Zobacz też:inne znaczenia słowa „katarakta”.
Katarakta – rodzajprogu rzecznego zbudowanego ze skał bardzo odpornych naerozję, sąsiadujących ze skałami mniej odpornymi, wyżłobionymi głębiej przezrzekę. Na styku tych dwóch rodzajów skał powstaje rodzaj zapory pokonywanej przez wodę w gwałtowny sposób tworzącwodospad. Katarakty są tworzone zazwyczaj zeskał krystalicznych w obrębie zwartychkoryt rzecznych (np. naNilu,Huang He). Są poważnymi barierami w żegludze rzecznej i najczęściej bywają spławne jedynie w porze deszczowej. Termin ten używany jest najczęściej w odniesieniu do rzekAfryki.
Najbardziej znane sąkatarakty Nilu(inne języki), które już w czasachstarożytnego Egiptu stanowiły wyraźne punkty wyznaczające granice władzyfaraonów. Numerowane kolejno od północy na południe od I do VI, katarakty wyznaczały zasięg potęgi państwa egipskiego. Obecnie w granicachEgiptu znajduje się tylko pierwsza katarakta, nad którą położone jest miastoAsuan. Tuż powyżej tej katarakty znajduje sięWysoka Tama Asuańska stanowiąca największą zaporę wodną na Nilu. Pozostałe pięć katarakt znajduje się obecnie na terytoriumSudanu.
 | Zobacz hasłokatarakta w Wikisłowniku |