Movatterモバイル変換


[0]ホーム

URL:


Naar inhoud springen
Wikipediade vrije encyclopedie
Zoeken

Longontsteking

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanafVirale pneumonie)
Esculaap
Neem hetvoorbehoud bij medische informatie in acht.
Raadpleeg bij gezondheidsklachten eenarts.
Longontsteking
Pneumonie
Dubbele longontsteking
Dubbele longontsteking
Coderingen
ICD-11
CA40
DiseasesDB10166
DOID552
MedlinePlus000145
MeSHD011014
Portaal Portaalicoon  Geneeskunde

Longontsteking ofpneumonie is eenontsteking van delongblaasjes (alveoli) en het omringende weefsel, vaak veroorzaakt door eeninfectie. Indien beide longen zijn ontstoken is er sprake van een dubbele of bilaterale longontsteking.

Mits tijdig herkend kan een bacteriële longontsteking behandeld worden met eenantibioticum. Wanneer de ziekte niet tijdig behandeld wordt, kunnen de longblaasjes zodanig verzwakken, dat de longinhoud zeer verkleind wordt. Dit heeft in de meeste gevallen de dood tot gevolg. Veelal treedt longontsteking op als complicatie van andereziekten of als de patiënt al eenverlaagde weerstand heeft door andere oorzaken.

Vóór de ontdekking vanpenicilline was longontsteking in Nederland een belangrijkedoodsoorzaak in alle leeftijdsgroepen. Wereldwijd is longontsteking nog steeds een veelvoorkomende ziekte die ongeveer 450 miljoen mensen per jaar treft.[1]Het is een belangrijke doodsoorzaak in alle leeftijdsgroepen met 4 miljoen doden per jaar.[1][2]Vooral kinderen onder de vijf jaar en volwassenen boven de 75 zijn het slachtoffer.[1] Longontsteking komt ongeveer vijf maal vaker voor in ontwikkelingslanden dan in het westen.[1]Virale pneumonie veroorzaakt ongeveer 200 miljoen gevallen per jaar.[1]

Indeling

[bewerken |brontekst bewerken]

Er zijn diverse indelingen voor longontstekingen mogelijk, bijvoorbeeld naar verwekker of ernst. In Nederland maakt men meestal een onderscheid naar de plaats waar de longontsteking is opgelopen:community-acquired (in de omgeving opgelopen) ofhospital-acquired pneumonia (in het ziekenhuis opgelopen longontsteking). De reden is het verschil in behandeling vanwege vooral het type patiënt en ziekteverwekker. Een buiten het ziekenhuis verkregen pneumonie wordt meestal veroorzaakt doorStreptococcus pneumoniae, maar soms doorHaemophilus influenzae ofMoraxella catarrhalis of 'atypische verwekkers' alsMycoplasmata enChlamydiae. In het ziekenhuis verkregen pneumonie kan komen door allerhandemicro-organismen, waaronder ookschimmels engisten.

Een andere indeling is die inlobaire engegeneraliseerde pneumonie. In het eerste geval zijn een of twee van de vijf longkwabben aangedaan, in het tweede geval alle longkwabben.

Oorzaken

[bewerken |brontekst bewerken]

Geluid van longontsteking: barstende slijmbelletjes zoals die hoorbaar zijn met een stethoscoop

Er zijn honderden micro-organismen die een longontsteking kunnen veroorzaken. Een kleine minderheid is echter verantwoordelijk voor een overgrote meerderheid van de gevallen. De belangrijkste oorzaken zijnvirussen, debacterieStreptococcus pneumoniae (pneumokok),gram-negatieve bacteriën en 'atypische' verwekkers.

Bacteriën

[bewerken |brontekst bewerken]

DeStreptococcus pneumoniae is een van de meest voorkomende oorzaken in alle leeftijdsgroepen met uitzondering vanneonaten. Het is eengram-positief micro-organisme dat vaak opportunistisch leeft in dekeelhabitat van gezonde mensen. Een belangrijke andere gram-positieve bacterie is deStaphylococcus aureus.

