| Data i miejsce urodzenia | 31 sierpnia 1884 | ||
|---|---|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |||
| Przebieg służby | |||
| Lata służby | |||
| Siły zbrojne |
| ||
| Jednostki | 44 pułk piechoty | ||
| Stanowiska | dowódca pułku piechoty | ||
| Główne wojny i bitwy | |||
| Odznaczenia | |||
| |||
Antoni Szylling (ur.31 sierpnia1884 wPłoniawach, zm.17 czerwca1971 wMontrealu) –generał dywizjiWojska Polskiego, kawalerOrderu Virtuti Militari.
Był synem Aleksandra i Aleksandry z Ryksów. 7-klasową szkołę handlową z egzaminem dojrzałości ukończył w 1904 r. Brał czynny udział w tajnych organizacjach bojowych „Proletariat” i bojówkachPPS. W jego mieszkaniu, których miał kilka, przechowywana była broń i nielegalna „bibuła”, a także ukrywali się członkowiePPS oraz innych organizacji niepodległościowych. Aresztowany, kilkakrotnie siedział półtora miesiąca wCytadeli Warszawskiej (Pawilon X) oraz dwukrotnie w więzieniu przy ul. Daniłłowiczowskiej wWarszawie. Pozbawiony w drodze administracyjnej praw wykształceniowych wcielony został do wojska rosyjskiego w głębiRosji, gdzie przebywał 2 lata. W latach 1909–1912 ukończył wWyższej Szkole Rolniczej w Warszawie 6-semestrowe Kursy Przemysłowo-Rolnicze. Po odbyciu praktyki rolniczej pracował samodzielnie jakoagronom. Od 26 kwietnia 1912 do 1 maja 1913 był kierownikiem folwarku doświadczalnego i asystentem w Stacji Zootechnicznej wSzamocinie w byłym pow. warszawskim.
1 sierpnia 1914 został zmobilizowany doarmii rosyjskiej, w której zakończył służbę w stopniusztabskapitana.
20 października 1917 przeszedł doII Korpusu Polskiego w Rosji. Do stopnia majora awansował w 1918. Pobitwie pod Kaniowem dostał się do niewoli niemieckiej.
27 stycznia 1919 został przyjęty do Wojska Polskiego z zatwierdzeniem posiadanego stopnia majora i przydzielony z dniem 18 stycznia 1919 do Oddziału IX Sztabu Generalnego[1]. W Oddziale IX Personalnym objął stanowisko kierownika Sekcji „B”[2]. Wwojnie polsko-bolszewickiej dowodził44 pułkiem piechoty. Z dniem 1 marca 1922, na własną prośbę, został przeniesiony dorezerwy[3]. W 1922, będąc już w rezerwie, zweryfikowany został w stopniu pułkownika zestarszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 roku i wysoką trzynastą lokatą w korpusie oficerów rezerwowych piechoty. Pracował na własnym gospodarstwie podGrodnem na swojej resztówce wLerypolu.
Z dniem 25 grudnia 1925 został powołany do służby czynnej i przydzielony do dyspozycji dowódcy28 Dywizji Piechoty w Warszawie celem odbycia praktyki[4]. Z dniem 1 stycznia 1926 został przemianowany z oficera rezerwy na oficera zawodowego, w stopniu pułkownika, ze starszeństwem z dniem 1 lipca 1919 roku i 2. lokatą w korpusie oficerów piechoty[5]. W grudniu 1926 został przeniesiony do23 Dywizji Piechoty w Katowicach na stanowisko dowódcy piechoty dywizyjnej[6]. W międzyczasie, od 3 stycznia do 24 czerwca 1927, był słuchaczem III KursuCentrum Wyższych Studiów Wojskowych w Warszawie. 2 maja 1928 mianowany został dowódcą8 Dywizji Piechoty wTwierdzy Modlin. 1 stycznia 1929 Prezydent RPIgnacy Mościcki awansował go na generała brygady ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1929 roku i 4. lokatą w korpusie generałów[7].
