DVD (Digital Video Disc lubDigital Versatile Disc[1]) – rozpowszechniony w roku 1995 standard zapisu danych na optycznymnośniku danych, podobnym doCD-ROM (te same wymiary: 12 lub 8 cm), lecz o większej pojemności uzyskanej dzięki zwiększeniu gęstości zapisu.
Ten skrótowiec rozwinięty był jakoDigital Versatile Disc –cyfrowy dysk ogólnego przeznaczenia. Nazwą oficjalną jest tylkoDVD[2]. Wymowa upowszechniona wjęzyku polskim i angielskim to:di-wi-di.
W zamyśle twórców format DVD powstał do cyfrowego zapisu materiałów wideo, jednak rosnące zapotrzebowanie przemysłu komputerowego na nośniki o większej pojemności sprawiło, że DVD stał się formatem uniwersalnym. Dzięki użyciu do odczytu płyt DVD wiązki światłalasera o krótszej długości fali niż ta używana do odczytu płytCD, przy tej samej wielkości (średnicy) płyt DVD i CD możliwe stało się umieszczenie na płytach DVD większej ilości gęściej upakowanych ścieżek.
Format DVD, wynaleziony w roku 1995, na przełomie XX i XXI wieku stał się jednym z najpopularniejszych nośników materiałów wideo na świecie, a zarazem następcą popularnego pod koniec XX wieku amatorskiego formatuVHS, wynalezionego w roku 1976. Rozdzielczość VHS wynosiła 320x576 pikseli, natomiast rozdzielczość DVD to 720x576 pikseli. W związku z tym format DVD jest pierwszym w historii masowo rozpowszechnionym nośnikiem wideo, który dorównał jakością, a zarazem rozdzielczością, profesjonalnym nośnikom wideo, takim jak na przykład używana do produkcji telewizyjnej analogowa taśmaBetacam SP (440x576 pikseli) z 1986 roku czy cyfrowa taśmaDigiBeta (rozdzielczość równa DVD) z 1993 roku. Format DVD to również pierwszy w historii popularny nośnik wideo, który zapewnił prawidłową ostrość obrazu, w przeciwieństwie do formatu VHS, który oferował gorszą ostrość niż profesjonalna kolorowa taśma magnetyczna do rejestracji materiałów audiowizualnych, wynaleziona przez firmę Ampex w 1958 roku, i używana tylko przez nadawców telewizyjnych. Jedną z głównych zalet i powodów popularności DVD jest także wyjątkowa trwałość, w przeciwieństwie do formatu VHS, którego nośniki ulegały ciągłej destrukcji wraz z upływem czasu przez rozmagnetyzowanie, a także przez każde kolejne odtwarzanie (poprzez stały kontakt głowicy odczytującej z taśmą), które mechanicznie zużywało i stopniowo niszczyło taśmę. Dodatkowa zaleta DVD to niewielkie rozmiary i bardzo prosta budowa.
Na płytach DVD zastosowano także dwie warstwy nałożone jedna na drugą, w których można dokonywać zapisu. Warstwa dolna jest warstwą półprzezroczystą. Wiązka lasera w zależności od długości fali i kąta nachylenia może czytać informacje zapisane na warstwie położonej niżej lub też z warstwy wyższej. Kolejną zmianą w stosunku doCD jest możliwość zastosowania krążków DVD oobustronnym zapisie.
W przeciwieństwie doCD, DVD musi zawieraćsystem plików.System plików stosowany na DVD toUDF, będący rozszerzeniem standarduISO 9660, który używany jest do zapisu danych naCD.
O tytuł następcy formatu DVD walczyły technologieHD DVD iBlu-ray, dyski optyczne o pojemności odpowiednio 15GB na warstwę i 25GB na warstwę. Zwycięzcą został formatBlu-ray, zaśHD DVD nie przyjęło się na rynku.
Nośniki w zależności od typu mogą pomieścić od 4,38GiB, czyli 4,7 GB (jednowarstwowe, jednostronne płyty, powszechnie znane jako DVD5) do ponad 17GB danych (płyty dwuwarstwowe, dwustronne). Płyty mają średnicę 12 cm, natomiast grubość nośnika wynosi 1,2 mm.
Najbardziej obrazowo pojemność płyt DVD przedstawia poniższa tabelka:
