| Kraj działania | |||
|---|---|---|---|
| Data urodzenia | 3 marca 1715 | ||
| Data i miejsce śmierci | 1 listopada 1788 | ||
| Arcybiskup połocki | |||
| Okres sprawowania | 1762-1788 | ||
| Metropolita kijowski | |||
| Okres sprawowania | 1779-1788 | ||
| Wyznanie | |||
| Kościół | |||
| Prezbiterat | 3 lipca 1740 | ||
| Nominacja biskupia | 5 września 1758 | ||
| Sakra biskupia | 31 grudnia 1758 | ||
| Odznaczenia | |||
| |||
| Data konsekracji | 31 grudnia 1758 | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Konsekrator | |||||||||
| Współkonsekratorzy | |||||||||
| |||||||||
Jason Junosza Smogorzewski, imię świeckie Jan (ur.3 marca1715, zm.1 listopada1788 w Radomyślu[1]) –arcybiskupmetropolitaunicki.
Pochodził z polskiej rodzinyszlacheckiejherbu Junosza,obrządku łacińskiego, która posiadała dobra naLitwie. W1731 wstąpił donowicjatubazylianów wByteniu, zmieniając obrządek naunicki i przyjmując imię Jason (jego chrzestne imię brzmiało Jan). W latach1734–1740 studiował wKolegium Greckim św. Atanazego wRzymie. W1740 przyjął święcenia kapłańskie i wrócił do Polski. Przebywał w klasztorach bazyliańskich wSupraślu iWarszawie, a potem wPołocku, u bokumiejscowego arcybiskupa unickiego,Floriana Hrebnickiego. Od1748oficjałbracławski.
Od1752 do 1758 przebywał w Rzymie, jako przedstawiciel Hrebnickiego, wtedy jużmetropolity kijowskiego. Tam został konsekrowany w1758 na biskupa witebskiego (sufraganiaarchidiecezji połockiej). Przeprowadził przebudowękatedry św. Sofii w Połocku. W1762 objął arcybiskupstwo połockie. W1764 roku był elektoremStanisława Augusta Poniatowskiego zwojewództwa połockiego[2]. Zwalczał wpływyprawosławia w swej archidiecezji. W1767 został kawaleremOrderu Świętego Stanisława[3]. Podczaskonfederacji barskiej poparł partię królewską w województwie połockim. Popierwszym rozbiorze Polski, ponieważ większość jego archidiecezji znalazła się w Rosji, złożył hołd carycyKatarzynie II, jednocześnie zapewniając o swej lojalności królaStanisława Augusta Poniatowskiego. W1779 po śmierci metropolityFelicjana Filipa Wołodkowicza powrócił do Polski i objął administrację metropolii kijowskiej, czynił jednocześnie starania o zatrzymanie arcybiskupstwa połockiego, na co Katarzyna II nie zgodziła się. Przyczynił się wówczas do reorganizacji bazylianów i ufundowania unickiej cerkwi Zaśnięcia Matki Bożej w Warszawie. W1781 został metropolitą kijowskim. Podlegały mu diecezje unickie w Polsce i wGalicji. Stanowczo zwalczał prawosławną agitację, popadł przez to w konflikt z ambasadorem carskim. WRadomyślu podjął budowę centrum metropolitarnego, obejmującego katedrę Św. Trójcy, pałac, bibliotekę, seminarium duchowne i park. Zarówno w życiu prywatnym, jak i w stosunkach kościelnych posługiwał się główniejęzykiem polskim. Od1788 czynił starania o uzyskanie miejsca wsenacie dla metropolitów unickich – te zabiegi przerwała mu śmierć.
|
| Metropolici – arcybiskupi kijowscy, haliccy i całej Rusi |
|
|---|---|
| Biskupi unickiej diecezji supraskiej[a] |
|
| Metropolici cerkwi unickiej w Rosji[b] |
|
| Uniccy biskupi chełmscy |
|
| Metropolici haliccy – arcybiskupi lwowscy[d] |
|
| Metropolici – arcybiskupi więksi lwowscy |
|
| Metropolici – arcybiskupi więksi kijowsko-haliccy |
|