Komar egipski[2] (Aedes aegypti lubAëdes ægypti) – gatunek komara z rzędumuchówek (Diptera).
Przedstawiciele rodzinyCulicidae (komarowate) posiadają smukłe ciało pokryte w większej części łuskami[3].
Na głowie znajdują się czułki. Służą one do wykrywania zapachów, u samców antenki są pierzaste i zawierają dodatkowo receptory słuchu. Na bokach głowy znajdują się złożone oczy[4]. Samice posiadają długi aparat kłująco-ssący ze szczecinkowatymi żuwaczkami i szczękami. Samce nie posiadają aparatu kłującego[5]. Przedstawiciele komara egipskiego są znacznie mniejsze od innych komarów, osiągają długość 3–4 mm. Ponadto posiadają oznakowanie w kształcie liry na tułowiu i białe pierścienie na odnóżach[6].
Początkowo komar egipski pochodził z Afryki, ale na skutek działalności człowieka rozprzestrzenił się na wszystkie tropikalne i subtropikalne regiony świata, między 45°N a 35°S szerokości geograficznej[6].
Komar egipski występuje głównie w ciepłych i wilgotnych miejscach w pobliżu ludzkich siedzib, w miastach oraz wsiach. Dorosłe osobniki w ciągu dnia przebywają w ciemnych lub słabo oświetlonych miejscach np. w szafach. Samice odżywiają się rankiem lub późnym popołudniem głównie ludzką krwią, szczególnie pobierając ją z okolic kostki. Samce żywią się sokami owoców. Larwa żyje w wodzie i odżywia się planktonem.
Samice składają jaja w małych, czystych zbiornikach wodnych. Jaja mogą oprzeć się wysychaniu przez okres roku. Gdy zostaną zalane wodą, wylęga się z nich larwa. Gdy jest wystarczająco ciepło, larwa osiąga stadium poczwarki, które jest krótkotrwałe.
Dorosłe osobniki giną przy niskich temperaturach. Samice żyją około miesiąca, natomiast samce umierają wcześniej[6].
Gatunek ten nie jest chroniony[6]. Komar egipski jest nosicielemżółtej febry orazdengi, która występuje u ludzi i małp w strefie subtropikalnej i tropikalnej wszystkich kontynentów[7].
Komar egipski przez roznoszenie wirusa dengi jest odpowiedzialny za poważne problemy zdrowia publicznego, powodując znaczną śmiertelność oraz straty finansowe w większości regionów tropikalnych i subtropikalnych świata. Aby zapobiec rozprzestrzenianiu choroby stosowane są syntetyczne substancje chemiczne. Najbardziej popularną substancją jestDEET (N,N-dietylo-m-toluamid), który jest głównym składnikiem dostępnych w sprzedaży repelentów na całym świecie[8].
Obecnie badane są możliwości zapobiegania rozprzestrzeniania wirusa dengi, którego wektorem jest komar egipski. Proponowane jest rozwiązanie minimalizującekoszty społeczne i ekonomiczne. Metoda ta polegałaby na stosowaniu środków owadobójczych tylko na początku sezonu, a następnie na kontroli biologicznej poprzez wprowadzenie sterylnych samców[9].
- ↑abcdeAedes aegypti, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- ↑HenrykH. Sandner HenrykH.,Mały Słownik Zoologiczny – Owady, 1979 . Brak numerów stron w książce
- ↑RalphR. Harbach RalphR.,Family Culicidae Meigen, 1818, 2008 . Brak numerów stron w książce
- ↑John L.J.L. Capinera John L.J.L.,Encyclopedia of Entomology, Tom 4., 2008 . Brak numerów stron w książce
- ↑NikołajN. Pławilszczikow NikołajN.,Klucz do oznaczania owadów, 1972 . Brak numerów stron w książce
- ↑abcdRobert MaynardR.M. Hutchins Robert MaynardR.M.,Grzimek’s Animal Life Encyclopedia Second Edition Volume 3 Insects, 2003 . Brak numerów stron w książce
- ↑CzesławC. Błaszczak CzesławC.,Zoologia Stawonogi Tchawkodyszne, Tom 2 część 2, 2012 . Brak numerów stron w książce
- ↑RukpongR. Sanghong RukpongR.,Remarkable repellency of Ligusticum sinense (Umbelliferae), a herbal alternative against laboratory populations of Anopheles minimus and Aedes aegypti (Diptera: Culicidae)., „Malaria Journal”, 2015 . Brak numerów stron w czasopiśmie
- ↑Weverton O.W.O. Dias Weverton O.W.O.,Elizabeth F.E.F. Wanner Elizabeth F.E.F.,Rodrigo T.N.R.T.N. Cardoso Rodrigo T.N.R.T.N.,Multiobjective optimization approach for combatingAedes aegypti using chemical and biological alternated step-size control, „Mathematical Biosciences”, 269, 2015, s. 37–47,DOI: 10.1016/j.mbs.2015.08.019 .
Identyfikatory zewnętrzne: