Analiza śladów archeologicznych wskazuje na to, że zasiedlenie obszaru, na którym powstało miasto, nastąpiło już wepoce kamienia. W dokumentach zachowanych z 1206 nadmieniono po raz pierwszy istnienie Drezna, które następnie awansowało do rangi miasta-rezydencjiElektorów Rzeszy,króla Polski, a następnie króla Saksonii.
Drezno pełni rolę gospodarczego i kulturalnego centrum Saksonii. Stanowi duży węzeł komunikacyjny (lotnisko międzynarodowe), z ośrodkami przemysłu maszynowego, produkcji klisz fotograficznych, przemysłu chemicznego i farmaceutycznego. Miasto jest ośrodkiem turystycznym, zwanym „miastem baroku” lub „Florencją Północy”, znajduje się tu wiele zabytków i muzeów, słynna jestGaleria Obrazów (Gemäldegalerie Alte Meister). Znajduje się tu również fabryka samochodówVolkswagen. Drezno jest obokLipska centralnym miastem obszaru metropolitalnego centralnych Niemiec, w skład którego wchodzi też dziesięć innych miast z krajów związkowychSaksonii,Saksonii-Anhalt iTuryngii.
Nazwa miejscowości wywodzi się od osady założonej w tym miejscu przezSłowian połabskich o nazwieDrezdno – stąd używa się odmiany w formie przymiotnikowej „drezdeński”. Według językoznawców bezpośrednio pochodzi ona od słowiańskiego słowa „drezga”[2] (pol. „drzazga”). „Drežd’ane” oznacza osadę ludzi mieszkających w lesie bądź „leśnych ludzi”[3]. Niemiecka nazwaDresden jestzgermanizowanągórnołużycką nazwą miejscowościDrježdźany (pol. Drężdżany[4]). Podaje się również inne znaczenie, wywodząc nazwę odstarołużyckiegoDrežďany, oznaczającego „mieszkańców mokradeł”.
Już we wczesnej epoce kamienia powstały w okolicach dzisiejszego Drezna pierwsze osady. Wybudowany w V w. p.n.e.rondel Drezno-Nickern jest przykładem pierwszych monumentalnych budowli na tym obszarze.We wczesnym średniowieczu powstał bród prowadzący przez Łabę na wysokości dzisiejszego Starego Miasta. Jednaksłowiańska osada, mimo korzystnego położenia nad Łabą i żyznych ziem, nie mogła się rozwijać z powodu otaczającego ją gęstego lasu. Osiedle należało w tym czasie doMarchii Miśnieńskiej, która w przybliżeniu obejmowała w latach 986–1423 obszar dzisiejszej Saksonii (bezMilska). W 1002 obszar dzisiejszego Drezna wraz zMiśnią był we władaniuBolesława Chrobrego.
Pierwsza udokumentowana wzmianka o Dreźnie znalazła się w piśmie „Acta sunt hec Dresdene” z 1206 roku. Użyte w dokumencie określenie „Dresdene” pochodzi przypuszczalnie od starołużyckiego słowaDrežďany (mieszkańcy bagien), którym wcześniej nazywano mieszkańców słowiańskiej, rybacko-rolniczej osady, ulokowanej na prawym brzegu Łaby, w najszerszym miejscu kotliny drezdeńskiej. Na lewym brzegu powstał z kolei gród, strzegącybrodu na Łabie, którym przekraczał rzekę ruchliwy trakt handlowy, biegnący przedgórzamiRudaw naŚląsk[5]. W dokumencie „Acta sunt hec in civitate nostra Dresdene” z 21 stycznia 1216 określa się już Drezno jako miasto. Po śmierci margrabiegoHenryka III Dostojnego w 1288 roku Drezno przeszło we władanieCzech[6], a następnie w 1316Marchii Brandenburskiej[7], by powrócić w granice Marchii Miśnieńskiej w 1319 roku[8]. Do dzisiaj nie odnaleziono dokumentu przyznania praw miejskich, jednak od 1350 roku nazywa się już samodzielną osadę[9] na prawym brzegu Łaby Starym Dreznem – „Antiqua Dressin”, a w 1403 roku landgraf Wilhelm I uznał tę osadę oficjalnie za miasto.
Przez długi okres od XII do XV w. o rozwoju miasta decydowała jego funkcja komunikacyjno-handlowa. Jednak prawie równie ważnym był rozwój rzemiosła. SąsiednieRudawy były od czasów wczesnohistorycznych jednym z głównych europejskich centrów wydobycia rudmiedzi iżelaza. Od późnego średniowiecza kopano w nichsrebro,cynę,ołów i inne metale. Księgi miejskie z 1378 r. wykazywały istnienie 12 młynów, które nie tylko mełły zboże na mąkę, ale napędzały urządzenia służące do obróbki metali, wyrobu papieru, szlifowania drogich kamieni, a później – także wyrobuprochu. Wszystkie te młyny funkcjonowały na rzeceWeißeritz(inne języki), płynącej ku miastu i Łabie od południowego zachodu, wartkiej i zasobnej w wodę[5].
Podczas wprowadzania w XV w.prawa składu Drezno było jeszcze mało znaczącym miastem, ale już pod koniec wieku miasto awansowało do rangi stolicyElektoratu Saksonii. W XV w. rozpoczęła się recesja w górnictwie w Rudawach, spowodowana konkurencją miedzi i srebra z Górnych Węgier, a następnie napływem zamorskiego srebra i cyny. Choć w Dreźnie straciły na znaczeniu funkcje produkcyjno-handlowe, wkrótce przybyła nowa – rezydencjalna, a miasto zaczęło rozwijać się dzięki jej obsłudze. Rozwinęły działalnośćcechy murarzy, cieśli, stolarzy, malarzy czy pozłotników. Liczne warsztaty zaczęły pracować na potrzeby dworu, specjalizując się w rozmaitych dobrach luksusowych, wyrobach precyzyjnych, jubilerstwie itp.[5] W tym czasie wzniesiono też ważne placówki kulturalne, które aż do czasów dzisiejszych nadają miastu szczególną wartość. W 1548 roku decyzją elektoraMaurycego powstała kapela dworska, będąca współcześnie jedną z najstarszych orkiestr świata. 29 marca 1549, pod panowaniem elektora Maurycego, ogłoszono połączenie części leżących z prawej i lewej strony Łaby w jedno miasto. W 1560 książęAugust w drezdeńskim zamku utworzył Gabinet Osobliwości, zapoczątkowując historię drezdeńskiego muzealnictwa[10].Miasto nie zostało zniszczone czy splądrowane podczaswojny trzydziestoletniej, ale ucierpiało przez epidemiędżumy, głód oraz ogólnąstagnację gospodarczą.
W 1685 Stare Drezno zostało doszczętnie spalone[9]. Po tym incydencie odbudowywano je przez kilka dekad i dopiero w 1732 zakończono prace przedstawiając je jako „nowe królewskie miasto”. Dlatego właśnie część Drezna nazywana jest teraz „Neustadt” – nowe miasto.
W 1697królem Polski zostałAugust II Mocny. Drezno stało się królewsko-polskim miastem rezydencjonalnym[11] oraz jednym z dwóch (obokWarszawy) miast rezydencjonalnych Jego Królewskiej Mości. Za panowania Augusta II Mocnego miastu nadano znaczenie kulturowe utrzymujące się do dzisiaj. W 1705 przyzamku pojawiło się pierwsze stałe oświetlenie uliczne w mieście[12], pozostała część Starego Drezna została oświetlona w 1728 roku[13]. W 1708 w budynku wielkiego teatru dworskiego otworzono pierwszą od czasówreformacji kaplicę katolicką w Dreźnie[14]. W 1709 nakazem króla powstała katolicka Szkoła Łacińska, dziś znana jako Gimnazjum św. Benona (St. Benno-Gymnasium)[15]. W latach 1711–1728 zbudowano nową rezydencję królewskąZwinger. O roli Zwingeru przypominają licznekartusze zherbem Polski, zdobiące poszczególne pawilony, oraz korona królewska z czterema polskimi orłami, wieńczące Bramę Koronną[16][17]. W 1717 król założył Muzeum Porcelany[16]. W latach 1718–1719 wybudowano nowy gmach teatru[18]. We wrześniu 1719 w Dreźnie odbyły się huczne uroczystości weselne