Gram-negatieve bacteriën worden minder vaak gezien en komen vaker voor bij mensen die lijden aanlongemfyseem;Haemophilus influenzae,Escherichia coli,Pseudomonas aeruginosa enMoraxella catarrhalis zijn het meest voorkomend in deze groep. Niet zelden zijn ditdarmbacteriën die viaaspiratie bijbraken geïnhaleerd worden.

Virussen

[bewerken |brontekst bewerken]

Virale verwekkers zijn meestal een influenza-virussoort, hetrespiratoir syncytieel virus of eenadenovirus. Hoewel de pneumonie meestal niet ernstig verloopt, wordt de long wel tijdelijk verzwakt, waardoor dezegekoloniseerd kan raken met bacteriën en er een zogenaamde bacteriëlesuperinfectie kan ontstaan.

Mexicaanse griep kan de kans op een longontsteking vergroten, doordat virussen die de griep veroorzaken dieper doordringen in de luchtwegen.Coronavirussen kunnen ook longontsteking veroorzaken, onder andere de virussen dieMERS,SARS enCOVID-19 veroorzaken.

Atypische verwekkers

[bewerken |brontekst bewerken]

De atypische verwekkers zijnChlamydophila pneumoniae,Mycoplasma pneumoniae enLegionella pneumophila. Deze komen vaker voor bijadolescenten en zijn meestal niet gevoelig voor antibiotica die bij typische verwekkers gebruikt worden. Ook het zogenaamde 'klinisch beeld' verschilt: de aanloop is anders en de longontsteking verloopt meestal milder hoewel bij ouderen ofimmuungecompromitteerden de infectie razendsnel kan verlopen. Bijlegionellapneumonie kan dit in alle leeftijdsgroepen.[3] Atypische pneumonie kan besmettelijk zijn.[4]

Roken

[bewerken |brontekst bewerken]

Roken verhoogt het risico op het ontwikkelen van een longontsteking.[5]

Overig

[bewerken |brontekst bewerken]

Schimmels zijn een ongebruikelijke oorzaak van longinfecties en komen meestal voor bij mensen metimmuunstoornissen zoalsaids, chemopatiënten en bij intraveneuze drugsgebruikers.

Pneumonie wordt ook veroorzaakt door voedsel, vloeistoffen en zelfs kleine vaste voorwerpen zoals kralen die in de longen terechtkomen. Men spreekt dan van eenaspiratiepneumonie. Dit gebeurt vaak bij mensen met een slechte slikreflex door zwakte, ouderdom of verlamming. Tijdensnarcose enbewusteloosheid bestaat er ook de mogelijkheid van het inademen van braaksel,pus of bloed. Al deze stoffen vormen in de longen een voedingsbodem voor bacteriën, waarna een longontsteking kan ontstaan.

Symptomen

[bewerken |brontekst bewerken]

Symptomen van een longontsteking zijn onder andere de volgende:

En soms ook het volgende:

Vaak gaat er een periode aan vooraf bij een jonge patiënt van veel hoesten, verstopte neus, pijnlijke keel en soms ook pijnlijke oren. De jonge patiënt heeft buikklachten (die komen van de pijnlijke ontstoken long) en wil het liefst plat liggen. Staan en springen is pijnlijk.

Complicaties

[bewerken |brontekst bewerken]
  • Abces - Eenlongabces is een afgekapselde pocket met ontstoken wondvocht in de long. Behandeling geschiedt door te streven naar een open verbinding via een bronchus door middel van houdingsdrainage en luchtwegverwijders. Daarnaast wordt er langer dan gebruikelijk antibiotica gegeven.
  • Empyeem - Een empyeem duidt op geïnfecteerdpleuravocht. Behandeling is door middel van het plaatsen van een thoraxdrain, die gespoeld kan worden met fysiologisch zout.
  • Septische shock - Hierbij treedt er bacteriëmie (bacteriën in de bloedbaan) op, waarbij het lichaam reageert met vasodilatatie, het openzetten van de bloedvaten. Dit leidt tot een lage bloeddruk en een versnelde pols.
  • Acute respiratory distress syndrome - (ARDS) is een pulmonale uiting van een systemische inflammatoire respons. Door activatie van neutrofielen vindt er een sekwestratie van neutrofielen plaats in de pulmonale microcirculatie, resulterend in een inflammatoir exsudaat. Hierdoor kan er een ernstige diffusiestoornis optreden.

