 Ben Gazzara (lata 60.) | |||
| Imię i nazwisko | Biagio Anthony Gazzara | ||
|---|---|---|---|
| Data i miejsce urodzenia | 28 sierpnia 1930 | ||
| Data i miejsce śmierci | 3 lutego 2012 | ||
| Zawód | |||
| Współmałżonek | Louise Erickson | ||
| Lata aktywności | 1953–2012 | ||
| |||
Ben Gazzara (właśc.Biagio Anthony Gazzara; ur.28 sierpnia1930 wNowym Jorku, zm.3 lutego2012 tamże) –amerykańskiaktor filmowy, teatralny i telewizyjny orazreżyser.
Biagio Anthony Gazzara[1][2] urodził się wNowym Jorku jako synsycylijskichimigrantów –dekarza istolarza Antonio Gazzary i Angeli (z domu Cusumano)[3]. W 1948 ukończył St. Simon Stock High School w nowojorskimBronksie (wcześniej uczył się wStuyvesant High School). Naukę kontynuował na wydzialeelektrotechniki w New York City College i The New York School of Social Research. Aktorstwa uczył się wActors Studio[4].
W 1953 zadebiutował udaną rolą Jocko de Parisa nabroadwayowskiej scenie, w przedstawieniuSkończony jako człowiek (End as a Man), za którą otrzymał nagrodę Theatre World[5]. Następnie zagrał w sztukachTennessee Williamsa:Kotka na gorącym blaszanym dachu (Cat On A Hot Tin Roof, 1955–56) w reżyseriiElii Kazana iKto się boi Wirginii Woolf? (Who’s Afraid of Virginia Woolf?, 1976; nominacja do nagrodyTony i Drama Desk Award) oraz w spektaklach:Kapelusz pełen deszczu (A Hatful of Rain, 1955–56),Nocny cyrk (The Night Circus, 1958) iDziwne interludium (Strange Interlude, 1963)[6] zJane Fondą.
Po gościnnym udziale w serialach, zadebiutował w dramacieDziwny jeden (The Strange One, 1957). W dramacie kryminalnymOtto PremingeraAnatomia morderstwa (Anatomy of a Murder, 1959) zJamesem Stewartem iLee Remick zagrał postaćpodporucznika Fredericka Maniona. Kreacja adwokata Paula Bryana w serialuNBCUciekaj, jeśli ci życie miłe! (Run For Your Life, 1965–68) przyniosła mu trzy nominacje do nagrodyZłotego Globu i dwie nominacje do nagrodyEmmy. Reżyserował m.in. dwa filmy telewizyjneNBCColumbo:Przyjaciel w sprawie (A Friend in Deed, 1974) iZmartwione wody (Troubled Waters, 1975). Za rolęmajora Franka Hallswortha w historycznym dramacie wojennymInchon (1981) z udziałemLaurence’a Oliviera iJacqueline Bisset oraz za postać Brada Wesleya w dramacie sensacyjnymWykidajło (Road House, 1989) zPatrickiem Swayze iSamem Elliottem był nominowany doZłotej Maliny jako najgorszy aktor drugoplanowy. Jako Bruneri / Canella w dramacie kryminalnymPrawdziwy skandal (Uno scandalo perbene, 1984), do którego napisał scenariusz i wyreżyserowałPasquale Festa Campanile, zdobył nominację doDavid di Donatello dla najlepszego aktora[7].
Występował także na małym ekranie, m.in. w melodramacie CBSPocałunki i kłamstwa (Lies Before Kisses, 1991) zJaclyn Smith iGregiem Eviganem. Za jego rolę Nicka w telewizyjnym dramacieHBOHisteryczna ślepota (Hysterical Blindness, 2002) zUmą Thurman,Geną Rowlands,Juliette Lewis iJustinem Chambersem został uhonorowany nagrodąZłotego Globu.
Spotykał się zAudrey Hepburn i Elaine Stritch. W latach 1951–57 był żonaty z Louise Erickson. 25 listopada 1961 poślubiłJanice Rule, z którą ma córkę Elizabeth. 28 stycznia 1982 doszło do rozwodu[8]. 27 lutego 1982 ożenił się po raz trzeci z Elke Stuckmann[9].
Zmarł 3 lutego 2012[10] w nowojorskim szpitalu, w 23. rocznicę śmierci swego wielkiego przyjaciela,Johna Cassavetesa, naraka trzustki w wieku 81 lat[11].