po ślubiekrólewicza polskiegoFryderyka Augusta zMarią Józefą, cieszące się opinią jednej z najwspanialszych barokowych imprez Europy[19]. Drezno zostało połączone traktami pocztowymi z Warszawą,Wrocławiem,Poznaniem[20] iToruniem[21]. Na mocy dekretu króla Augusta II (który był z wyznania katolikiem) z 1720 roku założonocmentarz katolicki[22] na potrzeby dworu, a następnie wszystkich drezdeńskich katolików, wśród których w XVIII i XIX wieku było wieluPolaków. Do 1870 roku na cmentarzu spoczęło około 150 znanych Polaków[17]. Także w 1720 decyzją króla utworzono nowe zbiory muzealne Drezna:Zielone Sklepienie, Zbiory Rzeźb,Gabinet Miedziorytów[10]. W latach 1726–1743[17] decyzją rady miejskiej został wzniesiony na potrzeby luteran, którzy stanowili większość mieszkańców Drezna, barokowyKościół Marii Panny. W tym czasie król August II, z powodu braku świątyni katolickiej z prawdziwego zdarzenia i dla wprowadzenia równowagi pomiędzy protestantami a katolikami, zarządził budowęKościoła Dworskiego. Kościół został zbudowany za panowaniaAugusta III Sasa (także katolika) w latach 1739–1751. Spoczywają w nim ostatniakrólowa PolskiMaria Józefa i król August III oraz polscy królewicze i królewny. Złożone zostało tu także serce króla Augusta II, spoczywającego naWawelu.
Spośród innych słynnych budowli Drezna za panowania królów Augusta II i Augusta III wzniesiono m.in. pałaceJapoński(inne języki),Taschenberg,Cosela,Kurlandzki, Brühla-Marcoliniego oraz niezachowane już pałace Brühla, Moszyńskiej i księcia Maksymiliana[17]. Powstały także pałace w ówczesnych poddrezdeńskich miejscowościachÜbigau iPillnitz.
Na mocy decyzji króla Augusta II z 1729 r. założono w Dreźnie Kompanię Grandmuszkieterów[23], będącą pierwszą polską szkołą oficerską[24]. Jej komendantem zostałAleksander Jakub Lubomirski. W 1730 została przeniesiona do Warszawy.
W 1736 roku w Dreźnie odbyły się imprezy z okazji przyjazdu króla Augusta III posejmie pacyfikacyjnym[25]. W listopadzie 1736 roku, w przeszło trzy lata po śmierci króla Augusta II, naRynku Nowomiejskim został odsłonięty jego pomnik – tzw.Złoty Jeździec. W 1747 otwartoGalerię Drezdeńską[26], a w 1748 decyzją Augusta III powstała pierwsza szkoła medyczna w Dreźnie[27].
Drezno ok. 1750 (Bernardo Bellotto)
W latach 1697–1756 drezdeńska kapela dworska występowała jako Elektorsko-Saska i Królewsko-Polska Kapela (Kurfürstlich-Sächsische und Königlich-Polnische Kapelle)[28]. Mennica w Dreźnie biła polską srebrną monetę[17][29].
W grudniu 1745 Drezno zostało pierwszy raz w historii podbite przezPrusy podczaswojny sukcesyjnej. Po odnowieniu zniszczonego miasta zostało ono ponownie zajęte przez Prusy w czasiewojny siedmioletniej w 1756 r. Podczas zbliżania się wojsk austriackich wydano nakaz częściowego spalenia miasta. W 1760 doszło do kolejnego pruskiego oblężenia miasta i ostrzelania śródmieścia, a co za tym idzie jego zrujnowania[31].
Herb Rzeczypospolitej na zabytkach Drezna (przykłady):
W 1764 otwarto drezdeńską Akademię Sztuk Pięknych.
W roku 1785Friedrich Schiller napisał „Odę do radości”, liryczny wzór dlahymnu Unii Europejskiej, przeznaczoną do umieszczenia na tablicy w loży wolnomularskiej w Dreźnie.
Wiosną 1791 roku podpisano w pobliskiej miejscowościPillnitzDeklarację z Pillnitz – akt trwającej ponad 150 lat niemiecko-francuskiej wrogości. W ten sposób niemieccy możni nawoływali do bojkotu narzuconych porządkówrewolucji francuskiej.