Epidemiologie van in de omgeving opgelopen longontsteking

[bewerken |brontekst bewerken]

Volgens gegevens van deWereldgezondheidsorganisatie uit 2010 zijn ontstekingen van de ondersteluchtwegen de vijfde doodsoorzaak in de regio Europa met 230 000 doden en 2,2 miljoendisability-adjusted life years. Er bestaan geen globale Europese statistieken over in de omgeving opgelopen longontsteking (community-acquired pneumonia of CAP) en de nationale statistieken zijn waarschijnlijk een onderschatting omdat ze alleen rekening houden met ziekenhuisopnames. Rekening houdend met die beperkingen ligt de jaarlijkse incidentie van CAP bij volwassenen over heel Europa tussen 1,07 en 1,2 per 1000 persoon-jaren. De verdeling is niet uniform maar wordt beïnvloed door leeftijd (14 per 1000 persoon-jaren bij 65-plussers in Spanje), geslacht (significant hoger bij mannen dan bij vrouwen) en onderliggende aandoeningen zoalsCOPD ofimmuundeficiëntie.[6]

Bekende gestorven slachtoffers

[bewerken |brontekst bewerken]

Onder meer de volgende personen overleden aan de gevolgen van een longontsteking:

Armand -Fred Astaire -Simone de Beauvoir -Gerbrand Adriaensz. Bredero -James Brown -Horst Buchholz -Guillaume Depardieu -René Descartes -Paul Halmos -Jim Henson -Bob Hope -Bob Hoskins -Thomas Jonathan "Stonewall" Jackson -Stan Lee -Franz Liszt -Freddie Mercury -Bernie Mac -Rod McKuen -Brittany Murphy -Leslie Nielsen -Alexandros Papadiamantis -Luciano Pavarotti -Pieter Paulus -Johann Strauss jr. -Lev Tolstoj -Billy Wilder -Dara Faizi -Frida Boccara -Lya De Putti.[7]

Zie ook

[bewerken |brontekst bewerken]
Bronnen, noten en/of referenties
  1. abcdeRuuskanen, O,Lahti, E, Jennings, LC, Murdoch, DR (9 april 2011). Viral pneumonia.Lancet 377 (9773): 1264–75.ISSN:0140-6736.PMID21435708.DOI:10.1016/S0140-6736(10)61459-6.
  2. Kabra SK,Lodha R, Pandey RM (2010). Antibiotics for community-acquired pneumonia in children.Cochrane Database Syst Rev 3 (3): CD004874.PMID20238334.DOI:10.1002/14651858.CD004874.pub3.
  3. Nederland-davos.nl: Longontsteking
  4. Is een longontsteking besmettelijk?. Geraadpleegd op29 juli 2020.
  5. (en)Pneumonia - Prevention | NHLBI, NIH. www.nhlbi.nih.gov (24 maart 2022). Gearchiveerd op4 februari 2024. Geraadpleegd op4 februari 2024.
  6. Singanayagam, Anika;Chalmers, James D. enWelte, Tobias,Epidemiology of CAP in Europe, hoofdstuk 1 inChalmers, James D.;Pletz, Mathias D. enAlberti, Stefano (reds.), "Community-Acquired Pneumonia," European Respiratory Monograph63 (maart 2014), European Respiratory Society.
  7. Grotendeels ontleend aan de lijst op de Engelse wikipediaList of pneumonia victims
Overgenomen van "https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Longontsteking&oldid=68814630#Virussen"
Categorieën:
Verborgen categorie:

[8]ページ先頭

©2009-2025 Movatter.jp