25 maja 1937 mianowany został generałem do prac przy Generalnym Inspektorze Sił Zbrojnych. 1 września 1938 awansował w hierarchii GISZ na inspektora terenowego na odcinku południowo-zachodnim, tj. śląskim. 23 marca 1939 został powołany na stanowisko dowódcyArmii „Kraków”.
Wkampanii wrześniowej 1939 dowodził Armią „Kraków”, której zadaniem była obrona przemysłowego regionuGórnego Śląska i południowego skrzydła polskiego frontu.
Antoni Szylling kierował Armią „Kraków” z wielką rozwagą, unikając rozwiązań ryzykanckich, a wybierając optymalne. Dzięki temu, kilkakrotnie oskrzydlany i otaczany, zdołał przeprowadzić oddziały bez efektownych, ale przegranych wielkich bitew znad granicy aż na Lubelszczyznę, wypełniając zresztą skrupulatnie instrukcje naczelnego wodza – Paweł Wieczorkiewicz, „Wrzesień 1939”.
2 września Armia Kraków opuściła swoje pozycje po tym, jak niemieckie zagony pancerne wdarły się w głąb polskiej obrony na styku obrony Armii „Kraków” zArmią „Karpaty” na południu iArmią „Łódź”. Gen. Szylling, pomimo tak ciężkiej sytuacji, dał wyraz opanowania żołnierskiego rzemiosła najwyższej próby przeprowadzając Armię „Kraków” (kilkakrotnie otaczany), aż naLubelszczyznę. 7 września, w obliczu oskrzydlenia Armii zarówno od północy, jak i od południa, wypowiedział do oficerów sztabu słowa:Miłe to nie jest, ale dzięki temu nadarza się nam wreszcie pierwsza sposobność wykonania natarcia[8]. Następnego dnia wydał znamienny rozkaz:Wielkie jednostki, każda oddzielnie i wszystkie razem, stanowią jeden blok posuwający i wspierający się wzajemnie. Nie wydzielać żadnych oddziałów ani batalionów, które odosobnione muszą zginąć. Ubezpieczać się i rozpoznawać na bliskie odległości[9].
Był taktykiem i jako taki uznawał konieczność oszczędzania wojska z myślą o użyciu oddziałów przy lepszej okazji[10]. Ze strategicznego punktu widzenia i oceny całej kampanii obronaŚląska choćby o dzień dłużej nie miała większego znaczenia. 19 września 1939 gen. Szylling wraz z ostatkami jego armii w grupie wojsk dowodzonych przez gen.Tadeusza Piskora (dowódcaArmii „Lublin”) dotarły podTomaszów Lubelski. Szylling proponował pozorowany atak naTomaszów, zaś właściwy przezNarol nadTanwią. Jednak gen.Tadeusz Piskor zdecydował się atakować wyłącznieTomaszów. Oddziały polskie stoczyły swą ostatnią bitwę – niemiecka zapora wTomaszowie była zbyt silna, pozostała jedynie kapitulacja.
20 września po raz drugi dostał się do niemieckiej niewoli. Niemal cały okres wojny, do 30 kwietnia 1945 spędził gen. Szylling w obozie jenieckim VII AMurnau. Wyzwolony przez Amerykanów – wyjechał najpierw doFrancji, następnie doWielkiej Brytanii iKanady. Na generała dywizji został awansowany ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1946 roku w korpusie generałów[11].
Zakupił i prowadził farmę rolną, co pozwalało mu na uzyskanie środków utrzymania[12]. Był członkiemInstytutu Piłsudskiego[13].
Zmarł 17 czerwca 1971 roku wMontrealu. Pochowany na cmentarzu Saint-Sauveur-des-Monts[11]. Jego symboliczny grób znajduje się nacmentarzu Powązkowskim wWarszawie (kwatera 277-4-25)[14].