W 1828 r. w Dreźnie założonoKrólewsko-Saksoński Instytut Techniczny, podniesiony w 1871 do rangi politechniki[9]. W 1835 do miasta przyłączonoFriedrichstadt[33], a w 1836Radeberger Vorstadt. W 1848 r. w jednej z drezdeńskichodlewni metali ruszyła pierwsza w mieściemaszyna parowa. Z uwagi na dążenia kolejnych władz Saksonii do utrzymania reprezentacyjnego, rezydencjonalnego charakteru stolicy, rozwijający się przemysł wciskał się na dziedzińce pałaców i podwórza kamienic, a nowemanufaktury i fabryki zajmowały tereny na obrzeżach miasta[5].
Podczas powstania majowego w Dreźnie w roku 1849 król SaksoniiFryderyk August II został zmuszony do opuszczenia kraju. Jego ponowne odzyskanie udało się mu dopiero z pomocąPrus. Znanymi członkami tego powstania byli m.in.Richard Wagner iGottfried Semper, obaj musieli z tego powodu udać się na emigrację.
W 1870 r. została założona Filharmonia Drezdeńska[34].
W 1871 r. Drezno wraz z Saksonią znalazło się w granicachzjednoczonych Niemiec. W 1900 roku Drezno było szóstym największym miastem Niemiec i drugim Saksonii (po Lipsku). W 1903 znacząco poszerzono obszar miasta poprzez przyłączenie do niego miejscowościCotta,Kaditz,Löbtau, Mickten, Naußlitz, Plauen,Trachau,Übigau i Wölfnitz. W 1909 r. działało w mieście 45 000 różnych podmiotów produkcyjnych, jednak w ogromnej większości były to średnie i małe fabryczki oraz warsztaty rzemieślnicze. Spośród nich tylko 179 zakładów przemysłowych zatrudniało powyżej 100 pracowników[5].
Porewolucji listopadowej w 1918 roku Drezno zostało stolicą (pierwszego) Wolnego Kraju Saksonii. Należało ono do pierwszej dziesiątki największych miast Niemiec i było kulturalnym i gospodarczym centrum Republiki Weimarskiej. Zaraz poI wojnie światowej zaczął w Dreźnie działać malarz i grafikOtto Dix. Zostało także założonych wiele szkół wyższych o profilu artystycznym. W 1921 dokonano ponownego znacznego rozszerzenia granic miasta. Przyłączono wówczasBlasewitz,Briesnitz, Bühlau z Quohren,Coschütz, Dobritz,Gostritz,Kaitz,Kemnitz,Kleinpestitz, Kleinzschachwitz, Laubegast, Leuben,Leutewitz,Loschwitz,Mockritz, Niedergorbitz, Obergorbitz, Rochwitz,Stetzsch, Weißer Hirsch, Leubnitz-Neuostra, Prohlis i Torna.
Po 1933 roku rozpoczęto nagonkę na ponad 5000 obywateli o pochodzeniu żydowskim. Antysemityzm w Dreźnie ukazany został przede wszystkim w dziennikachVictora Klemperera. PoII wojnie światowej żyło w Dreźnie już tylko 41 Żydów. Między 1939 a 1945 rokiem internowano do Drezna więźniów obozów koncentracyjnychAuschwitz iFlossenbürg do pracy w przemyśle zbrojeniowym.
13–14 lutego 1945 rokulotnictwo brytyjskie iamerykańskie przeprowadziłobombardowanie dywanowe miasta, które wcześniej nie było obiektem takiego ataku. W nalotach, skoncentrowanych na starym mieście, użyto przede wszystkim bomb zapalających. Ich masowe użycie wywołałoburzę ogniową, która całkowicie zniszczyła ok. 39 km² miasta. Pożar miasta trwał 5 nocy i 5 dni[5]. Straty ludzkie szacowane są na ok. 22 700 do 25 000 zabitych. Specjalna komisja powołana przez władzeSaksonii do ustalenia dokładnej liczby ofiar bombardowania zakończyła pracę w roku 2011, ogłaszając, że ostatecznie ustalona liczba ofiar nie przekroczyła 25 000[35]. Z 35 470 domów mieszkalnych ocalało tylko 7 421, z 220 000 mieszkań pozostało nieuszkodzonych jedynie ok. 45 000. Na skutek znacznego zagęszczenia śródmieścia dach nad głową straciło ok. ćwierć miliona ludzi. W ciągu następnych kilku tygodni ludność miasta, liczona jeszcze niedawno na 700 000, zmniejszyła się o połowę[5].Od 22 do 27 kwietnia 1945 toczyły sięwalki o Drezno pomiędzy siłamipolsko-radzieckimi a niemieckimi.
