Od lewej:Eric Schmidt oraz współzałożyciele przedsiębiorstwa:Sergey BriniLarry Pagew 2008 rokuBiuro hiszpańskiego oddziału GoogleUroczyste otwarcie filii przedsiębiorstwa Google wBuenos Aires,ArgentynaGoogle for Entrepreneurs Campus wWarszawie, będący jednym z elementów realizowanego przez spółkę programu wspierania przedsiębiorczości technologicznej „Google for Startups”ZnakGoogle Maps w centrumSzczecina
Google LLC[2] (dawniejGoogle Inc.) –amerykańskie przedsiębiorstwoinformatyczne. Sztandarowym produktem spółki jestwyszukiwarka Google, a deklarowaną misją – „uporządkowanie światowych zasobów informacji tak, by stały się powszechnie dostępne i użyteczne dla każdego”[3].
Google Inc. została założona 4 września 1998 przez dwóch doktorantówUniwersytetu Stanforda,Larry’ego Page’a iSiergieja Brina, który w wieku 5 lat przyjechał do Stanów Zjednoczonych zZSRR. Opracowali oni nowatorską metodę analizy powiązańhipertekstowych – algorytmBackRub, potem przemianowany naPageRank – którą wykorzystali w swoim prototypiewyszukiwarki internetowej. Przedsiębiorstwo przetrwałozałamanie rynku dot-comów i rozwijało się od tego czasu dzięki wsparciu prywatnych inwestorów; w roku 2004 spółka weszła na amerykańską giełdę i od tej chwili doszło do znacznego przyspieszenia jej ekspansji, zakupu serwisówYouTube,Writely i przejęcia kilku innych mniejszych przedsiębiorstw[2][6].
W grudniu 2018 roku Google (Alphabet Inc.) zatrudniało 98 771 pracowników. W 2007 wykazało przychody na poziomie 10 miliardów i zyski rzędu 3 miliardów dolarów rocznie. W ciągu pierwszych czterech lat działalności sprzedaż została zwiększona z początkowych 200 tys. do 1,50 miliarda dolarów[7]. Korporacja znana jest ze swobodnego klimatu pracy, nietypowych przywilejów dla pracowników[8] oraz zasady biznesowejdon’t be evil („nie czyń złego” / „nie bądź zły”). W rankingu magazynuFortune spółka zajmuje obecnie czwarte miejsce wśród najlepszychpracodawców[9].
Najbardziej znanymi usługami oferowanymi przez spółkę są internetowawyszukiwarka Google[10] oraz serwisy reklamoweAdWords orazAdSense, które stanowią główne źródło dochodów spółki. Do innych zaliczają się między innymi popularna pocztaGmail, serwisyGoogle Maps iGoogle Earth. Sztandarowymi produktami na rynku oprogramowania sąGoogle Chrome iGoogle Desktop. Od 2007 Google wraz z innymi przedsiębiorstwami zOpen Handset Alliance jest zaangażowane w rozwój platformyAndroid. Spółka znana jest z tajemniczości dotyczącej planowanych w przyszłości usług, ale według deklaracji samych założycieli, dotyczą one nawet tak odległych zagadnień, jaksztuczna inteligencja na wielką skalę[11].Spółka rozpoczęła produkcję własnegosystemu operacyjnego o nazwie „Google Chrome Operating System”. Ma być szybszy, zużywać mniej zasobów komputera niż konkurenci, jego oparty naLinuksie kod ma być tworzony na zasadzieopen source. Jak zapowiada Google, komputer z nowym systemem ma połączyć się z internetem zaledwie w kilka sekund[12].
Nazwa „Google” powstała jako zniekształcona forma słowa „googol”. Twórcą tego terminu był Milton Sirotta, a spopularyzował go amerykański matematyk i wuj Sirotty,Edward Kasner. „Googol” oznacza liczbę 10100 (wzapisie dziesiętnym jedynka i 100 zer).
Jesienią 1997 r. Brin i Page potrzebowali nowej nazwy dla wyszukiwarki BackRub. O pomoc poprosili Seana Andersona, kolegę z pokoju Page’a, który miał za zadanie wypisywać na tablicy wszystkie słowa jakie przyjdą mu do głowy. W końcu, 15 września 1997, podczas którejś sesji Sean zaproponował Googolplex, uzasadniając ten wybór w następujący sposób: „Staracie się opracować produkty, które pozwoliłyby ludziom na przeszukiwanie dużej ilości danych a googol to przecież ogromna liczba”. Larry, któremu spodobała się nazwa, sprawdził, czy domena jest wolna i jeszcze tego wieczora ją zarejestrował[16], nawet nieświadomy błędu, który popełnił wpisując „google”, a następnie nową nazwę wypisał na tablicy w pokoju. Rano Tamara Munzner dopisała „chyba miało byćgoogol?”. Prawidłowa nazwa była już zarejestrowana od dwóch i pół roku[17].
