Gemara (hebr. גמרא;pol.uzupełnienie,zakończenie) –aramejskojęzyczny zbiór rabinicznych komentarzy i objaśnień uzupełniającychMisznę, czyli kodeks prawa obyczajowego wjudaizmie[1]. Obie części tworzą razemTalmud. Z tego względu, iż Gemara była tworzona i w Jerozolimie, i w Babilonii, istnieją dwie wersje Talmudu – babilońska i jerozolimska (Gemara jerozolimska zawiera mało opowieści i legend;Gemara Babilońska jest zwięzła i znalazły się w niej szeroko dyskutowane przez Żydów problemy dotyczące zasad prawa –Halacha, obejmujące Ziemię Izraela).
