 Autoportret, 1924 | |||
| Data i miejsce urodzenia | 10 listopada?/22 listopada 1890 | ||
|---|---|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |||
| Alma Mater | |||
| Dziedzina sztuki | |||
| |||
El Lissitzky,Eliezer Lisicki[1] (ros. Эль Лисицкий[2], ur.10 listopada?/22 listopada 1890 wPoczinoku, zm.30 grudnia1941 wMoskwie) –rosyjski malarz, grafik, architekt, typograf i fotografik.
Urodzony w rodzinie żydowskiej. Studiował architekturę naWyższej Szkole Technicznej w Darmstadt. Zgłębiał żydowską sztukę i architekturę oraz ornamentykę w starych synagogach[3]. W 1919 został profesorem w Szkole Sztuk Pięknych wWitebsku. Poznał tam artystów reprezentujących różne kierunki malarskie, m.in.Marca Chagalla iKazimierza Malewicza. Od 1921 do 1925 roku pracował w różnych krajachEuropy: Niemczech, Holandii i Szwajcarii, będąc jednocześnie od 1921 roku profesorem na Akademii Sztuk Pięknych wMoskwie. Jesienią 1921 roku przyjechał doWarszawy[1]. W 1925 roku wrócił jednak z Zachodu do Moskwy i zaangażował się w pracę w postrewolucyjnej szkole –Wchutiemasie. Lissitzky pracował również dla międzynarodowej gazety „ZSRR w architekturze”. Ponadto pomiędzy 1923 a 1925 zaprojektował „Wolkenbügel”, znany w Polsce jako Wygładzacz Chmur – zespół nowoczesnych, oszklonych wieżowców w Moskwie.
W wykonaniu artystycznym poematuM. Brodersona „Siches chulin” (hebr.,pogawędka) w r. 1917, zawarł zarówno elementy rosyjskiej sztuki ludowej, jak i synagogalnej[4]. Wydany w 1919 zbiór akwarel „Chad Gadia” (1919) (aram.Jedno koźlątko) był wizualnym przekładem tradycyjnej pieśni śpiewanej pod koniecsederu[5].
Styl Ela Lissitzky’ego wywarł duży wpływ na projektowanie lat 20. i 30. Lissitzky był współtwórcąkonstruktywizmu w sztuce iarchitekturze, sam pozostając pod silnym wpływemsuprematyzmu. Zestawienie prostych form geometrycznych przybierało u Lissitzky’ego łatwego do odczytania znaczenia symbolicznego.Rewolucję październikową przedstawiał jako wydarzenie o przełomowym znaczeniu dla ludzkości. Sztuka Lissitzky’ego wywarła wielki wpływ na późną twórczość grupyDe Stijl oraz naBauhaus.
Nazywaneprounami obrazy stanowią kompozycję figur geometrycznych, które tworzą na płaszczyźnie wrażenie przestrzeni. Lissitzky traktował swoją pracę jako syntezę architektury i malarstwa. W grafice itypografii odrzucał klasycznydruk oparty natradycyjnym składzie, preferującskład fotograficzny.