Początkowo wyszukiwarka działała na serwerach amerykańskiego Uniwersytetu Stanforda, w domeniegoogle.stanford.edu, do czasu rejestracjigoogle.com 15 września 1997. Rejestracja przedsiębiorstwa nastąpiła rok później, 4 września 1998. Pierwszym w historii wsparciem finansowym udzielonym Google była kwota stu tysięcy dolarów, przekazana jeszcze przed faktycznym założeniem przedsiębiorstwaGoogle Inc. Ofiarodawcą był Andy Bechtolsheim, współzałożycielSun Microsystems i było to finansowanie na zasadzieanioła biznesu. Jedna z wersji pochodzenia nazwygoogle mówi, że to właśnie Bechtolsheim popełnił błąd, wpisując firmę na przekazywanym czeku opiewającym na sumę 100 tys. dolarów. 10 sierpnia 2015 dotychczasowy CEOLarry Page ogłosił powołanie nowej spółkiAlphabet Inc. Od 3 października 2015, Google jest filią Alphabet, a Sundar Pichai jest CEO Google. Akcje GOOG i GOOGL są obecnie[kiedy?] akcjami Alphabet.
Spółka znana jest z wielu humorystycznych akcentów zaszytych w oferowanych usługach, a także z często złożonych żartówprimaaprilisowych, takich jak zapowiedzi wprowadzenia napojuGoogle Gulp![18] albo algorytmuPigeonRank[19], w którym wartość stron internetowych miałaby być obliczana przez gołębie z uwagi na ich rzekomą „umiejętność podejmowania natychmiastowych decyzji w przypadku skonfrontowania z trudnymi wyborami”.
Z okazjiprima aprilis w 2013 zaprezentowano aplikacjęNos Google, która po przyłożeniu nosa do monitora komputera lub wyświetlaczasmartfonu miała emitować każdy wybrany zapach.
W lipcu 2007 roku koncern przejął portalPanoramio. Wedle obietnic i zobowiązań zdjęcia użytkowników Panoramio, których konta były powiązane z Google miały w momencie likwidacji portalu migrować do Google Photos. Faktycznie portal Panoramio przestał działać 1 lutego 2018, natomiast pliki do czerwca 2018 nie zostały przeniesione do Google, bądź przeniesiono je w śladowych ilościach. Klienci Panoramio, którzy traktowali portal m.in. również jako zewnętrzny dysk dla swoich zdjęć, potracili niejednokrotnie wskutek niedopełnienia tegoż zobowiązania kilkanaście tysięcy i więcej swoich plików. Poznikały również wszystkie starsze zdjęcia z Google Maps, które wcześniej były automatycznie dodawane z portalu Panoramio[20][21].
Niektóre z praktyk stosowanych przez spółkę Google stały się powodem kontrowersji, jak np. niejasny sposób pozyskiwania i przechowywania danych dot. indywidualnych użytkowników, czy zarzut wspieraniacenzury w Internecie.
Innym częstym zarzutem pod adresem Google jest wieloznaczna polityka prywatności, która do niedawna nie podawała żadnych ograniczeń dotyczących tego, jak długo spółka przechowywać będzie zapytania użytkowników i stosowanieciasteczek do powiązania ze sobą kolejnych wizyt danej osoby. W roku 2007 spółka zmodyfikowała nieco swoją politykę w tym względzie[22].
W 2007 rokuChristian Institute oskarżyło Google o dyskryminację organizacji chrześcijańskich i zasad wolności światopoglądowej wyrażonej w brytyjskiej ustawie z 2006 roku z powodu odmowy zamieszczenia płatnych ogłoszeń do swoich internetowych stronpro-life. Reklamy miałyby pojawiać się po wpisaniu hasła „aborcja”. Spółka Google broniła się tym, że przyjęta przez nią polityka zabrania reklamowania i promowania stron, które łączą religię z takimi kwestiami jak właśnie aborcja. Przewód sądowy zakończył się we wrześniu 2008 r. ugodą i wycofaniem Google z zajmowanego stanowiska[23].
Google w Japonii za to musiał usunąć część automatycznych podpowiedzi, które – pojawiając się po nazwiskach niektórych osób – sugerowały, iż osoba, której nazwisko się wpisuje w wyszukiwarkę, miała mieć kryminalną przeszłość[24].