Miasto współcześnie
W rezultacie II wojny światowej zrujnowane Drezno trafiło w 1945 r. doradzieckiej strefy okupacyjnej Niemiec, z której w 1949 utworzonoNiemiecką Republikę Demokratyczną. W czasie trwania ustroju socjalistycznego wyburzono lub rozebrano wiele wartościowych pozostałości zbombardowanego miasta, jak np. kościół pw. św. Zofii czy historyczną miejską zabudowę. Tymi zabiegami zlikwidowano całe zabudowanie historycznego centrum miasta.Odnowiono lub całkowicie zrekonstruowano przede wszystkim dzisiejszą siedzibę sądu (1946), most Augusta (1949), kościół Krzyża (do 1955),Zwinger (do 1963)[16], katedrę Świętej Trójcy (do 1965), Semperoper (do 1985), Pałac Japoński (do 1987) i obydwa dworce kolejowe. Niektóre z prac ciągnęły się dekadami z powodu złej sytuacji gospodarczej NRD, która zmuszała do wielokrotnego przerywania renowacji.Podczas gdy place Theater- i Schlossplatz odnowiono, kierując się historycznym układem budynków, zostawiono Nowy Rynek (Neumarkt) całkowicie pustym, a Stary Rynek (Altmarkt) zabudowano na styl socjalistyczny (np. Pałac Kultury – Kulturpalast). Po 1945 roku umieszczono w Dreźnie i wokół niego 1 Gwardię Pancerną ZSRR oraz 7 Dywizję Narodowej Armii Ludowej. Nigdy wcześniej w czasach pokoju nie stacjonowało w Dreźnie tyle oddziałów co między 1945 a 1990. W latach 1949–1950 po raz kolejny znacząco rozszerzono granice miasta, przyłączając szereg wsi, podmiejskie obszary leśne oraz miasteczkoKlotzsche.
Jesienią 1989 r. rozpoczęły się wiece i demonstracje opowiadające się za zjednoczeniem Niemiec, a 19 grudnia 1989Helmut Kohl wygłosił mowę na Neumarkt, przed ruiną Kościoła Marii Panny. Po przemianach politycznych w 1990 roku Drezno znowu zostało stolicą Wolnego Kraju Saksonii.
W sierpniu 2002 Drezno zostało dotknięte przez „powódź stulecia”. Poziom Łaby podniósł się wtedy, przewyższając najwyższy jak dotąd wynik z 1845 roku. Kolejne powodzie nawiedziły Drezno w 2005, 2006 i 2013 roku.
Blasewitz:Blasewitz z Neugruna, Gruna ze Strehlen-Nordost, Seidnitz/Dobritz, Striesen-Ost, Striesen-Süd z Johannstadt-Südost, Striesen-West, Tolkewitz/Seidnitz-Nord
Klotzsche: Flughafen Dresden/Industriegebiet Klotzsche,Hellerau/Wilschdorf z Rähnitz, Hellerberge,Klotzsche
Leuben(inne języki): Großzschachwitz ze Sporbitz, Kleinzschachwitz z Meußlitz i Zschieren, Laubegast z Alttolkewitz, Leuben z Dobritz-Süd i Niedersedlitz-Nord
Loschwitz: Bühlau/Weißer Hirsch z Rochwitz i Loschwitz-Nordost, Dresdner Heide, Hosterwitz/Pillnitz z Niederpoyritz, Loschwitz/Wachwitz, Oberpoyritz i Söbrigen
Pieschen:Kaditz, Mickten z Trachau-Süd, Pieschen-Nord/Trachenberge z Leipziger Vorstadt-Nordwest, Pieschen-Süd z Leipziger Vorstadt-West (Neudorf),Trachau,Übigau z Kaditz-Süd
Prohlis: Leubnitz-Neuostra z Torna i Mockritz-Ost, Lockwitz z Kauscha, Niedersedlitz, Nickern i Luga, Prohlis-Nord, Prohlis-Süd,Reick,Strehlen z Reick-Nordwest
Doszczętnie zniszczone w czasie II wojny światowej i odbudowane tylko częściowo miasto posiada, pomimo swojej długiej i bogatej historii, niewielką część dawnej historycznej zabudowy. Do najważniejszych odbudowanychzabytków należą:
Zwinger –rokokowy zespół pałacowy, wzniesiony jako królewska rezydencja Augusta II
Katedra Świętej Trójcy, dawniej Kościół Dworski (Hofkirche) – główna katolicka świątynia miasta oraz miejsce spoczynku przedostatniego króla Polski Augusta III i ostatniej królowejMarii Józefy
Pałac Japoński – barokowy pałac wzniesiony jako rezydencjaJakuba Flemminga, zakupiony i rozbudowany przez króla Augusta II w celu gromadzenia kolekcji porcelany japońskiej
Großer Garten – park barokowy wraz z pałacem, największy park w mieście
Pałac wPillnitz – pałac, sięgający XIV w., przebudowany w XVIII w. w stylu barokowym na zlecenie króla Augusta II, letnia rezydencjaFryderyka Augusta I
Kościół Ducha Świętego w Pillnitz – przypałacowy kościół barokowy, wzniesiony w latach 1723–1725 na zlecenie króla Augusta II
W Dreźnie znajduje się fabryka koncernuVolkswagen –Gläserne Manufaktur (Szklana Manufaktura), w której od 2001 roku montuje się samochody markiVolkswagen Phaeton. Jest to jedyne miejsce, w którym produkuje się takie samochody. Od 1950 roku swoją siedzibę ma tu też przedsiębiorstwoMelkus, które w czasach NRD produkowało m.in. samochód sportowyMelkus RS 1000.
Obecnie istnieje: 12 linii tramwajowych, 6 promowych, jedna kolejka podwieszana, jedna kolejka linowo-terenowa oraz 28 linii miejskich (dodatkowo ponad 300 linii podmiejskich).
Tablica upamiętniającaJózefa Ignacego Kraszewskiego na ścianie jego domuGrób rodzinny Stenglów w którym spoczywa Marcella-Sembrich-Kochańska obok męża Wilhelma i syna Marcela na Johannisfriedhof w Dreźnie (fot.J. Multarzynski)
W drugiej połowie XVIII wieku Drezno stało się ośrodkiemkonfederatów barskich, a następnie terenem przygotowań doinsurekcji kościuszkowskiej, prowadzonych przez polską emigrację trzeciomajową zHugonem Kołłątajem na czele. Po zajęciu przez wojska rosyjskie Jasnej Góry równieżKazimierz Pułaski zeŚląska podążył do Drezna, gdzie przez kilka tygodni przebywał na dworze królewicza Karola, syna Augusta III Sasa.
W Dreźnie przez ponad 20 lat mieszkał i tworzyłJózef Ignacy Kraszewski (od 3 lutego 1863 – do maja 1884), wydalony przez margrabiegoWielopolskiego z Królestwa. W Dreźnie powstały jego największe powieściRzym za Nerona (1866), poprzedniczkaQuo vadis,Stara baśń (1873) i trylogia saska (1874–1877) będąca krytyką rządów królów polskich i elektorów saskich w ich dziedzicznej Saksonii. W 1960 roku Rada Narodowa Drezna utworzyła w dworku, w którym mieszkał pisarz,Muzeum Kraszewskiego (niem.Kraszewski-Museum, Stadtmuseum Dresden, dawniejKraszewski-Haus) przy Nordstrasse 28[43], gromadząc wiele pamiątek[44]. W 2003 muzeum to zostało gruntownie odnowione i jest jedyną polską placówką muzealną na terenie Niemiec[45].
W 1918 roku Akademię Sztuk Pięknych w Dreźnie ukończyłWacław Szczeblewski. Jego obrazy wystawiane były m.in. w Drezdeńskiej Galerii Sztuki oraz w warszawskiej„Zachęcie”. W drezdeńskiej akademii specjalizował się również historyk sztukiJulian Pagaczewski.
↑„Gdyby nie ta niespokojność, która mnie dręczy o was, kochani moi, byłoby mnie bardzo dobrze w Dreznie; poznałem wiele polskich domów i żyję w dobrym towarzystwie.”, [w:] Słowacki:Listy Juliusza Słowackiego. wyd. Méyet, 1899.
.jpg)
.svg)