 | |||
| Data i miejsce urodzenia | 11 czerwca 1873 | ||
|---|---|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |||
| Minister robót publicznych | |||
| Okres | od 29 grudnia 1918 | ||
| Przynależność polityczna | |||
| Poprzednik | |||
| Następca | |||
| |||
.JPG)
Józef Pruchnik (ur.11 czerwca1873 wBłażkowej, zm.20 listopada1951 wWarszawie) – polski inżynier melioracji, minister robót publicznych w gabinetach:Jędrzeja Moraczewskiego iIgnacego Jana Paderewskiego.
Syn Wojciecha i Katarzyny z domu Kieca, rolników. W 1894 ukończył gimnazjum klasyczne wJaśle, następnie studiował naPolitechnice Lwowskiej, którą ukończył w 1901 z dyplomem inżynieramelioracji. Pracował w Krajowym Biurze Melioracyjnym. Prowadził prace regulacyjne na Krzemienicy,Wisłoku i innych rzekachGalicji, kierował pracami nad obwałowaniemWisły.
CzłonekPolskiego Stronnictwa Ludowego, od 1913 członek Rady Naczelnej PSL. W czasie rozłamu w PSL opowiedział się po stronieJana Stapińskiego iPSL Lewicy, w 1914 został członkiem Wydziału Rady Naczelnej tej partii. Po wybuchuI wojny światowej jako oficerarmii austro-węgierskiej, zwolniony w 1918 wrócił do pracy przy melioracjach. W 1922 został wiceprezesem Wydziału Wykonawczego Naczelnej Rady Chłopskiej PSL Lewicy.
Od 29 grudnia 1918 do 31 lipca 1919 był ministrem robot publicznych w rządachJędrzeja Moraczewskiego iIgnacego Jana Paderewskiego, w pierwszym reprezentując PSL Lewicę, w drugim jako fachowiec. Jako minister energicznie organizował roboty publiczne dla bezrobotnych, które dały pracę ok. 75 000 ludzi. Podkreślał znaczenie budowy dróg wodnych i regulacji Wisły. Ustąpił po przegłosowanym w Sejmie wotum nieufności. Pracował następnie przy melioracjach w województwachwołyńskim ipoleskim. WŁucku, z jego inicjatywy powstało Wołyńskie Stowarzyszenie Techników, którego był wieloletnim prezesem. W lutym 1928 został dyrektorem Biura Melioracji Polesia wBrześciu nad Bugiem, które organizował już w 1927. Był inicjatorem kompleksowych interdyscyplinarnych badań nad zagadnieniem odwodnieniaPolesia. Badając zagadnienia melioracyjne w latach 1929–1932, odbył podróże naukowe do Estonii, Finlandii, Szwecji, Holandii, Niemiec, ZSRR i Palestyny. Uczestniczył w międzynarodowych kongresach melioracyjnych, w tym w 1930 w II Międzynarodowym Zjeździe Gleboznawczym wMoskwie iLeningradzie. W 1932 przedstawił stan melioracji Polesia na Międzynarodowym Zjeździe Melioracyjnym w Holandii, od 1931 był prezesem Międzynarodowej Komisji Glebowo-Taryfowej.
W latach trzydziestych zbliżył się doKPP. Po powrocie zZSRR wygłosił szereg odczytów sowietofilskich. W kwietniu 1933 został aresztowany pod zarzutem działalności komunistycznej i zdrady tajemnicy państwowej, jakiś czas był w areszcie w więzieniu wileńskim. Po kilku rozprawach wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie w 1939 uniewinniony od zarzutu zdrady tajemnicy państwowej z braku dowodów winy. DoII wojny światowej pracował w Ministerstwie Rolnictwa i Reform Rolnych jako dyrektor melioracji.
Od października 1939 w jego mieszkaniu przy ul. Krasińskiego 18 naŻoliborzu regularnie zbierała się grupa komunistów, w tymTeodor Duracz iJuliusz Rydygier. Od 1940 działał w komunistycznej organizacjiStowarzyszenie Przyjaciół ZSRR. Od 1942 należał doPPR, a następnie doPZPR. Powojnie pracował w resorcie rolnictwa.
Pochowany nacmentarzu Powązki Wojskowe w Warszawie (kwatera A4-5-15)[1].
Jego żoną była Herminia z Nowaków (1888–1952), działaczka Koła KooperatystekWarszawskiej Spółdzielni Mieszkaniowej i stowarzyszeniaSzklane Domy, członek okupacyjnej PPR, po wojnie inspektor gospodarczy w biurzeKrajowej Rady Narodowej.
| W dniu zaprzysiężenia | |
|---|---|
| Późniejsi członkowie rządu |
| W dniu zaprzysiężenia | |
|---|---|
| Późniejsi członkowie rządu |