Google krytykowane było także za regulamin wprowadzony 1 marca 2012 roku:
Regulamin w sposób nazbyt ogólny definiuje zakres i rodzaj danych osobowych podlegających nowym zasadom. W efekcie większość użytkowników nie będzie w stanie zrozumieć jakie informacje, w jakich celach i w jaki sposób są gromadzone za pośrednictwem poszczególnych serwisów Google. Fakt, że Google informuje użytkowników w jaki sposób nie będzie wykorzystywał danych osobowych oraz przetworzonych informacji na temat działań wykonywanych przez nich w poszczególnych serwisach nie wystarcza do zapewnienia pełnego obrazu tak poważnych zmian – Isabelle Falque-Pierrotin, prezes CNIL[25]
13 maja 2014Europejski Trybunał Sprawiedliwości nakazał przedsiębiorstwu, aby to udostępniło obywatelomUnii Europejskiej możliwość usunięcia ze stron wyszukiwarki informacji na swój temat[26], co spotkało się z mieszanymi odczuciami ze stronyopinii publicznej, gdyż z tej możliwości zadeklarował skorzystać człowiek skazany za posiadanie pornografii dziecięcej[26]. Samo Google, celem prawidłowego rozstrzygania o słuszności napływających wniosków, powołało specjalny zespół doradców, który składa się z radców prawnych oraz filozofów[27]. Wcześniej, przed wyrokiem, Google uważało, że podobne czynności mają znamiona cenzury[28].
W lipcu 2017 roku pracujący w Google inżynier James Damore opublikował w wewnętrznej sieci przedsiębiorstwa notatkę, w której podawał w wątpliwość celowość prowadzonych przez przedsiębiorstwo inicjatyw na rzecz różnorodności. W dokumencie Damore sugerował m.in., że mniejszy udział kobiet w przemyśle komputerowym niekoniecznie musi wynikać z seksizmu i dyskryminacji, lecz jest wynikiem naturalnych różnic między zainteresowaniami kobiet i mężczyzn. Twierdził także, że w przedsiębiorstwie panuje wrogość wobec osób wyrażających konserwatywne poglądy[29]. 5 sierpnia zawartość notatki została opublikowana w Internecie przez serwis Motherboard po tym, jak szereg pracowników Google skrytykowało w serwisieTwitter zawartość dokumentu[30]. 7 sierpnia Damore został zwolniony z przedsiębiorstwa[31]. 8 stycznia 2018 roku Damore, wraz z innym zwolnionym pracownikiem Google, wystosował przeciw przedsiębiorstwu pozew zbiorowy, w którym oskarża je o dyskryminację. Według pozwu w Google miała panować kultura wrogości wobec białych mężczyzn oraz osób o konserwatywnych poglądach, a także atmosfera przyzwolenia na ich dyskryminowanie[32][33].
W 2024 roku Google został uznany monopolistą przezDepartament Sprawiedliwości Stanów Zjednoczonych[34]. Sprawa dotyczyła między innymi celowego pogarszania jakości wyszukiwarki przez np. wyłączenie autokorekty pisowni czy automatycznego uzupełniania wyników, celem wymuszenia większej liczby zapytań, które te z kolei przyniosłyby większe przychody z reklam Google'owi[35][36].
W 2011 spółka rozpoczęła realizację globalnego programu wspierania przedsiębiorczości technologicznej pod nazwą „Google for Entrepreneurs” (od 2018 „Google for Startups”)[47].
W 2015 Google zaprojektowało aplikację, dzięki której poszkodowani w wynikutrzęsienia ziemi wNepalu mogli odnaleźć lub opublikować informacje o zaginionych[48][49].
↑SimonS.JackSimonS.,Google - powerful and responsible?, BBC News, 2017 [zarchiwizowane 2022-03-29], Cytat: Google has a fair claim to being the most powerful company in the world(ang.).
↑Justice Department Sues Monopolist Google For Violating Antitrust Laws [online], United States Department of Justice, 20 października 2020 [dostęp 2024-03-02], Cytat: Today, the Department of Justice [...] filed a civil antitrust lawsuit [...] to stop Google from unlawfully maintaining monopolies through anticompetitive and exclusionary practices in the search and search advertising markets(ang.).
↑L.A.L.A.BarrosoL.A.L.A.,J.J.DeanJ.J.,U.U.HolzleU.U.,Web search for a planet: the google cluster architecture, „IEEE Micro”, 2, 23, 2003, s. 22–28,DOI: 10.1109/mm.2003.1196112, Cytat: We believe that the best price/performance tradeoff for our applications comes from fashioning a reliable computing infrastructure from clusters of unreliable commodity PCs..
↑R.Brandt:Potęga Google’a. Wyd. Znak literanova 2011, s. 16.
.jpg)
