacji (ok. r. 700 p.n.e.). Monety te bito ze stopu złota ze srebrem, czyli z tak zwanegoelektronu, zwanego także białym srebrem. Jednak pierwsze monety złote zaczęto bić w Lidii, gdzie był złoty piasek[5]. Właśnie owo złoto oraz duże zasoby surowców sprawiły, że władcy lidyjscy słynęli z zamożności.

Zobacz też

[edytuj |edytuj kod]
Zobacz hasłoLidia w Wikisłowniku

Przypisy

[edytuj |edytuj kod]
  1. Ziółkowski 2009 ↓, s. 172.
  2. Ziółkowski 2009 ↓, s. 350-352.
  3. Ziółkowski 2009 ↓, s. 350.
  4. Wstęp, [w:]JarosławJ. Rominkiewicz JarosławJ.,Zakaz kastracji w prawie rzymskim, Wrocław:Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, 2023 (e-Monografie; 212), s. 15-16,DOI10.19195/978-83-229-3839-3 [dostęp 2025-08-18] (pol.).
  5. Środki płatnicze i system monetarny w Grecji, [w:]LidiaL. Winniczuk LidiaL.,Ludzie, zwyczaje i obyczaje starożytnej Grecji i Rzymu, Warszawa 1983,ISBN 83-01-06735-7 .

Bibliografia

[edytuj |edytuj kod]
Zobacz multimedia związane z tematem:Lidia (kraina)
Krainy historyczne wAzji Mniejszej
Krainy

Kontrola autorytatywna (państwo historyczne):
Źródło: „https://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Lidia_(kraina)&oldid=77426898
Kategorie:
Ukryte kategorie:

[8]ページ先頭

©2009-2026 Movatter.jp