Kleparów

Клепарів

Dzielnica Lwowa
Lwów, Kleparów, ul. Kleparowska (2015)
Państwo	Ukraina
Obwód	lwowski
Miasto	Lwów
Rejon	szewczenkowski
Data założenia	1419
W granicach Lwowa	10 maja 1930[1][2]
Położenie na mapie Lwowa Kleparów
Położenie na mapie Ukrainy Kleparów
Położenie na mapie obwodu lwowskiego Kleparów
Położenie na mapie rejonu lwowskiego Kleparów
Położenie na mapie hromady Lwów Kleparów
49°51′01″N 24°00′39″E/49,850280 24,010830

Kleparów^[3] (ukr. Клепарів) –dzielnicaLwowa, wrejonie szewczenkowskim, położona napółnocny zachód odŚródmieścia, nadPełtwią; pełni funkcje mieszkaniowe;stacja kolejowa. Znajduje się na południowy wschód odKortumowej Góry, jej granice dzielnicy wyznaczają ulice Tarasa Szewczenki (Janowska), Gródecka, Dżerelna (Źródlana), Wasyla Jeroszenki. Osią dzielnicy jest ciąg ulic Kleparowskiej i Warszawskiej.

W miejscowości jest stacja kolejowaKleparów.

Osadnictwo na tym terenie istniało już w XIII wieku, w czasach gdyDaniel Halicki nakazał wybudować fortyfikacje, aby chronić Lwów przez najazdamiTatarów. W 1414 roku w południowej części osady lwowscyŻydzi założyliStary Cmentarz Żydowski we Lwowie, który istniał w tym miejscu pięć wieków. Folwark Kleparów (Klöpperhof) został założony w 1419 roku, a wieś Kleparów (Klöpperhof) na dwunastu łanach w 1430 roku przez mieszczanina lwowskiego, bankiera i kupca Andrzeja Stano-Klöppera^[4], pochodzącego z rodziny budowniczych, którzy wznieśli m.in. mury miejskie. Pomiędzy 1535 a 1560 rada miasta wykupiła tutejszy leżący na przedmieściu krakowskim majątek, w skład którego wchodziły ziemie orne, stawy, sady i winnice, Kleparów słynął wówczas z produkcji wina i bielenia płótna. Mieszkańcy utrzymywali się z ogrodnictwa i sadownictwa, wyhodowaliczerechę kleparowską, hybrydowe połączenie wiśni iczereśni. Około 1715 rokujezuici uruchomili najstarszylwowski browar. W 1870 roku przez Kleparów przeprowadzono linię kolejową, w 1880 roku mieszkało tu ok. tysiąca osób, parafią byłkościół św. Anny, a grekokatolicy przynależeli docerkwi św. Jura. W 1883 roku powstałCmentarz Janowski sąsiadujący znowym cmentarzem żydowskim, który istniał tu od roku 1855. W 1901 roku rozpoczęto budowę nowego kościoła. W 1908 roku na obecnej ulicy Szewczenki ułożonotorowisko tramwajowe, dwa lata później powstała tu czytelnia „Proswity”. W 1921 roku na Kleparowie znajdowało się 691 domów, które zamieszkiwało 5793 osób, z których 3702 deklarowało wyznanie rzymskokatolickie, 1120 mojżeszowe, a 933 greckokatolickie. Skład narodowościowy był zróżnicowany, mieszkało tam 4475 Polaków, 753 Żydów, 541 Rusinów, 15 Niemców. W 1926 roku przedłużenie ulicy Kleparowskiej otrzymało nazwę ulica Warszawska, w 1930 uruchomiono tu komunikację autobusową. Rozporządzeniem z 11 kwietnia 1930 gmina wiejska Kleparów została włączona do miasta, a zmiany wprowadzono w życie z dniem 1 kwietnia 1931^[1][2]. Na początku lat 30. XX wieku wybudowano kąpielisko wojskowe. W latach1941–1943 na Kleparowie istniałogetto lwowskie (niem.Ghetto Lemberg)^[5], podczas jego likwidacjiNiemcy zburzyli znaczną część dzielnicy. Z dworca kolejowego na Kleparowie odjeżdżały pociągi wywożące ludność żydowską doobozu zagłady w Bełżcu, prawdopodobnie w ten sposób wywieziono ok. 50.000 mieszkańców miasta. W 1947 roku na miejscu zdewastowanego cmentarza żydowskiego wybudowano targowisko zwaneKrakowskim rynkiem. W latach 1946–1977 w byłym budynku polskiego Sokoła na rogu ul. Warszawskiej i Wiszniowej działał kinoteatr im. Iwana Kotlarewskiego. W budynku №2 przy ul. Ałczewskiej mieściła się do lat 60. szkoła podstawowa – obecnie budynek jest zborembaptystów. W 1964 roku rozpoczęto wyburzanie wschodniej części dzielnicy, od 1970 roku budowano tu typowe bloki mieszkalne według projektuM.Wendzyłowycza i S. Domazara. Wytyczono wówczas nową siatkę ulic. Zmieniono też naturalny bieg stałychcieków wodnych – zasklepiono kleparowski odcinekPełtw i potok Kleparowski, który ciekł z dwóch jezior, znajdujących się w lesie przy ul. Winnica.

Na Kleparowie znajduje się:

• Cmentarz Janowski, utworzony w1883;
• Cmentarz Kleparowski;
• Cerkiew św. Jana Chrzciciela (dawniej rzymskokatolicki kościół Matki Bożej Różańcowej);
• Cerkiew św. Andrzeja;
• Cerkiew Opieki Matki Bożej;
• najstarszy na terenie Ukrainybrowar, założony przezjezuitów w 1715 roku^[6];
• Góra Stracenia;
• zabudowa ulicy Rapapporta;
• Stadion SKA we Lwowie;
• Stadion „Torpedo” (dawniej stadionHasmonea Lwów);
• Dowództwo Karpackiego Okręgu Wojskowego;
• Dom Inwalidów Wojskowych, obecnie siedzibaLwowskiego Państwowego Uniwersytetu Bezpieczeństwa Życia;
• Hotel Własta.

• Ihor Melnyk „Kleparów” Nowyj pogliad 2 marca 2012. pohlyad.com. [zarchiwizowane ztego adresu (2014-05-04)].
• Kleparów (2), [w:]Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. IV: Kęs – Kutno, Warszawa 1883, s. 132 .
• Ryszard Chanas, Janusz Czerwiński, Lwów, Przewodnik turystyczny, wyd. Ossolineum 1992, Wrocław, s. 163ISBN 83-04-03913-3.
• Grzegorz Rąkowski: „Lwów. Przewodnik krajoznawczo-historyczny poUkrainie Zachodniej. Część IV”. Pruszków: Oficyna Wydawnicza „Rewasz”, 2008. s. 324–327ISBN 978-83-89188-70-8.
• Przemysław Włodek, Adam Kulewski: Lwów. Przewodnik. Pruszków: Oficyna Wydawnicza „Rewasz”, 2006. s. 327–334ISBN 83-89188-53-8.
• Plan miasta Lwowa, Wyd. Kartografia Kijów 2010ISBN 978-966-475-748-2.
• Plan miasta Lwów 1931.

• Kleparów, [w:]Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. IV: Kęs – Kutno, Warszawa 1883, s. 132 .
• Kleparów, [w:]Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. XV, cz. 2: Januszpol – Wola Justowska, Warszawa 1902, s. 82 .

• Dzielnice Lwowa

• Infoboksy – przestarzałe parametry – Dzielnica infobox
• Artykuły z błędnymi numerami ISBN